Archive for μονη αγιου παντελεημονος

Πότε πανηγυρίζουν τα μοναστήρια στο Άγιο Όρος

Posted in Uncategorized with tags , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , on October 12, 2015 by anazhtitis

1332b0c83e3c26485e84971f79bd687c_M

Πανηγύρεις οργανώνουν όλα ανεξαίρετα τα οικήματα του Αγίου Όρους, κατά την ημέρα της μνήμης του Αγίου, στον οποίο είναι αφιερωμένος ο ναός του σκηνώματος.

Στη χαρά της πανήγυρης καλούνται οι πάντες με γράμματα (από τις μονές και τις σκήτες) ή προφορικά (από τα κελλιά). Προσκαλούνται με γράμματα: ο Αρχιερέας, τα μέλη της Ιεράς Κοινότητας, οι λοιπές πολιτικές και αστυνομικές Αρχές, οι ψάλτες, οι λοιποί διακονητές.

Η πανήγυρις αρχίζει από την προηγούμενη ημέρα με τον μικρό εσπερινό και συνεχίζεται με την αγρυπνία. Με το τέλος της αγρυπνίας αρχίζει η θεία Λειτουργία και στη συνέχεια η τράπεζα της αγάπης όπου παρακάθονται όλοι οι προσκυνητές.

Οι επιβλητικές κωδωνοκρουσίες, οι ευφρόσυνες ψαλμωδίες, η ανύψωση της βυζαντινής και της ελληνικής σημαίας, η καύση αφθόνου μοσχοθυμιάματος, η διακόσμηση της εισόδου με κλωνάρια της «φιλεόρτου» δάφνης, η παράθεση τραπεζών, τα φιλόφρονα λόγια και ευχές, η εκφώνηση του πανηγυρικού της ημέρας, η προσφορά των κερασμάτων, οι αφειδώλευτες ευλογίες και η χαρίτωση των ψυχών από τις θείες δωρεές είναι τα χαρακτηριστικά μιας αγιορειτικής πανήγυρης.

Η φωτογραφία είναι του Αλή Σάμη, από την πανήγυρη των Αρχαγγέλων στην Ιερά Μονή Δοχειαρίου το 1927

Εδώ σημειώνονται οι κυριότερες πανηγύρεις των Αγιορειτικών Μονών. Με τρία *** η κύρια, με δύο ** των μεγάλων αγίων και με ένα * οι μικρότερες πανηγύρεις.

Οι ημερομηνίες είναι δοσμένες με το Ιουλιανό και, μετά την κάθετο, με το Νέο Διορθωμένο Ιουλιανό Ημερολόγιο.

