Archive for βυζαντινη τεχνη

Γέροντας Παΐσιος: έχεις αγάπη; Είσαι άγγελος και όπου πας μεταφέρεις τον Παράδεισο!

Posted in Uncategorized with tags , , , , , , , , , , , , , , on November 4, 2015 by anazhtitis

proseuxh-gia-arrwstous-1

– Τί φταίει , Γέροντα , και δεν είμαι πάντοτε ειρηνική ;

– Δεν ελευθερώθηκες απο τον εαυτό σου, είσαι σκλάβα στον παλαιό σου άνθρωπο. Κοίταξε να πετάξης τον εαυτό σου, γιατί , αν δεν πετάξης τον εαυτό σου , θα σε πετάξη ο εαυτός σου.

Όποιος έχει φιλαυτία , δεν μπορεί να έχη ανάπαυση , ειρήνη ψυχής , γιατί δεν είναι εσωτερικά ελεύθερος. Είναι σαν ..την χελώνα και το περπάτημα του είναι σαν της χελώνας. Βγάζει ελεύθερα το κεφάλι της η χελώνα ; Τον περισσότερο καιρό μένει κλεισμένη στο καβούκι της.

sunanthseis-duo-sugxronwn-agiwn-3

Έργο του αγιογράφου Κωνσταντίνου Ξενόπουλου. Βρείτε εδώ ένα άρθρο αφιέρωμα στα μοναδικά έργα βυζαντινής τέχνης, αγιογραφίες που έχει φιλοτεχνήσει ο Κ. Ξενόπουλος και απεικονίζουν τον σύγχρονο Άγιο της Ορθοδοξίας, μοναχό Παΐσιο.

– Νομίζω , Γέροντα , ότι θεωρητικά πιάνω τον εαυτό μου, στην πράξη όμως …..

– Η εφαρμογή είναι δύσκολη , εκεί ζορίζεται ο παλαιός άνθρωπος. Αν όμως δεν ζορίσουμε φιλότιμα τον παλαιό μας άνθρωπο , θα μας ανατινάξη την πνευματική μας οικοδομή.

Ο Άγιος Παΐσιος συναντιέται με μαθητές της Αθωνιάδος Εκκλησιαστικής Ακαδημίας. Ανακαλύψτε περισσότερα εδώ

– Γέροντα , πώς είναι η κόλαση ;

– Θα σου πώ μια ιστορία που είχα ακούσει. Κάποτε ένας απλός άνθρωπος παρακαλούσε τον Θεό να του δείξει πως είναι ο Παράδεισος και η κόλαση. Ενα βράδυ λοιπόν στον ύπνο του άκουσε μια φωνή να του λέη : “ Ελα , να σου δείξω την κόλαση ”. Βρέθηκε τότε σε ένα δωμάτιο όπου πολλοί άνθρωποι κάθονταν γύρω απο ένα τραπέζι και στην μέση ήταν μια κατσαρόλα γεμάτη φαγητό.

Ολοι όμως οι άνθρωποι ήταν πεινασμένοι , γιατί δεν μπορούσαν να φάνε.

sunanthseis-duo-sugxronwn-agiwn-2

Στα χέρια τους κρατούσαν απο μιά πολύ μακριά κουτάλα , έπαιρναν απο την κατσαρόλα το φαγητό , αλλά δεν μπορούσαν να φέρουν την κουτάλα στο στόμα τους. Γι’αυτό άλλοι γκρίνιαζαν , άλλοι φώναζαν , άλλοι έκλαιγαν ….

Μετά άκουσε την ίδια φωνή να του λέει “ Ελα τώρα να σου δείξω και τον Παράδεισο ”.

Βρέθηκε τότε σε ένα άλλο δωμάτιο όπου πολλοί άνθρωποι κάθοταν γύρω απο ένα τραπέζι ίδιο με το προηγούμενο και στην μέση ήταν πάλι μια κατσαρόλα με φαγητό και είχαν τις ίδιες μακριές κουτάλες. Όλοι όμως ήταν χορτάτοι και χαρούμενοι , γιατί ο καθένας έπαιρνε με την κουτάλα του φαγητό από την κατσαρόλα και τάιζε τον άλλο. Κατάλαβες τώρα κι εσύ πως μπορείς να ζής απο αυτήν την ζωή τον Παράδεισο ;

Όποιος κάνει το καλό , αγάλλεται , διότι αμείβεται με θεϊκή παρηγοριά. Όποιος κάνει το κακό , υποφέρει και κάνει τον επίγειο παράδεισο επίγεια κόλαση.

Μία επιστολή αγάπης του γέροντος Παϊσίου από το μακρινό 1968. Βρείτε την εδώ..

Έχεις αγάπη , καλωσύνη ; Είσαι άγγελος και όπου πας ή σταθής μεταφέρεις τον Παράδεισο.

Έχεις πάθη , κακία ; Έχεις μέσα σου τον διάβολο και όπου πας ή σταθής , μεταφέρεις την κόλαση.

Από εδώ αρχίζουμε να ζούμε τον Παράδεισο ή την κόλαση.

b0009-13
Βιβλίο – Ο Άγιος Παΐσιος ο Αγιορείτης: o βίος του Αγίου Παϊσίου εμπλουτισμένος από τα στοιχεία που είχαν οι μοναχές από την επί 28 χρόνια καθοδήγηση του Οσίου Γέροντα. Μάθετε περισσότερα εδώ

Απόσπασμα απο το βιβλίο ΓΕΡΟΝΤΟΣ ΠΑΪΣΙΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ ΛΟΓΟΙ Ε΄ ΠΑΘΗ ΚΑΙ ΑΡΕΤΕΣ

Eκδοσεις ΙΕΡΟΝ ΗΣΥΧΑΣΤΗΡΙΟΝ » ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Ο ΘΕΟΛΟΓΟΣ » ΣΟΥΡΩΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

http://www.agionlogoi.com

Advertisements

«Θάνατος» σημαίνει «αιωνιότητα»

Posted in Uncategorized with tags , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , on November 3, 2015 by anazhtitis

thanatos-shmainei-aiwniothta-1

Οι μοναχοί του Αγίου Όρους, δεν φοβούνται τον θάνατο. Ζουν υπό την σκέπη της Παναγίας και πορεύονται πλάι στην ασπίδα της Ορθοδοξίας που διδάσκει ότι ο Χριστός ήλθε στη γη για να πατήσει την αμαρτία και τον θάνατο. Μερικά πολύ απλά αλλά ουσιαστικά λόγια του γέροντα Πορφύριου για τον θάνατο που είτε μάς τρομάζει, είτε νομίζουμε ότι αψηφούμε.

Μάθετε εδώ περισσότερα για τη καθημερινή ζωή των μοναχών στα μοναστήρια του Αγίου Όρους

«Στενοχωρήθηκες πολύ. Το βλέπω. Όμως, εμείς οι Χριστιανοί δεν πρέπει να στενοχωρούμεθα, ούτε πρέπει να μας τρομάζει ο θάνατος. Γιατί, τι νομίζεις ότι είναι ο θάνατος; Θάνατος είναι το μέσον, είναι η πόρτα που περνάμε στην αιωνιότητα! Αυτός είναι ο θάνατος… Και από την πόρτα αυτή θα περάσουμε όλοι. Αυτό είναι το μόνο βέβαιο. Αρκεί να είμαστε προετοιμασμένοι. Οπότε, κατά την ημέρα της Κρίσεως, θα βρεθούμε στα δεξιά του Χριστού μας. Εκεί θα ανταμώσουμε όλοι και θα απολαύσουμε τα αγαθά του Παραδείσου. Εδώ δεν ήρθαμε για να μείνουμε αιώνια. Ήρθαμε να δοκιμαστούμε και να φύγουμε για την αιώνια ζωή. Μη θλίβεσαι, λοιπόν, για κάτι που είναι προδιαγεγραμμένο.

