Archive for αθως

Ο Σφυγμός του Αγίου Όρους (β’ μέρος)

Posted in Uncategorized with tags , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , on October 9, 2015 by anazhtitis

2. Ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς γιά τό Άγιον Όρος

sfantul-grigorie-palama-14

Από φοιτητής ασχολήθηκα ιδιαίτερα μέ τόν βίο καί τήν διδασκαλία τού αγίου Γρηγορίου τού Παλαμά καί σέ αυτό οφείλω μεγάλη ευγνωμοσύνη στόν μακαριστό Καθηγητή μου Παναγιώτη Χρήστου καί τούς τότε συνεργάτες του, γιατί μάς άνοιξαν τά μάτια σέ αυτή τήν διδασκαλία πού είναι η καρδιά τής ορθόδοξης θεολογίας, αλλά καί τού Αγίου Όρους, αλλά καί μάς συνέδεσαν μέ τό Αγιώνυμο Όρος.

Βρείτε εδώ ένα κείμενο του μοναχού Μωϋσή Αγιορείτη σχετικά με την ησυχαστική παράδοση του Αγίου Όρους και τον Άγιο Γρηγόριο τον Παλαμά.

Στίς περίφημες τριάδες του, τό γνωστότερο έργο του περί τών ιερώς ησυχαζόντων, υπάρχει καί μιά θαυμάσια αναφορά γιά τό Άγιον Όρος. Αναφερόμενος ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς στόν όσιο καί ομολογητή Νικηφόρο γράφει: «Βίον αιρείται καί ακριβέστερον, δηλαδή τόν μονήρη, τόπον δέ πρός κατοικίαν τόν τής αγιωσύνης επώνυμον, εν μεθορίω κόσμου καί τών υπερκοσμίων (Άθως ούτός εστιν, η τής αρετής εστία), ενδιαιτάσθαι προθυμηθείς». Από τό χωρίο αυτό καί τά όσα προηγούνται καί έπονται μπορούμε νά σχολιάσουμε δύο σημεία.

image1

Τό πρώτον ότι ο Άθως είναι τό επώνυμο τής αγιωσύνης, δηλαδή τό Άγιον Όρος είναι ο αγιασμένος τόπος, αφού είναι τό μεθόριον μεταξύ τού κόσμου καί τών υπερκοσμίων, η εστία τής αρετής. Είναι επώνυμος τής αγιότητος, γιατί εκεί κατοικούν μοναχοί πού αγιάζονται. Άλλωστε, γνωρίζουμε από τήν ορθόδοξη θεολογία ότι η Χάρη τού Θεού από τήν ψυχή διαπορθμεύεται στό σώμα καί από εκεί σέ ολόκληρη τήν κτίση. Τά πάντα αγιάζονται από τήν Χάρη τού Θεού διά τού αγιασμένου ανθρώπου. Τό Άγιον Όρος είναι ένας τόπος μεταξύ τού κόσμου καί τών υπερκοσμίων, αφού σέ αυτό μένουν επίγειοι άγγελοι καί ουράνιοι άνθρωποι. Είναι μεταξύ τού κόσμου καί τού Παραδείσου, στήν πραγματικότητα είναι ο προθάλαμος, ο πρόναος τής θείας Λειτουργίας, πού τελείται στόν ουρανό, όπως τήν περιγράφει τό βιβλίο τής Αποκαλύψεως τού Ευαγγελιστού Ιωάννου. Είναι εστία τών αρετών, γιατί εκεί εξασκείται η πρακτική φιλοσοφία, η άσκηση μέ τήν νηστεία, τήν αγρυπνία καί τήν προσευχή, πού είναι η επίβαση τής θεωρίας.

Βρείτε εδώ μια έγχρωμη λιθογραφία του Ευαγγελιστή της αγάπης, Ιωάννη του Θεολόγου, δια χειρός της αδερφότητας των Καρτσωναίων μοναχών από τη Σκήτη της Μικράς Αγίας Άννας στο περιβόλι της Παναγίας.

Τό δεύτερον είναι ότι στό χωρίο αυτό τού αγίου Γρηγορίου τού Παλαμά καί σέ όλη αυτήν τήν ενότητα καταγράφεται σαφέστατα η διαφορά τής θεολογίας καί τού τρόπου ζωής μεταξύ τού οσίου Νικηφόρου καί τού δυτικόφρονος Βαρλαάμ.

τυρεθ1_2-620x738

Ο Νικηφόρος ήλκε τό γένος «εξ Ιταλών», κατέρριψε τήν κακοδοξία τους καί προσεχώρησε στήν Ορθόδοξη Εκκλησία, η οποία ορθοτομεί τόν λόγο τής αληθείας. Πήγε στό Άγιον Όρος, υποτάχθηκε στούς εγκρίτους τών Πατέρων, δείχνοντας γιά πολύ χρόνο τήν ταπείνωσή του, προσέλαβε από εκείνους τήν τέχνη τής ειρήνης, δηλαδή τήν πείρα τής ησυχίας, καί έγινε αρχηγός αυτών πού αγωνίζονται μέ τόν κόσμο τής διανοίας, δηλαδή τούς λογισμούς καί τίς φαντασίες, καί παλεύουν μέ τά πνευματικά τής πονηρίας, οπότε έγινε διδάσκαλος τών μοναχών στήν ησυχαστική παράδοση. Επειδή έβλεπε ότι πολλοί αρχάριοι δέν μπορούσαν νά συγκρατήσουν ούτε μετρίως τήν αστάθεια τού νού τους, ο όσιος Νικηφόρος πρότεινε τόν τρόπο μέ τόν οποίον ήταν δυνατόν νά συστείλουν μετρίως «τό πολυπόρευτον καί φαντασιώδες» τού νού. Σέ άλλο σημείο ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς, αναφερόμενος στόν όσιο Νικηφόρο, γράφει ότι γιά πολύ καιρό πέρασε «εν ηρεμία καί ησυχία», έπειτα εισήλθε στά ερημικότερα μέρη τού Αγίου Όρους, καί αφού συγκέντρωσε διάφορα πατερικά χωρία «τήν νηπτικήν ημίν αυτών παρέδωκεν πράξιν».
Από τίς αναφορές αυτές τού αγίου Γρηγορίου Παλαμά φαίνεται η μέθοδος τής ευσεβείας καί τής ησυχαστικής ζωής. Προηγείται η υπακοή στούς πεπειραμένους Πατέρας, μέσα σέ ζωή υπακοής, ησυχίας καί ηρεμίας, καί ακολουθεί η παραλαβή τής τέχνης τής ειρήνης τών λογισμών. Μέ τήν ειδική αυτή τέχνη τής νοεράς ησυχίας οι μοναχοί συστέλλουν τόν νού από τίς φαντασίες καί τήν διάχυσή του στό περιβάλλον, καί μέ τόν τρόπο αυτόν νικούν τά πνεύματα τής πονηρίας καί λαμβάνουν τό στεφάνι τής νίκης.