Ιαν. 4/17 Όσιος Ευθύμιος κ.λπ. μάρτυρες (* Μ.Βατοπεδίου)
Ιαν. 6/19 Οσιομάρτυρας Ρωμανός (** Μ.Ιβήρων)
Ιαν. 7/20 Σύναξις Τιμίου Προδρόμου (** Μ.Διονυσίου)
Ιαν. 11/24 Όσιος Θεοδόσιος (* Φιλοθέου)
Ιαν. 14/27 Άγιος Σάββας Σέρβων (** Μ.Χελανδαρίου)
Ιαν. 24/6 Φεβρ. Όσιος Διονύσιος εν Ολύμπω και οι 6 Άγιοι της Μονής (* Μ.Φιλοθέου)
Φεβρ. 2/15 Η Υπαπαντή του Κυρίου (*** Μ.Παύλου)
Φεβρ. 8/21 Άγιος Σάββας Β΄ (* Μ.Χιλανδαρίου)
Φεβρ. 13/26 Όσιος Συμεών Σέρβων (* Μ.Χελανδαρίου)
Φεβρ. 23/8 Μαρτ. Όσιος Δαμιανός (* Μ.Εσφιγμένου)
Μαρτ. 9/22 Άγιοι Τεσσαράκοντα Μάρτυρες (*** Μ.Ξηροποτάμου)
Μαρτ. 25/7 Απρ. Ευαγγελισμός Θεοτόκου (*** Μ.Βατοπεδίου, *** Μ.Φιλοθέου, ** Μ.Μεγίστης Λαύρας)
Απρ. 19/2 Μαϊ. Όσιος Συμεών Μονοχίτων (* Μ.Φιλοθέου)
Απρ. 19/2 Μαϊ. Όσιος Αγαθάγγελος (* Μ.Εσφιγμένου)
Απρ. 23/6 Μαϊ. Άγιος Γεώργιος Τροπαιοφόρος (*** Μ.Ζωγράφου, *** Μ.Ξενοφώντος, ** Μ.Παύλου)
Μαϊ. 9/22 Άγιος Χριστόφορος (* Μ.Καρακάλου)
Μαϊ. 13/26 Όσιοι Ίβηρες (** Μ.Ιβήρων)
Μαϊ. 20/2 Ιουν. Ανακομιδή λειψάνων Α. Νικολάου (* Μ.Γρηγορίου)
Μαϊ. 21/3 Ιουν. Άγιοι Κωνσταντίνος και Ελένη (** Μ.Κωνσταμονίτου)
Μαϊ. 21/3 Ιουν. Όσιος Παχώμιος (* Μ.Μεγίστης Λαύρας, * Μ.Παύλου)
Μαϊ. 22/4 Ιουν. Οσιομ. Παύλος (* Μ.Μεγίστης Λαύρας)
Ιουν. 24/7 Ιουλ. Γενέσιον Τιμίου Προδρόμου (*** Μ.Διονυσίου)
Ιουν. 25/8 Ιουλ. Όσιος Διονύσιος (** Μ.Διονυσίου)
Ιουν. 29/12 Ιουλ. Άγιοι Απόστολοι Πέτρος και Παύλος (*** Μ.Καρακάλου)
Ιουλ. 5/18 ΆγιοςΑθανάσιος Αθωνίτης (*** Μ.Μεγίστης Λαύρας)
Ιουλ. 8/21 Όσιος Θεόφιλος Μυροβλήτης (* Μ.Παντοκράτορος)
Ιουλ. 22/4 Αυγ. Αγία Μαρία Μαγδαληνή (** Μ.Σίμωνος Πέτρας)
Ιουλ. 27/9 Αυγ. Άγιος Παντελεήμων (*** Μ.Παντελεήμονος)
Ιουλ. 28/10 Αυγ. Όσιος Παύλος Ξηροποταμίτης (** Μ.Ξηροποτάμου, ** Μ.Παύλου)
Αύγ. 2/15 Άγ. Στέφανος Πρωτομάρτυς (** Μ.Κωνσταμονίτου)
Αύγ. 6/19 Μεταμόρφωσις του Σωτήρος (*** Μ.Κουτλουμουσίου,*** Μ.Παντοκράτορος)
Αύγ. 11/24 Άγιος Νήφων (** Μ.Διονυσίου)
Αύγ. 15/28 Κοίμησις της Θεοτόκου (*** Μ.Ιβήρων, *** Πρωτάτο)
Αύγ. 24/6 Σεπτ. Άγιος Κοσμάς Αιτωλός (** Μ.Φιλοθέου)
Αύγ. 31/13 Σεπτ. Τιμία Ζώνη Θεοτόκου (** Μ.Βατοπεδίου)
Σεπτ. 14/27 Τίμιος Σταυρός (** Μ.Ξηροποτάμου)
Σεπτ. 22/5 Οκτ. 26 Οσιομαρτύρων και Οσίου Κοσμά (** Μ.Ζωγράφου)
Οκτ. 1/14 Αγία Σκέπη (** Μ.Παντελεήμονος)
Οκτ. 1/14 Άγιος Κουκουζέλης και Γρηγόριος Δομέστικος (* Μ.Μεγίστης Λαύρας)
Οκτ. 5/18 Όσιος Ευδόκιμος (* Μ.Βατοπεδίου)
Οκτ. 20/2 Νοεμ. Αγιος Γεράσιμος, ανακομιδή ι. Λειψάνου (* Μ.Παύλου)
Οκτ. 29/11 Νοεμ. Άγία Αναστασία (** Μ.Γρηγορίου)
Νοεμ. 8/21 Σύναξις Αγίων Ασωμάτων Δυνάμεων (*** Μ.Δοχειαρίου)
Νοεμ.9/22 Όσιοι Ευθύμιος και Νεόφυτος (** Μ.Δοχειαρίου)
Νοεμ. 21/4 Δεκ. Εισόδια Κυρίας Θεοτόκου (*** Χιλιανδαρίου)
Νοεμ. 26/8 Δεκ. Άγιος Αλύπιος ο Κιονίτης (* Μ.Κουτλουμουσίου)
Δεκ. 6/19 Άγιος Νικόλαος (***, Μ.Σταυρονικήτα, *** Μ.Γρηγορίου, ** Μ.Δοχειαρίου)
Δεκ. 7/20 Όσιος Γρηγόριος (** Μ.Γρηγορίου)
Δεκ. 25/7 Ιαν. Η κατά σάρκα Γέννησις του Κυρίου (*** Μ.Σίμωνος Πέτρας)
Δεκ. 26/8 Ιαν. Τίμια Δώρα (* Μ.Παύλου)
Δεκ. 27/9 Ιαν. Άγιος Πρωτομάρτυς Στέφανος (*** Μ.Κωνσταμονίτου)
Δεκ. 28/10 Ιαν. Όσιος Σίμων ο Μυροβλήτης (** Μ.Σίμωνος Πέτρας)
Δεκ. 30/12 Ιαν. Οσιομ. Γεδεών, ο δια Χριστόν σαλός (** Μ.Καρακάλου)

Κινητές γιορτές

Σάββατο Δ΄των Νηστειών, Του Ακαθίστου (** Μ.Διονυσίου, ** Μ.Ζωγράφου)
Δευτέρα της Διακαινησίμου Λιτανεία (** Πρωτάτο)
Τρίτη της Διακαινησίμου Λιτανεία (** Όλες οι Μονές)
Γ΄ Κυριακή μετά το Πάσχα, όσιος Γρηγόριος Σιναϊτης κ.λποί (** Μ.Γρηγορίου)
Πέμπτη της στ΄εβδ., Ανάληψις του Κυρίου (*** Μ.Εσφιγμένου)
Β΄ Κυριακή Ματθαίου, Αγιορειτών Πατέρων (** Όλες οι Μονές)
Β΄ Κυριακή Ματθαίου, Λαυριωτών Πατέρων (** Μ.Μεγίστης Λαύρας)

Το Νέο Διορθωμένο Ιουλιανό Ημερολόγιο

Τα ημερολόγια που ακολουθεί ο χριστιανικός κόσμος δεν είναι μόνο το Ιουλιανό και το Γρηγοριανό, αλλά και το ακριβέστερο του κόσμου, το Νέο Διορθωμένο Ιουλιανό ημερολόγιο. Ας πάρουμε όμως τα πράγματα με τη σειρά τους.