7346  «Αυτό το γνωρίζουμε όλοι. Και το περιμένουμε. Ανεξάρτητα εάν μερικοί δε θέλουν να το συνειδητοποιήσουν και λένε ‘εδώ είναι η Κόλαση, εδώ και ο Παράδεισος’. Αμ, δεν είναι έτσι. Και το ξέρουν και οι ίδιοι που το λένε. Και κατά βάθος δεν το πιστεύουν ούτε οι ίδιοι. Όταν, όμως, θα έλθουν αντιμέτωποι με τον θάνατο, τότε ποιος θα τους σώσει; Δεν έχεις ακούσει στον πρώτο κίνδυνο που συναντούν, ακόμη κι εκείνοι που είναι, η ισχυρίζονται ότι είναι, άπιστοι, ποιον καλούν σε βοήθεια; Δε φωνάζουν, «Θεέ μου! Παναγία μου!» ή κάνουν την προσευχή τους μπροσά στις εικόνες των αγίων; Τώρα, θα μου πείς, γιατί σου το είπα. Ε, να ευλογημένε, σε ξέρω πόσο ευαίσθητος είσαι και θέλησα να σε προετοιμάσω. Πήγαινε τώρα στο καλό και εγώ θα κάνω προσευχή, για να σε ενισχύσει ο Κύριος».

ix-0114---300

Σημαντικά στοιχεία της αγίας βιοτής του Γέροντα Πορφυρίου από τον γιατρό που έμεινε δίπλα του 14 χρόνια θα βρείτε στο άρθρο που ακολουθεί: http://www.artionrate.com/index.php/blog/arthrografia/afierwmata/1514-14-xronia-konta-sto-geronta-porfurio

thanatos-shmainei-aiwniothta-2

Κάθε μέρα, θα πρέπει να είμαστε έτοιμοι να αναχωρήσουμε στην αιωνιότητα. Και για να είμαστε έτοιμοι θα πρέπει να φροντίζουμε καθημερινά για την καθαρότητα της ψυχής μας. Ο άγιος Παίσιος λέει στο βιβλίο του χαρακτηριστικά περί του εξαγνισμού της ψυχής:

«Πρέπει καθημερινά να φροντίζεις για τον εξαγνισμό της ψυχής σου. Να κοιτάς τα πνευματικά σου και να λες την ευχή. Όπου είναι ο νους, εκεί είναι και ο λογισμός και η θέληση και η επιθυμία. Το παν αυτό είναι, η υποταγή του πνεύματός μας. Η κάθε αρετή, για να αποκτηθεί θέλει να είμαστε ταπεινοί και προσεκτικοί, για να μπορέσουμε έτσι να δούμε την αντίθετή της κακία, και προσευχή, για να τη βγάλει ο Χριστός».

(Από το βιβλίο “Ανθολόγιο Συμβουλών Γέροντος Πορφυρίου”)

Ανακαλύψτε εδώ μερικές ακόμα διδαχές του Αγίου – γέροντος Πορφύριου του Καυσοκαλυβίτου σχετικά με τη σημασία της επιλογής του κατάλληλου πνευματικού.

Φωτογραφίες: Ascetic Experience

Πηγή: www.artionrate.com

Ο Άγιος Νεκτάριος και η Ιερά Μεγίστη Μονή Βατοπαιδίου

Posted in Uncategorized with tags , , , , , , , , , , , , on October 17, 2015 by anazhtitis

Στο Αρχείο της Ιεράς Μονής Βατοπαιδίου ανευρέθησαν 11 ανέκδοτες επιστολές του Αγίου Νεκταρίου Κεφαλά Μητροπολίτου Πενταπόλεως του λαοφιλούς Αγίου της Αίγινας.

Στο άρθρο αυτό θα παρουσιάσουμε αυτές τις επιστολές. Θερμές ευχαριστίες εκφράζω και την ευγνωμοσύνη μου προς α) τον πανοσιολογιώτατο καθηγούμενο της Ι.Μ. Βατοπαιδίου, Αρχιμανδρίτη Εφραίμ, (διαβάστε εδώ μια συνέντευξη του Ηγούμενου της Ι. Μ. Βατοπαιδίου γέροντος Εφραίμ) β) το σεβαστό γέροντα της Ι.Μ.Β. Ιωσήφ μοναχό, από τους οποίους είχα την ευλογία να δημοσιεύσω τις επιστολές, και γ) τον αιδεσιμολογιώτατο πρωτοπρεσβύτερο π. Θεόδωρο Ζήση, καθηγητή της Θεολογικής Σχολής Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (Α.Π.Θ.) για τη συμβολή και καθοδήγηση του.

Κατά το δεκατετραετές διάστημα (1894-1907) κατά το οποίο ο Άγιος Νεκτάριος διετέλεσε διευθυντής της Ριζαρείου Σχολής έγραψε και εξέδωσε ένα μεγάλο αριθμό από τις αξιόλογες εργασίες του. Για την έκδοση των συγγραμμάτων του απαιτείτο μεγάλο χρηματικό ποσό το οποίο ο Άγιος δεν είχε.

AgiosNektarios03-600x600

ΣΤΡΟΦΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΟΝΑΣΤΗΡΙΑ

Στο σημείο αυτό πρέπει να τονίσουμε τη στροφή του Αγίου προς τα μοναστήρια για οικονομική υποστήριξη της συγγραφικής του εργασίας υπέρ της Εκκλησίας και του πληρώματος αύτης (Επιστολή 9η).

Ο Άγιος έκτος από τη Ιερά Μονή Βατοπαιδίου είχε αλληλογραφία και μ’ άλλες Μονές του Αγίου Όρους. Το γεγονός αυτό δεν είναι τυχαίο.

Εραστής του μοναχικού βίου, είχε ενταχθεί στο 27ο έτος της ηλικίας του σε μοναστική αδελφότητα. Και παρόλο που μετά από τριετία άφησε το χώρο της μοναστικής ζωής και της απερίσπαστης εντρύφησης στην εν Χριστώ ζωή, για να εργασθεί στους κόλπους της Εκκλησίας, παρέμεινε γνήσιος εραστής του μοναχικού βίου μεταδίδοντας την ευσέβεια του στους άλλους με τη διδασκαλία και το παράδειγμα του.

Έτσι δικαιολογείται η στροφή του αυτή.

Οι 11 επιστολές που δημοσιεύουμε είναι ημερομηνίας 3 Ιουλίου 1900 (η 1η επιστολή) μέχρι 30 Ιουνίου 1906 (η 11η -τελευταία- επιστολή)· και απευθύνονται προς τους επιτρόπους της Ιερά Μονή Βατοπαιδίου.

Ο Άγιος ζητά την οικονομική υποστήριξη από τη Μονή αρχικά για την έκδοση του έργου του «Χριστολογία» και αργότερα για την έκδοση του έργου του «Η αθανασία της ψυχής και τα Ιερά Μνημόσυνα».

Φαίνεται ότι η Ιερά Μονή Βατοπεδίου είχε την οικονομική άνεση· γι΄ αυτό πρόθυμα και σύντομα ανταποκρίθηκε στην αίτηση του Αγίου για την έκδοση και των δύο έργων.

Ο Άγιος αδιαλείπτως ευχαριστεί την Ιερά Μονή Βατοπεδίου για την εκ μέρους της υποστήριξη, η οποία όχι μόνο εκφράζει τη φιλία και την υπόληψη της προς το πρόσωπο του Αγίου αλλά και τα αγαθά και φιλόμουσα συναισθήματα της, τα οποία εκδηλώνει συχνά και με πολλούς τρόπους για την υποστήριξη της Ιεράς μας Θεολογίας και της Ελληνικής Παιδείας (Επιστολή 3η).

ΤΟ ΣΥΓΓΡΑΦΙΚΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΕΚΠΛΗΡΩΣΗ ΙΕΡΟΥ ΤΟΥ ΠΟΘΟΥ

Η συγγραφή και έκδοση εργασιών από τον Άγιο εκπλήρωνε τον ένθεο πόθο του να ενδυναμώσει πνευματικά το πλήρωμα της Εκκλησίας.

Η πολλή αμάθεια που μάστιζε το λαό και τον κλήρο καθώς και η έλλειψη βιβλίων κατά την εποχή του δεν μπορούσαν να περάσουν απαρατήρητα από τον Άγιο.

Τον έθλιβε πραγματικά η διαπίστωση ότι το πλήρωμα της Εκκλησίας έπασχε – «Η γενική σχεδόν διασάλευσις των πεποιθήσεων των αποπλανηθέντων υπό της καινής απάτης…» (Επιστολή 7η).

Γι΄ αυτό ο θεόσοφος Ιεράρχης ως «αληθώς εργάτης της αρετής» παρέδωσε στην Εκκλησία μια ογκωδέστατη συγγραφική εργασία ως εκπλήρωση του Ιερού του πόθου να εργάζεται «υπέρ των αδελφών και υπέρ της δόξης του Θεού» (Επιστολή 11η).

Η θεολογική του παραγωγή χαρακτηρίζει τον Άγιο ως συνεχιστή της ελληνικής πατερικής παραδόσεως.

Επίσης η ίδια χαρακτηρίζεται από την πρωτοτυπία για την εκλογή των θεμάτων, πολλά από τα οποία όχι μόνο για πρώτη φορά πραγματεύθηκε ο Άγιος, αλλά και μεταξύ πολλών δεν βρήκε καν μέχρι τώρα το συνεχιστή της σχετικής έρευνας. (Μπρατσιώτης, Καθ. Παν., «Ο Άγιος Νεκτάριος Κεφαλάς», Ι.Μ. έκδοση. 1985, σελ. 241).

Στις εκδιδόμενες επιστολές, σχετικά με το θέμα αυτό παρατηρούμε τα έξης:

– Ο Άγιος χαρακτηρίζει το έργο του σπουδαίο και ωφέλιμο (έπ. 1)· επίσης ως «θεοφιλή εργασία» (Επιστολή 9η)

– Υποστηρίζει με το έργο του την Θεολογία και την Ελληνική Παιδεία (Επιστολή 3η)

– Κινούμενος από θρησκευτικό ζήλο επιδιώκει με την έκδοση των έργων του να στηρίξει τις διασαλευθείσες πεποιθήσεις των πιστών, διδάσκοντας αυτούς τις αγνοούμενες αλήθειες της Αγίας μας Εκκλησίας (Επιστολή 7η).