Μετά τη Γρηγοριανή μεταρρύθμηση του ημερολογίου, το 1582 το νέο ημερολόγιο έγινε αμέσως αποδεκτό από τις καθολικές χώρες, όχι όμως και από τις διαμαρτυρόμενες οι οποίες το αποδέχτηκαν σταδιακά. Στις αρχές του 20ού αιώνα άρχισαν να το αποδέχονται ως πολιτικό ημερολόγιο και οι ορθόδοξες χριστιανικές χώρες. Όσον αφορά τους Έλληνες Ορθοδόξους μόλις στις 16 Φεβρουαρίου του1923 αποφάσισαν να δεχτούν το Γρηγοριανό ημερολόγιο. Επειδή , όμως, υπήρχε μία καθυστέρηση περίπου13 ημέρων, η 16η Φεβρουαρίου στο παλαιό ημερολόγιο ονομάστηκε 1η Μαρτίου του νέου. Η Εκκλησία της Ελλάδος το 1924 αποδέχτηκε – αφού συμβουλεύτηκε το Οικουμενικό Πατρειαρχείο- όχι το Γρηγοριανό, αλλά το Νέο Διορθωμένο Ιουλιανό ημερολόγιο, το οποίο έκτοτε ακολουθεί.

Πράγματι, ο τότε Οικουμενικός Πατριάρχης Μελέτιος Δ΄ (ο Μεταξάκης, 1922-1923) συγκάλεσε στην Κωνσταντινούπολη Πανορθόδοξο Συνέδριο τον Μάϊο του 1923, στο οποίο έλαβαν μέρος το Οικουμενικό Πατριαρχείο, το Πατριαρχείο Ρωσίας, το Πατριαρχείο Σερβίας, το Πατριαρχείο Ρουμανίας και οι Ορθόδοξες Αυτοκέφαλες Εκκλησίες της Ελλάδος και της Κύπρου. Το σημαντικό γεγονός είναι ότι το Πανορθόδοξο Συνέδριο αποφάσισε ότι η αλλαγή του ημερολογίου ήταν επιβεβλημένη, αφού δεν προσέκρουε σε κανένα κανονικό ή δογματικό κώλυμα. Επιπλέον καθόρισε ως ημέρα της αλλαγής του ημερολογίου την 1η Οκτωβρίου του 1923, η οποία θα ονομαζόταν 14η Οκτωβρίου του 1923.

Η απόφαση του Συνεδρίου ήταν ότι δεν θα υιοθετείτο το Γρηγοριανό ημερολόγιο και υπεδείχθη νέος ημερολογιακός κύκλος 900 ετών, ακριβέστερος του γρηγοριανού κύκλου των 400 ετών.

Η νέα ημερολογιακή πρόταση που έγινε από τον Σέρβο αστρονόμο Μιλούτιν Μιλάνκοβιτς, όριζε ότι από τα έτη που δείχνουν αιώνες (επαιώνια έτη) δίσεκτα θα θεωρούνται μόνον εκείνα των οποίων ο αριθμός των αιώνων διαιρούμενος δια 9, δίνει υπόλοιπο 2 ή 6. Για τα άλλα έτη ισχύει ο ιουλιανός κανόνας. Συνεπώς αντί των δίσεκτων ετών 400, 800, 1200, 1600, 2000 κ.ο.κ. του Γρηγοριανού ημερολογίου, καθιέρωνε ως δίσεκτα τα έτη 200, 600, 1100, 1500, 2000 κ.ο.κ. Εντός κύκλου 900 ετών περιέρχονται 218 δίσεκτα έτη και έτσι η μέση διάρκεια του προτεινόμενου έτους είναι 365,24222222 ημέρες, δηλαδή το σφάλμα του είναι περίπου 2,03 δευτερόλεπτα ετησίως, που σημαίνει ότι αστρονομικά είναι το ακριβέστερο από όλα τα προταθέντα μέχρι σήμερα ημερολογιακά συστήματα. Εάν τώρα δεν έχει υιοθετηθεί από τις άλλες χριστιανικές Εκκλησίες οι λόγοι ασφαλώς δεν είναι επιστημονικοί.

Όσον αφορά τον εορτασμό του Πάσχα το Συνέδριο πρότεινε ο καθορισμός της εαρινής πανσελήνου να καθορίζεται αστρονομικά με τη μεγαλύτερη δυνατή ακρίβεια και η ημερομηνία του να καθορίζεται κατά τον «χρόνο» της Ιερουσαλήμ. Υπέδειξε επιπλέων σε όλα τα Ορθόδοξα Αστεροσκοπεία και Πανεπιστήμια να φτιάξουν πίνακες του Πασχαλίου μεγάλης διάρκειας. Ωστόσο για να τακτοποιηθεί το ημερολογιακό ζήτημα πρότεινε τελικά, έπειτα από συμβιβαστική πρόταση της Εκκλησίας της Ελλάδος, αφενός μεν να προστεθούν οι 13 ημέρες στο Ιουλιανό ημερολόγιο δημιουργώντας το Νέο Διορθωμένο Ιουλιανό ημερολόγιο, αφετέρου δε να μην γίνει καμία παρέμβαση στον Πασχάλιο κύκλο.

Μ’ αυτόν τον τρόπο η προσθήκη των 13 ημερών δεν συνιστά κανένα δογματικό ή κανονικό κώλυμα, εφ’ όσον δεν θίγεται διόλου το ζήτημα του υπολογισμού του Πάσχα. Επίσης απεφάσισε η κάθε Εκκλησία να αποφασίσει ελεύθερα εάν προτιμά να ακολουθήσει το Ιουλιανό ημερολόγιο ή το Νέο Διορθωμένο Ιουλιανό. Ούτε η μία ούτε η άλλη απόφαση θα επηρεάσει την ενότητα και την κανονική κοινωνία των Ορθοδόξων Εκκλησιών μεταξύ τους.

Τελικά το Νέο Διορθωμένο Ιουλιανό ημερολόγιο υιοθετήθηκε από το Οικουμενικό Πατριαρχείο και την Εκκλησία της Ελλάδος τη 10η Μαρτίου του 1924, που θεωρήθηκε 23η Μαρτίου του 1924, γιατί εν τω μεταξύ η διαφορά είχε φθάσει τις 13 ημέρες. Αναφορικά με τα Πατριαρχεία που έλαβαν μέρος στο Συνέδριο, το Ρωσικό αποφάσισε να μην προχωρήσει σε καμία αλλαγή. Το Πατριαρχείο της Σερβίας αρχικά απεδέχθη το Νέο Ιουλιανό ημερολόγιο, αλλά στη συνέχεια υπαναχώρησε.

Από τα Πατριαρχεία που δεν έλαβαν μέρος στο Πανορθόδοξο Συνέδριο, τα Πατριαρχεία Αλεξανδρείας και Αντιοχείας δεν δέχτηκαν την πρόταση του Συνεδρίου εφ’ όσον δεν την επικύρωνε απόφαση Οικουμενικής Συνόδου. Επίσης, την ίδια απόφαση πήρε και το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων, επειδή υποστήριζε ότι με την αλλαγή του ημερολογίου θα άλλαζε και το Πασχάλιο, δημιουργώντας σύγχυση στους πιστούς προσκυνητές που συνέρρεαν στην ιερή πόλη. Λίγα χρόνια αργότερα, την 1η Οκτωβρίου του 1928, το Πατριαρχείο Αλεξανδρείας υιοθέτησε κι αυτό το Νέο Διορθωμένο Ιουλιανό ημερολόγιο.

Σήμερα το Νέο Διορθωμένο Ιουλιανό ημερολόγιο ακολουθούν τα Πατριαρχεία Κωνσταντινουπόλεως, Αλεξανδρείας, Αντιοχείας, Ρουμανίας και Βουλγαρίας. Επίσης οι Αυτοκέφαλες Εκκλησίες Ελλάδος, Κύπρου, Αλβανίας και Πολωνίας, όπως και οι Αυτόνομες Εκκλησίες Τσεχίας και Σλοβακίας. Τα Πατριαρχεία Ιεροσολύμων, Ρωσίας και Σερβίας δεν έχουν αποδεχθεί την ημερολογιακή μεταρρύθμιση και για λόγους παράδοσης διατηρούν μέχρι σήμερα το Ιουλιανό ημερολόγιο. Ακριβώς και για λόγους παράδοσης στην Ελλάδα τα μοναστήρια στο Άγιον Όρος όπως και τα μετόχια του Αγίου Όρους στην υπόλοιπη Ελλάδα διατηρούν το Ιουλιανό (παλαιό) ημερολόγιο, το οποίο διατηρούν και οι «Γνήσιοι Ορθόδοξοι Χριστιανοί»* (Γ.Ο.Χ.), γνωστοί ως παλαιοημερολογίτες.

Από το βιβλίο ΤΟ ΑΓΙΟ ΟΡΟΣ, Μύηση στην Ιστορία και τη Ζωή του, του Δωροθέου Μοναχού εκδόσεις ΤΕΡΤΙΟΣ, Κατερίνη. Τόμος Β΄ σελ. 59-63

http://www.ekklisiaonline.gr/

Advertisements

Τα τρία μεγάλα πνευματικά κινήματα στο Άγιο Όρος

Posted in Uncategorized with tags , , , , , , , , , , , on July 13, 2015 by anazhtitis

Page_28 copy

Προηγούμενη δημοσίευση http://ow.ly/Pwur4 

Το Άγιον Όρος αναδείχνεται η κονίστρα τριών μεγάλων πνευματικών κινημάτων: του ησυχασμού, των κολλυβάδων, των ονοματολατρών. Τα δύο πρώτα που αδικήθηκαν από πολλούς, τώρα αρχίζουν να βρίσκουν τη δικαίωσή τους, το τρίτο που στην αρχή υπερτιμήθηκε, τώρα τοποθετείται στις σωστές του διαστάσεις.