– Με την ενίσχυση του Κυρίου δεν κουράζεται να γράφει και να δημοσιεύει. Η ευχαρίστηση ότι εργάζεται για την Εκκλησία και για τη δόξα του Θεού, είναι η μεγαλύτερη του αμοιβή (Επιστολή 11η).

Το κείμενο των ανέκδοτων επιστολών είναι το έξης:

ΕΠΙΣΤΟΛΗ 1

τη 3 Ιουλίου 1900

Προς τους Οσιωτάτους Επιτρόπους της Ιεράς και Σεβασμίας

Μονής του Βατοπαιδίου εις Άγιον Όρος

Μετά τον εν Χριστώ αδελφικόν ασπασμόν λαμβάνω το θάρρος να απευθύνω προς την υμετέραν αδελφικήν αγάπην παράκλησίν τινα προς υποστήριξιν έργου μου τινος, ούτινος εγκλείστως αποστέλλω πίνακα του περιεχομένου, εν ω αναγράφεται άπασα η του βιβλίου ύλη και καταφαίνεται η μεγάλη αυτού σπουδαιότης και η μεγάλη ωφέλεια η προκύψουσα εκ της διαδόσεως αυτού.

Η υμετέρα Ιερά Μονή ευπορούσα συν Θεώ Αγίω και αείποτε προθύμως υποστηρίζουσα ομοίων αγαθών έργων την εκτύπωσιν και διάδοσιν, ευελπιστώ ότι θέλει αποδεχθή ευμενώς και την εμήν αίτησιν και θέλει υποστηρίξει την εκτύπωσιν έργου τοσούτον σπουδαίου και ωφελίμου.

Επί τη πεποιθήσει ταύτη εμμένων ευχαριστώ εκ προοιμίων τη Σεβαστή Ιερά Μονή του Βατοπεδίου και διατελώ προς Θεόν ευχέτης διάπυρος

† ο Πενταπόλεως Νεκτάριος

Πενταπόλεως-Νεκτάριος

ΧΡΙΣΤΟΛΟΓΙΑΣ

ΜΕΡΟΣ Α.΄

Περί του θείου χαρακτήρος και του απολυτρωτικού έργου του Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού.

Κεφάλαιον Α.΄

Περί του Σωτήρος και λυτρωτού του ανθρωπίνου γένους. Περί του Υιού του ανθρώπου· ότι ο Ι.Χ. εστίν η οδός, η αλήθεια και η ζωή. Ότι το όνομα, Υιός ανθρώπου, εστί το όνομα, δι ου ευηγγελίσθη η ανθρωπότης τον μέλλοντα Σωτήρα και λυτρωτήν. Περί της προσδοκίας των εθνών.

Ότι της προσεγγίσεως του πληρώματος του χρόνου της πληρώσεως της προσδοκίας των εθνών, και περί των σημείων των μηνυόντων την έλευσιν του μέλλοντος λυτρωτού.

Περί του πληρώματος του χρόνου και της εμφαινομένης απολύτου ανάγκης της ελεύσεως του λυτρωτού της ανθρωπότητος.

Κεφάλαιον Β.΄

Περί αιωνίου ζωής και ότι αύτη εύρηται εν τη επιγνώσει της αποκαλυφθείσης αληθείας.

Ότι ο πόθος της αίωνίου ζωής, ων έμφυτος, εστίν αληθής. Ότι ο άνθρωπος επεζήτησεν αείποτε την αίώνιον ζωήν.

Κεφάλαιον Γ.΄

Περί της ελεύσεως του Σωτήρος και των χαρακτηριστικών γνωρισμάτων αυτού.

1) Ότι επληρώθη ο διακαής του ανθρώπου πόθος.

2) Χαρακτηριστικά γνωρίσματα του Σωτήρος του πληρούντος τους πόθους της

καρδίας του γινώσκοντος αυτόν.

Κεφάλαιον Δ.΄

Περί της αναγκαιότητος της εις Χριστόν Ιησούν τον Υιόν του Θεού πίστεως.

1) Ότι ουδείς επιγινώσκει τον Υιόν ειμή ο Πατήρ· ουδέ τον Πατέρα τις επιγινώσκει ειμή ο Υιός και ω εάν βούληται ο Υιός αποκαλύψαι (Ματθ. ια΄, 27).

2) Ότι η πίστις προς τον Υιόν του Θεού και η γνώσις Αυτού καθιστά ημίν γνωστόν τον Θεόν Πατέρα και χαρίζεται ημίν την αιώνιον ζωήν και αναδεικνύει ημάς τέκνα Θεού κατά χάριν διά της υϊοθεσίας της διά Ιησού Χριστού γενομένης (Εφεσ. α΄, 5).

3) Ότι η αίώνιος ζωή εύρηται εν τη πίστει προς τον Σωτήρα Ιησούν Χριστόν.

Κεφάλαιον Ε.΄

Η φωτεινότης της χριστιανικής πίστεως.

Μαρτυρίαι της φωτεινότητας της χριστιανικής πίστεως.

Ανάπτυξις των μαρτυριών της φωτεινότητος της χριστιανικής πίστεως.

1) Ότι η εις Χριστόν πίστις είναι φωτεινή.

2) Η εις Χριστόν πίστις ως οδηγός προς γνώσιν, ως πίστις λογική, είναι φωτεινή.

3) Η εις Χριστόν πίστις είναι φωτεινή, διότι αναπτύσσει θερμήν αγάπην προς το περιεχόμενον της πίστεως του πιστεύοντος εις Αυτόν.

4) Η προς τον Χριστόν πίστις είναι φωτεινή, διότι τίκτει την ελπίδα προς τον Θεόν.

5) Η εις Χριστόν πίστις είναι φωτεινή, διότι κοσμεί τον πιστόν μετά χαρίσματος του Αγίου Πνεύματος.

6) Η εις Χριστόν πίστις είναι φωτεινή, διότι φέρει τους καρπούς του Αγίου Πνεύματος.

7) Η φωτεινότης της χριστιανικής πίστεως μαρτυρουμένη εκ της διαπλαοτικής αυτής δυνάμεως.

8 ) Η εις Χριστόν πίστις είναι φωτιστική, διότι το φως αυτής έκκέχυται εν ταΐς Αγίαις Γραφαίς και διαυγάζει τους εσκοτισμένους οφθαλμούς της διανοίας.

9) Η πίστις των χριστιανών είναι φωτεινή και φωτιστική, διότι μεταδίδωσι τω πιστώ ηθικήν ζωήν και φιλόσοφον λογισμόν.

10) Η εις Χριστόν πίστις είναι φωτεινή, διότι είναι αποκαλυπτική και επιβλητική. Η των εθνών Εκκλησία εστί τρανόν μαρτύριον της φωτιστικής και αποκαλυπτικής αυτής δυνάμεως.

11) Η φωτεινότης της χριστιανικής πίστεως μαρτυρουμένη εκ της δυνάμεως του Τιμίου Σταυρού.

12) Η φωτεινότης της χριστιανικής πίστεως μαρτυρουμένη εκ της Αναστάσεως του Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού και του Αποστολικού έργου.

13) Η εις Χριστόν πίστις είναι φωτεινή, διότι κατίσχυσε.

14) Η εις Χριστόν πίστις είναι φωτεινή, διότι η Ιστορία μαρτυρεί την φωτεινότητα αυτής.

15) Η εις Χριστόν πίστις είναι φωτεινή και φωτιστική, διότι πληροφορεί τον νουν και πείθει την καρδίαν η φωτεινότης και η φωτιστική αυτής δύναμις μαρτυρείται υπό των Ιερών Γραφών της Παλαιάς Διαθήκης.

16) Η φωτεινότης της χριστιανικής πίστεως μαρτυρουμένη εκ της ταχείας διαδόσεως του χριστιανισμού εν όλω τω τότε γνωστώ κόσμω. Ιστορικοί μαρτυρίαι.

Κεφάλαιον ΣΤ.΄

Περί του θείου χαρακτήρος και του έργου του Κυρίου ημών Ίησού Χριστού.

Κεφάλαιον Ζ.΄

Περί του θείου χαρακτήρος του Σωτήρος ημών Ίησού Χριστού, εκ των Ιερών Γραφών.

1) Προφητείαι περί του χαρακτήρος του Μεσαίου.

2) Χωρία του Ιερού Ευαγγελίου δεικνύοντα τον χαρακτήρα του Μεσσίου οίον περιέγραψαν οι προφήται.

3) Προφητείαι περί των παθών, του θανάτου, της ενταφής και της Αναστάσεως του Μεσσίου.

4) Ότι ο του Μεσσίου θάνατος εστί εξιλασμός και διαλλαγή.