ΟΝΟΜΑΤΟΛΑΤΡΑΙ: (ρωμ. Imjabozniki), ονοματοθεΐται, (ονοματο)θεϊσταί, ονοματούχοι, ονοματίται, Ιησουανοί (οι ίδιοι αυτοαποκαλούνται ονοματόδοξοι – ρωσ. Imjaslavcy -, (αγνοώντας πώς κάθε προσδιορισμός πλάι στο «Ορθόδοξος» δεν μπορεί να αναδείξει περισσότερο ορθόδοξο τον φορέα του)· ετεροδιδασκαλία (άλλοι τη χαρακτήρισαν βαρύτερα αίρεση· η Ιερά Κοινότης τη χαρακτήρισε, με περισσότερη ακρίβεια, κακοδοξία), η οποία εμφανίστηκε και διατηρήθηκε ανάμεσα σε Ρώσους μοναχούς.

Συνοπτικά η ιστορία είναι αυτή: ο Ρώσος μοναχός Ιλαρίων, απεσταλμένος στο μετόχι της Μονής Αγίου Παντελεήμονος «Σίμων ο Κανανίτης» στον Καύκασο, εκδίδει το 1907 το βιβλίο «Επί των ορέων του Καυκάσου» (ρωσ. Na garah Kaukaza). Στο βιβλίο εκείνο ο Ιλαρίων διαπραγματευόταν περί της ευχής, κατά τρόπο όμως ανορθόδοξο. Το 1913 εκδίδονται ταυτόχρονα δύο βιβλία (ένα στη Μόσχα, ρωσικά κι ένα στη Θεσσαλονίκη, ελληνικά) πολύ πιο συστηματικά από το πρώτο. Συγγραφέας τους ο ιερομόναχος της Σκήτης του Αγίου Ανδρέου Αντώνιος Μπουλαντόβιτς, η πιο ηγετική μορφή ανάμεσα στους ονοματολάτρες. Οι δύο συγγραφείς (ο Ιλαρίων και ο Αντώνιος) χρησιμοποιώντας σωρίτες του κατηγορικού συλλογισμού, διακηρύττουν ότι το όνομα του Θεού είναι αυτός ο Θεός ενυπόστατος· δηλαδή ο Θεός περιέχεται στο όνομά Του ολοκληρωτικά. Ο Αντώνιος οδηγείται σε αυθαίρετα συμπεράσματα, όπως δείχνουν οι παρακάτω προτάσεις: «Πας λόγος του Κυρίου είναι Αυτός Ούτος ο Θεός…» Άρα, «εάν οι λόγοι του Κυρίου εισί Πνεύμα και Ζωή κατά τί έλασσον εισίν οι λόγοι ούτοι του Κυρίου; Εάν το όνομα του Θεού και πας λόγος του Θεού είναι Πνεύμα και Ζωή, τί άλλο σημαίνει ή ότι τούτο είναι Αυτός Ούτος ο Θεός;… διότι τί άραγε υπό τον ουρανόν υπάρχει, όπερ να είναι Πνεύμα και Ζωή, και να μην είναι Θεός;». Ακόμα: «Εάν οι λόγοι του Θεού έχουσι την αποθεούσαν (=θεοποιούσαν) δύναμιν, τί άλλο άρα είναι αν ουχί Αυτός Ούτος ο Θεός;». Η τελευταία αυτή πρόταση οδηγεί τον Αντώνιο σε απαράδεκτες γενικεύσεις. Γράφει: «πας δια της επιφοιτήσεως του Αγίου Πνεύματος εμπνευσμένος λόγος των Προφητών, Αποστόλων και Πατέρων της Εκκλησίας αποτελεί λογικήν ενέργεια της Θεότητος, είναι τουτέστιν αυτός Ούτος ο Θεός»! Ο ίδιος παρόλο ότι αναθεματίζει τον Βαρλαάμ, τον αντίπαλο του Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά, πέφτει στις ίδιες πλάνες, όταν π.χ. ισχυρίζεται ότι «η εν Θαβωρίω όψις του φωτός υπό των Αποστόλων», και οι λοιπές θεοφάνειες, «μόλις μυχίως εν τη καρδία εισίν αισθηταί, ενίοτε όμως καθίστανται τοιαύται και εις τα όργανα των αισθήσεων», οπότε και συμπεραίνει: «Πάσαι αύται αι αισθηταί ενέργειαι του Θεού είναι Αυτός Ούτος ο Θεός»!!

St. Panteleimon (Pantaleon's) Russian Orthodox Monastery in Mount Athos, May 1990 / Ç ÌïíÞ Áãßïõ ÐáíôåëåÞìùíïò "Ñùóóéêïõ" óôï ¢ãéï ¼ñïò, ÌÜúïò 1990

St. Panteleimon (Pantaleon’s) Russian Orthodox Monastery in Mount Athos, May 1990 / Ç ÌïíÞ Áãßïõ ÐáíôåëåÞìùíïò “Ñùóóéêïõ” óôï ¢ãéï ¼ñïò, ÌÜúïò 1990

Εδώ ο Αντώνιος ξεπερνά και τον Βαρλαάμ στην αίρεση και ταυτίζεται με τους πανθεϊστές. Η απόρριψη της αποφατικής θεολογίας από τον Αντώνιο και τους λοιπούς ονοματολάτρες γίνεται η αιτία να οδηγηθούν αυτοί, μέσω του άκρατου μυστικισμού, στον πανθεϊσμό.

Ο Αντώνιος με την ελληνική έκδοση του βιβλίου του, «Η δόξα του Θεού είναι ο Ιησούς» (Θεσσαλονίκη 1913), προσπαθεί να μεταδώσει την κακοδοξία του από το ρωσικό στον ελληνικό μοναχισμό, χωρίς όμως την παραμικρή επιτυχία.

Οι ονομολάτρες θα θεωρηθούν από του σύγχρονούς τους προοδευτικοί και αδικημένοι, γι’ αυτό και θα βρεθούν πολλοί που θα τους υποστηρίξουν. Ανάμεσα στους υποστηρικτές τους συγκαταλέγονται και μεγάλα ονόματα: οι καθηγητές της θεολογίας Μ. Μουρέτοφ και Π. Φλορένσκι, ο Σ. Μπουλγκάκοφ, ο Ν. Μπερντιάεφ και ο πρίγκιπας Ευ. Τρουμπέτσκοϊ.

Από την άλλη, οι αντίπαλοι των ονοματολατρών, δηλαδή η πλειονότητα του αθωνικού ρωσικού στοιχείου, μαζί και συγγραφείς (όπως οι αρχιεπίσκοποι Αντώνιος Χραποβίτσκι και Νίκων Ροζντεστβένσκι, οι ιερομόναχοι Χρύσανθος και Παντελεήμων, οι μοναχοί Παχώμιος και Κλήμης· κυρίως όμως ο θεολόγος καθηγητής Σ. Τρόϊτσκι με το βιβλίο του, «Περί των ονομάτων του Θεού και των ονοματολατρών», (Πετρούπολη 1914), οδηγούνται συχνά στο άλλο άκρο: το νομιναλισμό. Το όνομα του Θεού, λένε, είναι μόνο όνομα· δεν εκφράζει ούτε την ουσία του, ούτε τις ιδιότητές του. Υπήρξε και μερίδα μοναχών, η οποία, προς αντίδραση στους ονοματολάτρες, αρνιόταν να προσκυνήσει το πανσέβαστο όνομα του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού.

Την κακόδοξη διδασκαλία των ονοματολατρών, που η άγνοιά τους περί το ορθόδοξο δόγμα και βίωμα τους έκανε φανατικούς και τυφλούς, καταδίκασαν το Οικ. Πατριαρχείο και η Ιερά Σύνοδος της Ρωσικής Εκκλησίας (η οποία χαρακτηρίζει τους ονοματολάτρες αιρετικούς) και η Ιερά Κοινότης Αγίου Όρους.

Agios-Grigorios-Palamas-56

 

Η Ορθόδοξη διδασκαλία για τα ονόματα του Θεού είναι αυτή: Κάθε όνομα του Θεού δηλώνει σχέση Αυτού προς την κτίση και είτε είναι της αποφατικής θεολογίας (π.χ. άπειρος, άϋλος, αναφής) είτε της καταφατικής (π.χ. άγιος, αγαθός, δίκαιος). Τα ονόματα όλα του Θεού «ού την φύσιν (του Θεού) αλλά τα περί την φύσιν (Αυτού) δηλοί» (Άγιος Κύριλλος Αλεξανδρείας). Ο Αντώνιος, αντίθετα, ισχυρίζεται ότι «έκαστον όνομα του Θεού, Αυτός Ούτος ο Θεός εστίν». Λοιπόν κάθε όνομα του Θεού αποδίδεται σε μια ενέργειά Του, η οποία αποκαλύπτεται στην κτίση. Όμως η ουσία του Θεού, ως υπερώνυμος, είναι αιωνίως ανώνυμος και ακατάληπτος σε όλα τα όντα. Συναφώς και το όνομα «Θεός», που και τούτο ετυμολογείται βάσει των θείων ενεργειών («θέϊν», «θεάσθαι», «αίσθειν»), είναι απλώς γενικότερο και περιεκτικό των άλλων ονομάτων, όμως είναι όνομα ενεργείας ουχί ουσίας· «το γαρ Θεός όνομα ενεργείας εστίν όνομα» (Άγ. Γρηγόριος Παλαμάς). Εξάλλου το ίδιο αυτό όνομα δεν έχει απόλυτη μοναδικότητα, αφού χρησιμοποιείται για να ορίσει και τον θεωμένο άνθρωπο («εγώ είπα θεοί εστέ») και τα είδωλα («θυμιάν» ή «λατρεύειν θεοίς ετέροις») και το δαίμονα («ο θεός του αιώνος τούτου») και υλικά («θεός η κοιλία»).
Στις ονοματολατρικές δραστηριότητες δόθηκε τέλος τον Ιούλιο του 1913 με τη μεταγωγή 833 ρώσων αθωιτών ονοματολατρών μοναχών στην Οδυσσό.

Διαβάστε το πρώτο μέρος για  τον ησυχασμό εδώ και το δεύτερο για τους κολλυβάδες εδώ.

http://agioritikesmnimes.blogspot.gr/

Ο ΓΕΡΩΝ ΘΕΟΦΙΛΟΣ: Η «ΑΓΙΑ ΨΥΧΗ»

Posted in Uncategorized with tags , , , , on March 10, 2015 by anazhtitis

kalogeros

Το ιστορικό μιας καρδιάς γεμάτη αυταπάρνηση και θυσία…

Ο πατήρ Θεόφιλος, κατά κόσμον Θεοδώρητος, γεννήθηκε το 1777. Ασκούσε το επάγγελμα του επιπλοποιού, αφιέρωνε όμως πολύ χρόνο στο να εξυπηρετεί τους χριστιανούς, όταν προέκυπταν διαφορές με τους Τούρκους στο δικαστήριο, επειδή γνώριζε τέλεια την τουρκική γλώσσα.