Κεφάλαιον Η.΄

Περί της θειότητος της χριστιανικής πίστεως.

Κεφάλαιον Θ.΄

Περί του λόγου της αθετήσεως των θαυμάτων.

1) Ότι η άγνοια του Θεού και του άνθρωπου εστίν ο λόγος της αθετήσεως των θαυμάτων.

2) Ότι η έννοια του Θεού ως απολύτου δντος υποστηρίζει την εν τω κόσμω άποκάλυψιν αυύτού εν τω κόσμω.

3) Ότι η άγαθότης του Θεού βούλεται την αποκάλυψιν αυτού εν τω κόσμω.

4) Περί της σχέσεως του Θεού προς τον άνθρωπον Ιδίως.

5) Περί του τρόπου, καθ΄ ον πραγματούται η θεία άποκάλυψις.

Κεφάλαιον Ι.΄

Ότι εκ μόνης της εις Χριστόν πίστεως η αιώνιος ζωή και ουκ εξ έργων νόμου.

1) Ότι ο νόμος εγένετο παιδαγωγός εις Χριστόν.

2) Ότι ο Θεός και τα έθνη εποδηγέτησεν εις έπίγνωσιν της αληθείας.

3) Ότι ο Ιησούς Χριστός εστίν εκείνος, ον έγραψε Μωσής και οι Προφήται.

Κεφάλαιον ΙΑ.΄

1) Περί του αιτηθέντος μεγάλου σημείου, δί ου εμαρτυρήθη η θεότης του Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού.

2) Ο θείος χαρακτήρ του Σωτήρος Χριστού μαρτυρούμενος από του απολυτρωτικού έργου αυτού.

Κεφάλαιον ΙΒ.΄

Περί του έργου της αποστολής του Σωτήρος ημών Ίησού Χριστού.

ΜΕΡΟΣ Β΄

Περί της Άποκαλύψεως του Θεού εν τω κόσμω.

Κεφάλαιον Α.΄

Η Αποκάλυψις του Θεού εν τω κόσμω μαρτυρουμένη εκ της πληρώσεως των Προφητειών.

1) Προφητείαι περί της έλεύσεως του προσδοκώμενου Μεσαίου.

Κεφάλαιον Β.΄

1) Ότι ο Ιησούς Χριστός ην Υιός Δαυίδ και Υιός Θεού.

2) Προφητείαι περί της φυλής, γένους, οίκου, πατριάς και του τόπου της γεννήσεως του Μεσσίου.

3) Αι προφητείαι ευρούσαι την έκβασιν εν τω προσώπω του Ι.Χ. μαρτυρούσιν ότι Αυτός έστιν ο επηγγελμένος Λυτρωτής του κόσμου ότι εστί Θεός αληθινός, ότι ελήλυθε και ουδείς έτερος ελεύσεται.

Κεφάλαιον Γ.΄

Προφητείαι αναφερόμενοι προς τους Ιουδαίους λαβούσαι την έκβασιν κατά την πρόρρησιν.

1) Προρρήσεις του προφήτου Μωϋσέως.

2) Πλήρωσις των ευχών.

3) Πλήρωσις των καλών προρρήσεων επί της εποχής των Κριτών.

4) Πλήρωσις των προφητειών επί των βασιλέων.

5) Κατάραι και πλήρωσις αυτών.

6) Προφητείαι των λοιπών προφητών των προαναγγειλάντων τοις υϊοίς Ισραήλ τας μέλλουσας αυτών τύχας.

7) Προφητείαι περί της επιστροφής των δύο φυλών, Ιούδα και Βενιαμίν, από της αιχμαλωσίας Βαβυλώνος και απώλεια των δέκα φυλών εν τη αιχμαλωσία.

8 ) Προφητείαι περί της καταστροφής της Ιουδαίας και της κακίας και απιστίας των Ιουδαίων.

9) Προφητείαι περί της επιστροφής των εθνών εις Θεόν ζώντα.

Κεφάλαιον Δ.΄

Προφητείαι αναφερόμενοι προς τα έθνη τα πλησιόχωρα τα καταπολεμήσαντα και καταθλίψαντα τους υϊούς Ισραήλ.

1) Αι περί της Νινευΐ προφητεΐαι.

2) Περί του μεγέθους της Νινευΐ.

3) Περί της καταστροφής της πόλεως Νινευΐ.

4) Αι περί της Βαβυλώνος προφητείαι και πλήρωσις αυτών.

Κεφάλαιον Ε.΄

Περί του αποκαλυφθέντος Θεού εν τη Παλαιά Διαθήκη υπό το όνομα Ιεχωβά, ότι ούτος ην ο Υιός και Λόγος του Θεού Πατρός, ος επ΄ έσχατων των ημερών λαβών το ανθρώπινον πρόσλημμα, ειργάσατο την σωτηρίαν του ανθρωπίνου γένους.

Κεφάλαιον Στ.΄

Περί της ιδρυθείσης βασιλείας του Θεού επί της γης και ότι αύτη ίδρυται εν τη Αγία του Θεού Εκκλησία.

1) Ότι ο αποκαλυφθείς εν τω κόσμω ίδρυσε διά της Εκκλησίας Αυτού βασιλείαν Ουρανών επί της γης.

2) Ότι ο αποκαλυφθείς Θεός αποκαλύπτεται εν τη Εκκλησία Αυτού και ότι τα Θεία Μυστήρια της Αγίας του Θεού Εκκλησίας μαρτυρούσι την θείαν Αυτού αποκάλυψιν, διότι δι΄ αυτών απεργάζεται την σωτηρίαν των πιστευόντων εις Αυτόν.

3) Ότι Αυτός εστί το Α και το Ω, η αρχή και το τέλος, ο των όλων Κύριος, ο δίκαιος Κριτής ο μέλλων να άποδώση εκάστω κατά τα έργα αυτού εν τη ημέρα της κρίσεως.

Τέλος

Εν Αθήναις τη 2η Ιουλίου 1900

† ο Πενταπόλεως Νεκτάριος.

Για την αντιγραφή των επιστολών και τον πρόλογο

ΑΝΤΡΗ ΧΑΤΖΗΚΩΣΤΑ-ΤΟΦΑΛΙΔΟΥ Θεολόγος

Πηγή: Άντρης Χατζηκώστα-Τοφαλίδου, Άγνωστες επιστολές του Αγίου Νεκταρίου προς την Ιερά Μονή Βατοπεδίου, Περιοδικόν Ορθόδοξη Μαρτυρία, Έκδοσις Παγκυπρίου Συλλόγου Ορθοδόξου Παραδόσεως «Οι Φίλοι του Αγίου Όρους», Λευκωσία (αριθμός 41, Φθινόπωρο 1993), ISSN 1011 – 1719.

http://www.vatopedi.gr/

Η μορφή του Αγίου Νεκταρίου στην αγιογραφία αυτή εμφανίζεται ως ενός ηλικιωμένου ιεράρχη που κρατά το ευαγγέλιο στο αριστερό χέρι και με το δεξί ευλογεί. Το αγιογραφείο βυζαντινών εικόνων του πατρός Πεύκη παρουσιάζει την φιλοτεχνημένη σε καμβά και παλαιωμένη σε φυσικό ξύλο αυτή αγιογραφία του Αγίου Νεκταρίου, επικαλυμμένη με αγνό μελισσοκέρι για να προστατεύεται από την φθορά. Ο πατήρ Πεύκης έχει σπουδάσει την αγιογραφία στην Αθωνιάδα σχολή του Αγίου Όρους και με πιστότητα χρησιμοποιεί τις μεθόδους της ποιοτικής σηρογραφίας για αυτά τα μοναδικά έργα βυζαντινής τέχνης.

 

Σπάνια εικονογραφική προσέγγιση όπου παρουσιάζει την Παναγία να κοινωνάει

Posted in Uncategorized with tags , , , , , , , , , , on September 29, 2015 by anazhtitis

maica-domnului-impartasind

Στην σπάνια αυτή εικονογραφική προσέγγιση εμφανίζεται η Παναγία να κοινωνάει κατά τον τύπο της γνωστής εικόνας όπου ο Σωτήρας Χριστός κοινωνάει τους Αγίους Αποστόλους.

Η εικόνα αυτή αναφέρεται σ’ένα θαύμα όπου έγινε στο μοναστήρι του Αγίου Σάββα του Ηγιασμένου την περίοδο της επίγειας ζωής του Αγίου Σάββα,γεγονός που καταγράφει ο Αγάπιος Μοναχός στο βιβλίο του ”Αμαρτωλών Σωτηρία”(Εν Βενετία 1851, σ. 307 κ.ε.)