Βλέποντας την ματαιότητα όλων των επιγείων, αναχώρησε για το Άγιον Όρος. Εισήλθε στην Μονή του Αγίου Παντελεήμονος, περίπου το 1800. Κατόπιν, πήγε στην Σκήτη των Καυσοκαλυβίων, όπου έζησε για έξι χρόνια. Αργότερα, τον καιρό της Ελληνικής Επαναστάσεως, έμενε στην Νέα Σκήτη.

Από όλους τους συνασκητές του, έλαβε ένα αγαθό και τιμητικό παρατσούκλι που τον συνόδευε ισόβια: «Αγία Ψυχή». Τον τίτλο αυτόν, του τον έδωσαν όσοι έμεναν τότε στην Νέα Σκήτη για την εξαιρετική καλωσύνη του και για την ολοκληρωτική αγάπη του προς όλους. Γνωρίζοντας καλά τα τουρκικά, υπερασπίσθηκε με επιτυχία πολλούς μοναχούς, ελευθερώνοντας άλλον από τον θάνατο και άλλον από κάποια δυστυχία. Συχνά, μάλιστα, κινδύνευσε να συλληφθεί ο ίδιος αντί των αδελφών του, για τους οποίους παρακαλούσε να σωθούν. Βλέποντας την μαρτυρική του διάθεση, πολλοί Τούρκοι έλεγαν:

–Γιατί ο μοναχός αυτός υπερασπίζεται ενόχους, που αξίζουν τιμωρία;

Και τον προέτρεπαν να απομακρυνθεί από το Άγιον Όρος, αλλά ο, πραγματικά, φιλάδελφος Γέροντας, ήταν έτοιμος να προσφέρει και την ζωή του ακόμη για τον πλησίον. Στην Θεσσαλονίκη, επίσης, υπερασπιζόταν τους Αγιορείτες και ελευθέρωσε πολλούς από την φυλακή. Επίσης, έσωσε και αρκετά χριστιανόπουλα από τον τουρκικό εξισλαμισμό, ένα από τα οποία έγινε αργότερα Ηγούμενος της Μονής Κουτλουμουσίου.

Από τα μαστιγώματα των Τούρκων είχε μείνει ανάπηρος· το χέρι του ήταν σπασμένο, η σπονδυλική στήλη κυρτωμένη και όλο το σώμα του καταπληγωμένο…

Την εποχή της Επανάστασης, από τους ελάχιστους κατοίκους που είχαν μείνει στην Νέα Σκήτη έλειπαν τα πάντα και ιδιαιτέρως το ψωμί· οι Πατέρες, τρέφονταν με κάστανα και χόρτα. Μια φορά, ήρθε κάποιος υπάλληλος του Πασά της Θεσσαλονίκης και η «Αγία Ψυχή» του είπε:

–Να ενημερώσεις τον πασά ότι εμείς πεθαίνουμε από την πείνα, αλλά και οι στρατιώτες σας δεν έχουν τί να φάνε· ας στείλει σιτάρι!

Κι από τότε ο πασάς άρχισε να στέλνει ψωμί!…

Όλοι, φοβούνταν τους Τούρκους και την αγριότητά τους. Αλλά, η «Αγία Ψυχή», είχε ιδιαίτερο θάρρος και υπερασπιζόταν άφοβα τους πάντες. Πολλές φορές οι Τούρκοι έπραξαν κατά την επιθυμία του, αλλά μερικές φορές τον ξυλοκόπησαν άγρια. Όταν ο Πασάς πληροφορήθηκε ότι στο Άγιον Όρος έμεναν πολλά αγόρια, διέταξε να τα συγκεντρώσουν όλα. Συνέλαβαν τότε περίπου τριακοσίους δοκίμους και λαϊκούς, τους οποίους εξισλάμισαν στην Θεσσαλονίκη. Η «Αγία Ψυχή» ήταν εκεί, τους είδε πριν τελεσθεί ο εξισλαμισμός και είπε στον πασά:

–Γιατί συγκέντρωσες τα αγόρια;

Κι αυτός του είπε:

–Ο προφήτης μας ο Μωάμεθ, διέταξε αν βρούμε κανένα χριστιανόπουλο να το πείσουμε με ωραία λόγια να δεχθεί την πίστη μας· κι αν συλληφθεί, τότε να το εξισλαμίσουμε με την βία. Να, πώς, ο προφήτης μας, μερίμνησε για την εξάπλωση της πίστης μας!

Ο πατήρ Θεόφιλος, αντέδρασε ακαριαία:

–Ο προφήτης σας, σάς οδηγεί κατευθείαν στην κόλαση κι εσείς τον υπακούετε!

Ένας Τούρκος θέλησε να τον φονεύσει επί τόπου, αλλά, την τελευταία στιγμή συγκρατήθηκε…

Κάποτε, στο Άγιον Όρος, ο Μπιλέ–Πασάς ρώτησε ενώπιον όλων την «Αγία Ψυχή»:

–Πώς βλέπετε τον προφήτη μας, τον Μωάμεθ;

–Εμείς, δεν έχουμε τίποτα μαζί του· αυτό, αφορά εσάς! είπε εκείνος.

–Και, τί πιστεύετε για τον Χριστό;

–Πιστεύουμε ό,τι ακριβώς Αυτός είναι: ο αληθινός Θεός, ο Οποίος δημιούργησε τον ουρανό και την γη, τους αγγέλους και τους ανθρώπους, την θάλασσα και όλη την κτίση.

Και ο Μπιλέ–Πασάς, παραδέχθηκε στον εκατόνταρχο της συνοδίας του:

–Συζήτησα με πολλούς Έλληνες, αλλά από κανέναν δεν άκουσα τέτοια λόγια! Αυτός, πρέπει να είναι ξεχωριστός άνθρωπος!…

Θα μπορούσε να σκεφτεί κανείς, ότι, με την φυγή των Τούρκων από τον Άθωνα, όλοι αυτοί, τους οποίους η «Αγία Ψυχή» είχε πριν βοηθήσει, θα προσπαθούσαν να του το ανταποδώσουν το συντομότερο. Έτσι, θα εξασφάλιζε τα προς το ζην μέχρι το τέλος της ζωής του. Κάτι τέτοιο, όμως, δυστυχώς δεν έγινε! Όταν τον ρώτησαν «γιατί ζει με τέτοια φτώχεια;», αυτός είπε ότι, «σχεδόν πουθενά δεν πηγαίνει, επομένως λίγοι πια τον γνωρίζουν και τον βοηθούν».

Εξαιτίας κάποιων ενδοαγιορειτικών προστριβών όσο αφορά τους φόρους που επιβάλλονταν και λόγω της γενναίας αντίδρασης που επέδειξε η «Αγία Ψυχή» σε αυτό το άδικο καθεστώς, του αφαίρεσαν την Καλύβη που είχε στην Νέα Σκήτη και αυτός έμεινε χωρίς να έχει απολύτως τίποτε! Ήρθε όμως φώτιση από τον Κύριο στον Γέροντα Μελέτιο του Κελλιού του Αγίου Ιωάννου του Θεολόγου και τον δέχθηκε στην κατοικία του, κρατώντας τον, μάλιστα, σαν Γέροντα! Η «Αγία Ψυχή», ένιωθε γι’ αυτό βαθειά ευγνωμοσύνη, μέχρι που αναχώρησε για την αιωνιότητα, το έτος 1870…

Ιερομονάχου Αντωνίου: «Βίοι Αθωνιτών του Ιθ΄ αιώνος», τόμος β΄, κεφ. 17ο, σελ. 248–252, Α΄ έκδοσις, Ιερού Μετοχίου «Ευαγγελισμού της Θεοτόκου», Ορμύλια 1995

https://fdathanasiou.wordpress.com

ΟΙ ΣΛΆΒΟΙ ΣΤΗΝ ΜΟΝΉ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΠΑΝΤΕΛΕΉΜΟΝΟΣ

Posted in Uncategorized with tags , , on July 15, 2014 by anazhtitis

ΚΎΡΙΛΛΟΣ ΠΑΥΛΙΚΙΑΝΩΦ

Η σλαβική παρουσία στο παραδοσιακά ρωσικό αγιορείτικο καθίδρυμα του Αγίου Παντελεήμονος εξακολουθεί να περιβάλλεται από αρκετή ασάφεια. Η παρούσα μελέτη σκοπόν έχει να παρουσιάσει στο επιστημονικό κοινό τις διαθέσιμες μαρτυρίες σχετικά με τους σλαβόφωνους του Ρώσικου κατά τους μέσους και υστέρους βυζαντινούς χρόνους.
Η ιστορία της μονής έχει παρουσιασθεί λεπτομερώς από το G. Dagron στην εισαγωγή τής έκδοσης του βυζαντινού αρχείου της και οι προγενέστερες μελέτες του Α. Soloviev, V. Mosin και I. Smolic σχετικά με το θέμα είναι πλέον περιορισμένης μόνο αξίας. Πρόκειται για ένα ίδρυμα πού προέκυψε από την ένωση της αρχικής ρωσικής μονής του Ξυλουργού ή των Ρώσων, ή οποία μαρτυρείται από το 1016 ως καί το 1169, με τη μονή τού Αγίου Παντελεήμονος του Σφρεντζή ή τοϋ Θεσσαλονικέως, περί της οποίας έχουμε ειδήσεις από το 998 έως και το 1080. Η ενοποίηση των δύο Ιδρυμάτων έλαβε χώρα το 1169, όταν ό πρώτος Ιωάννης και οι λοιποί αθωνίτες ηγούμενοι παραχώρησαν στο Λαυρέντιο, προκαθήμενο της μονής του Ξυλουργού, το ερειπωμένο μονύδριο του Θεσσαλονικέως, για να εγκαταστήσει εκεί τη συνοδεία του. Με την πράξη αυτή ή μονή Ξυλουργού δεν εγκαταλείφθηκε πλήρως, αλλά υποβαθμίσθηκε σε παραμοναστήριον.

http://epublishing.ekt.gr