Τον καιρό του Αγίου Σάββα, ήσαν στη Λαύρα του πολλοί και ενάρετοι μοναχοί. Πήγε δε κι ένας πλούσιος ευγενής και άρχοντας για να μονάσει και τον υποδέχθηκε με χαρά ο άγιος. Και επειδή δεν ήταν συνηθισμένος στον κόπο, δεν τον άφηνε… να πηγαίνει μαζί με τους άλλους στις βαριές εργασίες της γης, και να επιστρέφει στην Λαύρα την ενάτη ώρα για την ανάγνωση της Ακολουθίας, του Εσπερινού και την τράπεζα (έτρωγαν μόνο μια φορά τη μέρα). Τον πρόσταξε όμως να αγωνίζεται στο Μοναστήρι κατά δύναμη, και να νηστεύει ώσπου να έλθουν οι άλλοι αδελφοί και να τρώνε όλοι μαζί κατά την τάξη.

Αυτός όμως, ούτε καν αυτή την εντολή τηρούσε. Έτρωγε κρυφά στο κελλί του, τρόφιμα που του έφερναν οι συγγενείς του. Ο άγιος το γνώριζε, όμως επειδή ήταν αρχάριος, δεν του είπε τίποτα παρά μόνο προσεύχονταν στον Θεό να τον διορθώσει.

impartasirea-apostolilor

Ήλθε η εορτή της Παναγίας την 15η Αυγούστου, και το πρωί της παραμονής, όταν οι αδελφοί πήγαιναν να δουλέψουν, ο άγιος τους είπε να έλθουν νωρίς να ψάλλουν. Στον δε αρχάριο είπε να πάει στον ναό την ώρα του Εσπερινού και μόλις συναχθούν οι αδελφοί να τον ειδοποιήσει. Και αφού ήλθαν οι αδελφοί, είδε ο αρχάριος μια θαυμαστή οπτασία, όχι κοιμώμενος, αλλά ξύπνιος.

Είδε μια ωραιοτάτη γυναίκα εν μέσω δύο Αγγέλων, η οποία φωτοβολούσε περισσότερο από τον ήλιο. Ο μεν ένας Άγγελος κρατούσε ένα ποτήριο γεμάτο Άρτο ουράνιο, και ο έτερος ένα λεπτό μανδύλιο. Η δε ωραία εκείνη γυνή, η οποία ήταν η Δέσποινά μας, εβάσταζε μια χρυσή λαβίδα, και ερχόταν προς αυτήν ένας-ένας οι μοναχοί, καθάριζε το πρόσωπό τους ο Άγγελος με το μανδύλιο, έπειτα προσκυνούσε την Παναγία και αυτή λάμβανε τη λαβίδα και του μετέδιδε τον ουράνιο Άρτο.

Βλέποντας αυτά ο αρχάριος θαύμαζε και πλησιάζοντας να δεχθεί κι αυτός την δωρεά, δεν πέτυχε το ποθούμενο. Ούτε ο Άγγελος τον καθάρισε, ούτε η Παναγία τον κοινώνησε. Η Θεοτόκος του είπε : «Αυτή η βρώσις είναι το Σώμα του Υιού μου, και το λαμβάνουν όσοι νηστεύουν έως την ώρα αυτή, και καθαρίζονται, όμως εσύ δεν νηστεύεις, και πώς να κοινωνήσεις τούτου του Άρτου ;».

Ο αρχάριος απάντησε : «Ας με καθαρίσει ο Άγγελος με το ιερό αυτό μανδύλιο». Η δε Παναγία του αποκρίθηκε : «Αν θέλεις να καθαρίζεσαι με αυτό, πρέπει να κοπιάζεις και συ με τους άλλους, διότι αυτοί ήσαν ιδρωμένοι από τον κόπο και γι΄ αυτό καθαρίζονται. Σε σένα ποιόν ιδρώτα να καθαρίσει ο Άγγελος ;».

Μόλις άκουσε αυτά ο αρχάριος τρόμαξε, έτρεξε στον Ηγούμενο και του είπε : «Είδατε την οπτασία που είδα εγώ ο ανάξιος ;». Ο δε Άγιος Σάββας του απάντησε ότι αυτή ήταν για να διορθωθεί και ότι οι αδελφοί πληροφορούνται ότι η Παναγία τους αγιάζει να είναι άξιοι σε κάθε πανήγυρη να κοινωνούν τα Θεία Μυστήρια. Από τότε κι αυτός (ο αρχάριος), κοπίαζε περισσότερο και έτρωγε λιγότερο και έτσι τελειούμενος στην μακαρία υπακοή, αξιώθηκε της ουρανίου μακαριότητος.

http://proskynitis.blogspot.gr/

mem05-(17x15)-230.1

Φιλοτεχνημένη στο χέρι, από τους αγιογράφους – μοναχούς της Σκήτης της Μικράς Αγίας Άννας στο Άγιο Όρος, η αγιογραφία αυτή είναι ένα συλλεκτικό έργο βυζαντινής τέχνης. Η Παναγία εικονίζεται βρεφοκρατούσα με τον Χριστό στα δύο της χέρια. Ο Χριστός ευλογεί με το δεξί του χέρι ενώ στο αριστερό κρατεί κλειστό ειλητάριο.

p48_ele-(48k-10b-ele-35)

Η αγιογραφία αυτή είναι φιλοτεχνημένη σε φυσικό σκαπτό ξύλο με την μέθοδο της αποτύπωσης πάνω σε καμβά ενώ κοσμείται με χρυσό φόντο. Η Παναγία εικονίζεται σε προτομή στραμμένη σε τρία τέταρτα προς τα αριστερά κρατώντας τον Χριστό στην αγκαλιά της. Γέρνει απαλά το κεφάλι της και το ακουμπά με τρυφερότητα στο μάγουλο του Χριστού, ενώ με το αριστερό της χέρι τον αγκαλιάζει στοργικά. Ο Χριστός κρατά το πρόσωπο της Παναγίας. Παράλληλα με το άλλο χέρι κρατά τρυφερά το χέρι της μητέρας του. Έχει φιλοτεχνηθεί στο βυζαντινό αγιογραφείο του πατρός Πεύκη και φέρει την υπογραφή του η οποία σημαίνει και την γνησιότητα του αντιγράφου αυτού το οποίο φέρει έτσι και την σφραγίδα της παράδοσης του Αγίου Όρους.

p6-odigitria-(6l-10odk-40)

Η Παναγία εικονίζεται αριστεροκρατούσα. Στρέφει ελαφρά το σώμα και γέρνει το κεφάλι προς τον Χριστό. Η Παναγία φορεί χιτώνα και μαφόριο σε βυζαντινό χρώμα με χρυσά στολίδια στους ώμους και τα αστέρια στον ώμο και το μέτωπο. Ο χιτώνας του Χριστού είναι πορτοκαλί-χρυσαφής και το ιμάτιο λευκό.  Φιλοτεχνήθηκε με την μέθοδο της παλαίωσης σε φυσικό ξύλο από το βυζαντινό αγιογραφείο του πατρός Πεύκη ο οποίος μαθήτευσε στην τέχνη της αγιογραφίας στο Άγιο Όρος και στην Αθωνιάδα Σχολή για τέσσερα έτη.

 

H αγιογραφία της Αγίας Τριάδας του A. Roublev

Posted in Uncategorized with tags , , , , , , , , , , , on September 28, 2015 by anazhtitis

O A. Roublev, η μεγαλύτερη φυσιογνωμία της ρώσικης καλλιτεχνικής ζωής, αφιέρωσε ολόκληρη την ύπαρξη του στην αγιογραφία.

p38-ag-triada-(38k-11bp-trip-67)

Κατάφερε να ξεπεράσει το αξεπέραστο της τέχνης κατακτώντας όχι μόνο αισθητικά αλλά και πνευματικά τον άνθρωπο.

Ας δούμε όμως τα χαρακτηριστικά εκείνα που προσδιορίζουν το δογματικό μέρος της αγιογραφίας. Τρεις Άγγελοι, χωρίς διαφορά ηλικίας, με το ίδιο νεανικό πρόσωπο κάθονται γύρω από ένα τραπέζι και ευλογούν τον μόσχο που βρίσκεται στο κέντρο του τραπεζιού. Ο A. Roublev αφαιρεί πολλά στοιχεία των προηγούμενων παραστάσεων της βυζαντινής τέχνης και κρατά μόνον τους Αγγέλους μεταθέτοντας την όλη παρουσίαση από το ιστορικό στο θεολογικό επίπεδο: χρώμα, γραμμές, διαστάσεις κλπ αποτελούν ύμνο προς την αρμονία και την αγάπη.

Τα τρία πρόσωπα χωρίς ηλικία και φύλο, αποτελούν ένα σύνολο εικαστικό με άυλη ομορφιά και θυμίζουν τα λόγια του Προφήτη Ησαΐα «τον βασιλέα μετά δόξης όψεσθε» (33.17). Ο κεντρικός άγγελος είναι αρκετά μεγάλος (η αναλογία της κεφαλής προς το σώμα 14 φορές μεγαλύτερο αντί 7 φορές που είναι η φυσιολογική και όχι στην αναλογία 1 προς 8 που είναι η βυζαντινή αγιογραφία – με ενδυμασία χρώματος κυανούν ως «πηγή θεϊκής ζωής».

eikona-agias-triados-1

Το χέρι του αποτελεί το κέντρο του κύκλου που συνδέει τους τρεις Αγγέλους. Αυτή η κυκλική κίνηση συμβολίζει την Θεία αρμονία και τη σοφία του Θεού. Με τον τρόπο αυτό ο καλλιτέχνης προσπαθεί να εξατομικεύσει κάθε μορφή χειριζόμενος κατάλληλα τη θέση του σώματος, τη χειρονομία, τα διαστήματα και τις αποχρώσεις σε μία θαυμάσια ποικιλία.

Ο αριστερός Άγγελος δεν κλείνει την κεφαλή του και η ράβδος του έχει κάθετη θέση υπογραμμίζοντας την ιεραρχική του θέση σε σχέση με τους άλλους δύο. Ο τρίτος Άγγελος κάνει μια βαθιά υπόκλιση προς τους υπόλοιπους ενώ την ίδια στιγμή αφήνει να νοηθεί ότι δίδει τη συγκατάθεση του σε όσα λέγονται σε έναν υποτιθέμενο διάλογο.

Αλλά τα τρία πρόσωπα στην βυζαντινή τέχνη δεν μένουν απομονωμένα μεταξύ τους. Τα μάτια και των τριών συνδέονται νοητά μεταξύ τους και βλέπουν προς το πιάτο που βρίσκεται στο κέντρο της τράπεζας. Εδώ ο καλλιτέχνης μας δίδει την ακρίβεια. Το πόσο δηλαδή η Τριάς είναι μία και διαφορετική. Κάθε πρόσωπο έχει τη δική του υπόσταση ενώ την ίδια στιγμή βρίσκεται σε πλήρη αρμονία με τα υπόλοιπα. Μια σχέση που εκφράζεται με τη φιλανθρωπία, την αγάπη, την ευσέβεια.

eikona-agias-triados-5

Το σημαντικότερο σημείο στην εικόνα της Αγίας Τριάδος του A. Roublev είναι ο σχηματισμός του Αγίου Δισκοπότηρου. Το Δισκοπότηρο σχηματίζουν τα σκαλοπάτια, το περίγραμμα των ποδιών και ακόμη, σε μία περισσότερο αφηρημένη έννοια, ολόκληρα τα σώματα των Αγγέλων καθώς περιβάλλουν τον μεσαίο Άγγελο που συμβολίζει τον Αμνό του Θεού.

Γίνεται κατανοητό λοιπόν ότι από τους πρώτους χριστιανικούς χρόνους, η σημασία και η ενότητα της κοινωνίας των αγίων είναι το αποτέλεσμα της μυστηριακής ζωής, που βιώνεται στον τόπο της Εκκλησίας. Η ουσία των ιερών μυστηρίων αποτελεί τη δικαίωση του Χριστιανού. Είναι η πορεία του ανθρώπου η οποία οδηγεί στη βασιλεία των Ουρανών από τη στιγμή που έλαβε τη σφραγίδα του Αγίου Πνεύματος.

Κλείνοντας θα μπορούσαμε να πούμε ότι ο Α. Roublev κατόρθωσε να αποδώσει την αγία Τριάδα ως μια ολοκληρωμένη απεικόνιση τριών προσώπων στην βυζαντινή τέχνη μέσα από την τελική και ολοκληρωτική έκφραση της θείας Ευχαριστίας.

Δρ. Κωνσταντίνου Βασ. Ζορμπα

Πηγή: Ο Πανσέληνος, περιοδική έκδοση για την τέχνη την ιστορία και τον πολιτισμό/ Τεύχος 4-5, Σεπτέμβριος – Απρίλιος 1999 / Κατερίνη

http://www.artionrate.com/index.php/blog/arthrografia/buzantinh-texnh/1453-agiografia-agias-triadas-roublev

Έτσι γινόμαστε ναός του Θεού

Posted in Uncategorized with tags , , , , , , , , on September 27, 2015 by anazhtitis

download

(Μέγας Βασίλειος)

Προσευχές πάλι, οι οποίες διαδέχονται την ανάγνωση, βρίσκουν την ψυχή πιο νεαρή και πιο ακμαία, αφού έχει συγκινηθεί από τον πόθο προς τον Θεό (που προκάλεσε η ανάγνωση). Καλή δε προσευχή είναι εκείνη που προκαλεί μέσα στην ψυχή, σαφή την έννοια του Θεού. Και αυτό είναι ενοίκηση του Θεού, το να έχει κανείς εγκατεστημένο μέσα του το Θεό με τη μνήμη. Έτσι γινόμαστε ναός του Θεού, όταν δεν διακόπτεται η συνέχεια αυτής της μνήμης από γήινες φροντίδες, όταν δεν ταράσσεται ο νους από απροσδόκητα πάθη, αλλά αποφεύγοντάς τα όλα ο φιλόθεος αναχωρεί στο Θεό, και εκδιώκοντας ό,τι μας προσκαλεί στην κακία, ενδιατρίβει στις ασχολίες που οδηγούν στην αρετή…

-Πώς κατορθώνει κανείς την συγκέντρωση στην προσευχή;

Εάν μέσα του βεβαιωθεί ότι μπροστά του είναι ο Θεός. Διότι εάν κάποιος που βλέπει έναν άρχοντα ή προϊστάμενο και συζητεί μαζί του έχει το βλέμμα προσηλωμένο σ’ αυτόν, πόσο μάλλον αυτός που προσεύχεται στο Θεό θα έχει το νου προσηλωμένο σ’ Αυτόν που ελέγχει καρδίες και νεφρούς -«ετάζων καρδίας και νεφρούς ό Θεός» (Ψαλμ. 10)- εφαρμόζοντας αυτό που λέγει η Γραφή: «…και τα χέρια που υψώνουν στον ουρανό να είναι καθαρά, χωρίς οργή και εριστικότητα» (Α’ Τιμόθ. 2, 8),

Όταν ο Κύριος είπε στην προσευχή του: «Πάτερα μου, αν είναι δυνατόν, ας μην πιω αυτό το ποτήρι» (Ματθ. 26′, 39), ύστερα συμπλήρωσε: «αλλά ας μη γίνει το δικό μου θέλημα αλλά το δικό σου». Συνεπώς πρέπει να γνωρίζουμε ότι δεν μας έχει επιτραπεί να ζητούμε ό,τι θέλουμε, αφού δεν γνωρίζουμε ούτε καν το συμφέρον μας: «…εμείς δεν ξέρουμε ούτε τι ούτε πως να προσευχηθούμε…» (Ρωμ. 8′ 26). Ώστε τα αιτήματα πρέπει να τα υποβάλλουμε στο Θεό με πολλή περίσκεψη, σύμφωνα με το θέλημά του· κι εάν δεν εισακουσθούμε πρέπει να γνωρίζουμε ότι χρειάζεται επίμονη και καρτερία, σύμφωνα με την παραβολή του Κυρίου για το ότι «πρέπει πάντοτε να προσευχόμαστε και να μην αποκάμουμε» (Λουκ. 18, 1) και με τον άλλο λόγο του Κυρίου που είπε σε άλλη περίσταση ότι: «… για την αναίδειά του θα σηκωθεί και θα του δώσει ό,τι χρειάζεται» (Λουκ. 11′ 8)· ή χρειάζεσαι διόρθωση και επιμέλεια, σύμφωνα με αυτό που είπε ο Θεός σε κάποιους ανθρώπους διά μέσου του Προφήτη: «όταν εκτείνετε τα χέρια σας, θα αποστρέψω τα μάτια μου από σας. Και εάν αυξήσετε τις δεήσεις σας, δεν θα εισακουστείτε, γιατί τα χέρια σας είναι γεμάτα αίματα. Λουσθείτε, και γίνετε καθαροί…» κ.λπ. (Ησ. Α’ 15-16). Ότι δε και τώρα γίνονται και είναι τα χέρια των πολλών γεμάτα αίματα, δεν πρέπει καθόλου ν’ αμφιβάλλουν αυτοί που πιστεύουν σ’ εκείνη την κρίση του Θεού…

– Ποιο είναι το «ταμιείον», στο οποίο προστάζει ο Κύριος να εισέλθει ο προσευχόμενος;

Ταμείο συνήθως ονομάζουμε ένα χώρο κενό και απόμερο, που βάζουμε ό,τι θέλουμε να αποθηκεύσουμε, ή που είναι δυνατόν να κρυφτούμε, όπως αναφέρεται από τον Προφήτη: «Βάδιζε, λαέ μου, μπες μέσα στο ταμείο σου, κλείσε τη πόρτα σου, κρύψου…» (Ησ. 26′ 20). Η δύναμη της εντολής γίνεται σαφής από τα συμφραζόμενα, διότι ο λόγος απευθύνεται σ’ αυτούς που πάσχουν από ανθρωπαρέσκεια. Ώστε αν κάποιος ενοχλείται από αυτό το πάθος, καλά κάνει που αποσύρεται στην προσευχή και απομονώνεται, μέχρι να μπορέσει ν’ αποκτήσει τη διάθεση να μην προσέχει τους επαίνους των ανθρώπων, αλλά να αποβλέπει μόνο στο Θεό, όπως λέγει ο Ψαλμωδός: «όπως τα μάτια των δούλων είναι προσηλωμένα στα χέρια του Κυρίου τους, και τα μάτια της δούλης στα χέρια της Κυρίας της, έτσι και τα δικά μας μάτια να είναι στραμμένα προς τον Κύριο και Θεό μας…» (Ψαλμ. 122′ 2). Εάν όμως κάποιος με τη χάρη του Θεού είναι καθαρός από εκείνο το πάθος, δεν έχει ανάγκη να κρύβει το καλό.

Όταν ο διάβολος επιχειρεί να μας επιβουλευθεί και προσπαθεί να εκτοξεύσει τους λογισμούς του σαν πυρακτωμένα βέλη με πολλή σφοδρότητα μέσα στην αμέριμνη και ήσυχη ψυχή και ξαφνικά να την πυρπολήσει και να υπενθυμίζει μακροχρόνια και επίμονα εκείνα που έσπειρε μία φορά, τότε πρέπει αυτές τις επιβουλές να τις αντιμετωπίσουμε με εγρήγορση και εντατική προσοχή, όπως ο αθλητής που αποτρέπει τις λαβές των αντιπάλων με την ακριβέστατη επιφυλακή και την ταχύτητα του σώματος, και να αναθέσουμε στην προσευχή και την πρόσκληση της συμμαχίας του Θεού τη διεξαγωγή του πολέμου και την αποφυγή των βελών. Διότι αυτό μας δίδαξε ο Παύλος, λέγοντας: «… εκτός από όλα αυτά, κρατάτε πάντα την πίστη σαν ασπίδα, πάνω στην οποία θα μπορέσετε να σβήσετε τα φλογισμένα βέλη του πονηρού…» (Εφ. 6, 16). Και αν λοιπόν υποβάλλει τις πονηρές φαντασίες του κατά την ώρα της προσευχής, να μη σταματήσει η ψυχή να προσεύχεται, ούτε να νομίζει ότι αυτή είναι υπεύθυνη για την σπορά του εχθρού στον αγρό της και για τις ποικίλες φαντασίες του πονηρού, αλλά σκεπτόμενη ότι η φαντασία των άτοπων σκέψεων οφείλεται στην αναίδεια του εφευρέτη της πονηρίας, ας εντείνει τη γονυκλισία και ας ικετεύει το Θεό να διαλυθεί το πονηρό τείχος της μνήμης των άτοπων λογισμών, ώστε ανεμπόδιστα, με τη δύναμη του νου να διαβεί στη στιγμή ακάθεκτη προς το Θεό, χωρίς να διακόπτεται σε κανένα σημείο από τις εφόδους των πονηρών ενθυμήσεων.
Εάν στέκεσαι ενώπιον του Θεού όπως πρέπει και προσφέρεις όλες σου τις δυνάμεις, μην απομακρυνθείς μέχρι να λάβεις το αίτημά σου· εάν όμως σε κατακρίνει η συνείδησή σου ότι καταφρονείς και εάν, ενώ μπορείς, δεν προσεύχεσαι συγκεντρωμένος, μην τολμήσεις να σταθείς ενώπιον του Θεού, για να μη γίνει η προσευχή σου αφορμή αμαρτίας. Εάν όμως, επειδή εξαντλήθηκες από την αμαρτία, δεν μπορείς να προσεύχεσαι απερίσπαστα, να βιάζεις όσο μπορείς τον εαυτό σου και να στέκεσαι επίμονα ενώπιον του Θεού, έχοντας το νου σου σ’ Αυτόν και συμμαζεύοντάς τον στον εαυτό του· και ο Θεός συγχωρεί, επειδή αδυνατείς να σταθείς όπως πρέπει ενώπιόν Του, όχι από καταφρόνηση, αλλά από αδυναμία. Εάν βιάζεις τον εαυτό σου μ’ αυτό τον τρόπο σε κάθε καλό έργο, μην αποκάμεις μέχρι να λάβεις το αίτημά σου, αλλά κτύπα την πόρτα Του ζητώντας το αίτημά σου. Διότι λέγει: «όποιος ζητάει παίρνει, όποιος ψάχνει βρίσκει και όποιος χτυπάει του ανοίγεται» (Λουκ. 11′, 10). Διότι τι άλλο θέλεις να επιτύχεις παρά μόνο την κατά Θεό σωτηρία;

(Από το βιβλίο «Ο κόσμος της Προσευχής», εκδ. Κάλαμος)

http://stratisandriotis.blogspot.gr/

eikones_0090a

Αυτή η μεγάλη εικόνα βυζαντινής τέχνης είναι φιλοτεχνημένη εξολοκλήρου στο χέρι από μοναχούς της Ιεράς Μονής Ξενοφώντος. Η τεχνοτροπία της Μακεδονικής Σχολής του Αγίου Όρους, όπως την αποδίδει ο ιερομόναχος αγιογράφος πατήρ Λουκάς, περιγράφει την ασκητική μορφή του σοφού και πολυγραφότατου ιεράρχη με την ιερατική στολή του. Ο άγιος, που κατάγεται από την Καισάρεια, είχε μεγάλη μόρφωση και αυτό αποδίδεται στην ορθόδοξη αγιογραφία αφού εικονίζεται με μεγάλο μέτωπο.

Ο αμπελώνας του Θεού και οι κακοί αμπελουργοί

Posted in Uncategorized with tags , , , , , , , , , , , on September 26, 2015 by anazhtitis

p14-ampelos-(14k10p-am-45)

Η εικονογραφική παράσταση της Αμπέλου είναι σχετική με το κείμενο του Ιωάννη από το οποίο και προέρχεται το χωρίο το οποίο αναγράφεται στο ανοιχτό ευαγγέλιο μπροστά στο Χριστό (ΕΓΩ ΕΙΜΙ Η ΑΜΠΕΛΟΣ ΥΜΕΙΣ ΤΑ ΚΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Ο ΠΑΤΗΡ ΜΟΥ Ο ΓΕΩΡΓΟΣ ΕΣΤΙΝ). Η αγιογραφία αυτή είναι φιλοτεχνημένη με την μέθοδο της ποιοτικής σηρογραφίας και φινιρισμένη στο χέρι από το εργαστήριο του πατέρα Πεύκη ο οποίος μαθήτευσε στην Αθωνιάδα σχολή στο Άγιο Όρος και διδάσκει την βυζαντινή τέχνη της αγιογραφίας. 

Η παρούσα παραβολή αναφέρεται σε τρία – τέσσερα στάδια, θα λέγαμε θεολογικά, του σχεδίου της θείας Οικονομίας, δια μέσου των οποίων ενήργησε ο Θεός για τη σωτηρία της ανθρωπότητας. Οι άνθρωποι, όμως, δυστυχώς, αντέδρασαν βίαια στις προσπάθειες αυτές του Θεού και εκ πρώτης όψεως παρουσιάζονται ωσάν να αποτυγχάνει το σχέδιο αυτής της σωτηρίας. Με απλά και κατανοητά για όλους λόγια ο Ιησούς, παίρνοντας μια γνωστή σε όλους εικόνα από την καθημερινή ζωή, εκείνη του αμπελώνα και των αμπελουργών, εκθέτει πολύ δύσκολες θεολογικές έννοιες, που διαφορετικά θα ήταν αδύνατο να κατανοηθούν από τους απλοϊκούς και απαίδευτους ακροατές του. Έτσι, με την παραβολή, όχι μόνο έγινε απόλυτα κατανοητός ο λόγος του, αλλά και οι περισσότεροι την εξέλαβαν ως ένα θέμα που τους αφορούσε άμεσα.

Ο Θεός δημιουργός του αμπελώνα

Ότι ο Θεός είναι δημιουργός του αμπελώνα είναι μια ενδιαφέρουσα έννοια. Φέρνει στο νου μας το γεγονός ότι ο Θεός είναι δημιουργός της κτίσης και της φύσης. Δημι­ουργός της Εδέμ και του ανθρώπου μέσα στον αμπελώνα της Εδέμ. Αυτό είναι το πρώτο στάδιο.

Κατά την περίοδο αυτή, ο κόσμος, η ιστορία και η ζωή είναι ο χώρος όπου δραστηριοποιείται ο άνθρωπος. Ο Θεός έθεσε τον άνθρωπο στην Εδέμ να περιποιείται τον κήπο του παραδείσου, να φροντίζει τα ζώα και τα φυτά και να αισθάνεται κύριος όλου αυτού του κόσμου. Στον αμπελώνα της Εδέμ ο άνθρωπος δημιουργεί τα γύρω κτίσματα, καλλιεργεί τη γη και επικοινωνεί συμφιλιωτικά με όλους και όλα. Δίνει ονόματα στα ζώα, που σημαίνει ότι είναι κύ­ριος αυτού του κόσμου. Καλλιεργεί την φύση σαν ένα καλό αμπελώνα για να δώσει τους εύχυμους καρπούς του. Διαλέγεται και συνομιλεί με τον άλλο άνθρωπο και με τον ίδιο τον Θεό. Όλα είναι συμφιλιωμένα και όλοι βρίσκο­νται στην Εδέμ σε αγαπητική σχέση και κοινωνία.

Εάν έλθουμε τώρα στην παραβολή βρίσκουμε κάποια αντιστοιχία με τραγικά όμως αποτελέσματα. Όπως τραγική ήταν η κατάληξη του αρχικού ανθρώπου στην Εδέμ, που εξαιτίας της επαναστατικότητάς του και της παρακοής του, εκδιώχθηκε από τον παράδεισο και οδηγήθηκε στην έρημο της ιστορίας. Ο Θεός, λοιπόν, φυτεύει αμπελώνα, έκανε ασφαλή περίφραξη και οικοδόμησε όλα τα αναγκαία κτίσματα για την καλλιέργεια, τη συλλογή των καρπών και την παρασκευή του εκλεκτού οίνου. Σ’ αυτόν τον αμπελώνα έθεσε γεωργούς ως υπαλλήλους μέχρι την περίοδο του θέρους, οπότε θα έρχονταν οι άνθρωποι του Κυρίου για την απόδοση του λογαριασμού.

Οι γεωργοί, όμως, ενεργούντες πονηρά, συνέλαβαν τους πρώτους απεσταλμένους του Κυρίου, τους «έδειραν» και τους «απέκτειναν». Οι ερμηνευτές Πατέρες, ομιλούν στην περίπτωση αυτή, για το πρώτο στάδιο της αποστολής εκ μέρους του Θεού των Προφητών και των Πατριαρχών του παλαιού Ισραήλ. Ο κόσμος δεν τους δέχθηκε και τους «απέκτεινε», με σκοπό να ιδιοποιηθούν οι αμπελουργοί τους καρπούς και να μην αποδώσουν τα οφειλόμενα στον κύριο του αμπελώνα.

Οι αποστολές εκ μέρους του Θεού

Παρά το γεγονός, ότι η συμπεριφορά αυτή των εργατών της αμπέλου εξόργισε τον Θεό, ο Θεός επιμένει σε μια διαλακτικότερη στάση τους και σε μια συμφιλιωτική συμφωνία μαζί τους. Επαναλαμβάνει την αποστολή με σημα­ντικότερα αυτή τη φορά πρόσωπα. Αποστέλλει τους μαθητές και αποστόλους του Κυρίου, τους Αγίους και πατέρες της Εκκλησίας, και, η συμπεριφορά είναι η ίδια και σκλη­ρότερη, διωγμοί, λιθοβολισμοί, μαρτυρικός θάνατος. Οι αλλεπάλληλες αποστολές καταλήγουν στο ίδιο αποτέλεσμα, όπως αναφέρει και ο ευαγγελιστής Ματθαίος, «και εποίησαν αυτοίς ωσαύτως». Αυτός είναι τελικά ο άνθρωπος μέσα στην ιστορία της δημιουργίας.

Και ο κύριος του αμπελώνα, ο Θεός, αποφασίζει να στείλει και τον Υιό του, μήπως οι αμπελουργοί «εντραπήσονται αυτόν». Οι ερμηνευτές Πατέρες και πάλι ερμηνεύ­ουν την ύψιστη αυτή αποστολή μέσα στο σχέδιο της θείας Οικονομίας για τη σωτηρία της ανθρωπότητας και την ταυτίζουν με την αποστολή του Ιησού Χριστού, του Υιού και Λόγου του Θεού.

Η συμπεριφορά των εργατών του αμπελώνα στην τελευταία αυτή αποστολή είναι ακόμη πιο σκληρή. Υπο­γραμμίζεται στο Ευαγγέλιο, ότι διαλογίζονται πονηρά και ενεργούν βάσει κάποιου σχεδίου, ώστε να αποκτείνουν τον Υιό και να κληρονομήσουν αυτοί τον αμπελώνα. Οι άνθρωποι χωρίς Θεό πάντα διαλογίζονται πονηρά, σχεδιάζουν συμφεροντολογικά και επιδιώκουν τον πλουτισμό τους με κάθε άνομο και παράνομο τρόπο. Φτάνουν ως και τα ακρότατα όρια του εγκλήματος.

Ο πλουτισμός πολλών ανθρώπων, δυστυχώς, κινείται πολλές φορές όχι μόνο στα πλαίσια της απάτης αλλά και του εγκλήματος. Όσο και αν φαίνεται απίστευτο. Όταν κάποιος προτάσσει το ατομικό του συμφέρον και μάλιστα σε οικονομικό επίπεδο και εις βάρος της υγείας και της ζωής των άλλων, ενεργεί εγκληματικά και αυτό είναι τρο­μακτικό, γιατί είναι τελικά δαιμονικό. Η νόθευση των τροφών, η αλλοίωση των φαρμάκων, η ελαττωματική κατασκευή των έργων και των οικοδομών, η εμπορευματοποίηση της υγείας, μας θυμίζουν ενέργειες των εργατών του αμπελώνα που διαλογίζονται πονηρά. Και προς χάριν του συμφέροντος προχωρούν στο έγκλημα.

Σ’ αυτές τις περιπτώσεις, όχι των απλών ανθρώπινων λαθών και αδυναμιών, αλλά του προγραμματισμένου εγκλήματος και των δαιμονικών διαλογισμών, το Ευαγγέλιο παίρνει σκληρή θέση: «όταν ουν έλθη ο κύριος του αμπελώνος… κακούς κακώς απολέσει αυτούς». Σ’ αυτές τις περιπτώσεις των εγκληματικών ενεργειών δεν υπάρχει ενδιάμεση και συμβιβαστική λύση. Πρέπει να είναι κανείς απόλυτος και ασυμβίβαστος. Διότι όλοι αυτοί επιβιώνουν και κυριαρχούν εξαιτίας της δικής μας ανοχής. Όταν πρό­κειται περί ζωής και θανάτου δεν χρειάζονται ούτε ερμη­νείες ούτε αιτιολογήσεις. Χρειάζεται σαφής και ξεκάθαρη τοποθέτηση και απάντηση.

Ο Ιησούς «εις κεφαλήν γωνίας»

Η παραβολή αυτή του Ευαγγελίου καταλήγει σε μια βασική αρχή· κριτήριο ζωής, αρχών και διαπροσωπικών σχέσεων, τίθεται ο Ιησούς Χριστός. Βέβαια έχουμε εδώ μια ενδιαφέρουσα θεολογική σύνδεση παλαιοδιαθηκικών δεδομένων με τα γεγονότα της Καινής Διαθήκης. Η δραματική ιστορία του παλαιού Ισραήλ που απέκτεινε τους Προφήτες, επαναλαμβάνεται ως γεγονός προτύπωσης για όλες τις εποχές. Η ιστορία, δυστυχώς, πάντα έτσι κινείται.

Το οργανωμένο έγκλημα πάντα στοχεύει πολύ υψηλά. Μ’ αυτόν τον τρόπο επιβιώνει και διασφαλίζεται για να συνεχίσει το τραγικό του έργο. Πάντα το κακό στοχεύει στους εργάτες του καλού και του αγαθού. Η αποκορύφωση του δαιμονικού ήταν η σταύρωση και ο θάνατος του Ιη­σού Χριστού. Η προσβολή και η αποδοκιμασία του ακρογωνιαίου λίθου της Εκκλησίας. Οι αντίθετες και αντίχριστες δυνάμεις, οργανωμένες στις αρχές και εξουσίες του αιώνος τούτου, είναι η μόνιμη απειλή κατά του καλού και του αγαθού. Το αγαθό και το καλό για τη θεολογία έχει πάντα μια χριστολογική αναφορά, που σημαίνει, πως δεν υπάρχει καλό και αγαθό έξω από τον Χριστό. Ο Χριστός είναι ο ακρογωνιαίος λίθος και το κριτήριο κάθε ηθικής και πνευματικής ζωής.

Οι άνθρωποι του σκότους, του συμφέροντος και της αδικίας, πάντα αποδοκιμάζουν διά μέσου των αιώνων κά­θε ακρογωνιαίο λίθο της ηθικής και των πνευματικών αξιών. Στην αναρχία και στην ανομία αυτοί αυθαιρετούν εις βάρος των μικρών και αδυνάτων. Προσπαθούν να πνί­ξουν κάθε έλεγχο και κάθε αντίδραση. Ποτέ δεν είναι δια­τεθειμένοι να δώσουν λόγον και να απολογηθούν για τις πράξεις τους. Είναι έτοιμοι και να εγκληματίσουν ακόμη παρά να δεχθούν τον οποιονδήποτε νόμιμο έλεγχο. Ακριβώς όπως συνέβη με τους εργάτες του αμπελώνα της θαυμάσιας αυτής παραβολής.

Γεωργίου Π. Πατρώνου, Ομοτ. Καθηγ. Παν/μίου Αθηνών