Μάθετε εδώ περισσότερα για τη ζωή των μοναχών στο Άγιο Όρος

Αντίθετα, ο φιλόσοφος Βαρλαάμ, ενώ ήλθε καί εκείνος από τήν Ιταλία, εν τούτοις κράτησε τήν «κακοδοξία». Καί «ο φιλόσοφος ούτος τήν εαυτού φαντασιώδη πολύνοιαν επαφήκεν, οίόν τι πύρ, τώ κωλύοντι καθάπερ ύλη χρησάμενον» εναντίον τού Νικηφόρου καί τής διδασκαλίας του. Δέν σεβάσθηκε τήν ομολογία του καί τήν εξορία του, δέν σεβάσθηκε εκείνους πού εκπαιδεύθηκαν από αυτόν στά θεία, διά τών οποίων ο Θεός στόλισε καί συνεκρότησε τήν Εκκλησία Του. Έτσι, ενώ ο όσιος Νικηφόρος ακολούθησε τήν ησυχαστική μέθοδο, ο φιλόσοφος Βαρλαάμ στηρίχθηκε στήν φιλοσοφία καί τόν φαντασιώδη νού ενώ ο Νικηφόρος υποτάχθηκε στούς Πατέρας, παραλαμβάνει τήν τέχνη τής ησυχίας καί γεννά λαμπρούς μαθητάς, ο Βαρλαάμ προσβάλλει καί ατιμάζει τά συγγράμματα τών αγίων καί τήν μέθοδο μέ τήν οποία ο άνθρωπος αποκτά τήν γνώση τού Θεού. Δύο κόσμοι διάφοροι μεταξύ τους, ο ένας κόσμος είναι τής ορθόδοξης ζωής, ο άλλος κόσμος είναι τής ζωής τής στοχαστικής καί σχολαστικής.

MOISSIS

Ο π. Μωϋσής στό τρίτομο έργο του περιγράφει τούς αγιορείτες Πατέρες τού εικοστού αιώνος, οι οποίοι ακολούθησαν τήν ζωή καί τήν μέθοδο τού οσίου Νικηφόρου καί όχι τού Βαρλαάμ. Καί αυτό είναι σημαντικό γιατί αυτήν τήν διαφορά μεταξύ τών δύο αυτών ανθρώπων τήν συναντάμε καί σήμερα στήν εκκλησιαστική μας ζωή. Υπάρχουν μοναχοί καί λαϊκοί πού αγαπούν τήν ορθόδοξη ησυχαστική παράδοση καί άλλοι πού ακολουθούν τήν βαρλααμική παράδοση, η οποία είναι στήν πραγματικότητα η σύγχρονη λεγόμενη μεταπατερική θεολογία. Γι’ αυτό τό έργο τού π. Μωϋσή είναι σημαντικό, αφού μάς δείχνει τό Άγιον Όρος ως τό μεθόριο μεταξύ τού κόσμου καί τών υπερκοσμίων, ως εστία τής αρετής καί ως τό επώνυμο τής αγιότητος, πού συνεχίζει τήν παράδοση τών μεγάλων ασκητών τής Εκκλησίας.

Βρείτε εδώ ένα εξαιρετικό άρθρο του γέροντος Εφραίμ του Φιλοθεΐτη στο οποίο αναφέρεται στον μοναχισμό ως το άμισθο ιατρείο στο οποίο ο άνθρωπος έρχεται για να γίνει καλά.

(Συνεχίζεται)

http://www.parembasis.gr

Advertisements

Ἡ Ἱερά Καλύβη τοῦ Ἁγίου Χαραλάμπους στήν Ἱερά Σκήτη Ἁγίας Τριάδος τῶν Καυσοκαλυβίων τοῦ Ἁγίου Ὄρους

Posted in Uncategorized with tags , , , , , , on August 4, 2015 by anazhtitis

Στό ἄ­κρο τῆς ἱ­ε­ρᾶς χερ­σο­νή­σου τοῦ οὐ­ρα­νο­γεί­το­νος Ἄθω καί κάτω ἀπό τόν Ἄθω. Στόν κό­σμο καί ἔξω ἀπό τόν κό­σμο. Ἐκεῖ πού ἡ με­γα­λό­πρεπη ἀ­γρι­ό­τητα τῆς φύ­σης συ­να­γρυ­πνεῑ μέ τούς ἀ­φι­ε­ρω­μέ­νους στόν Θεό ἐ­ρη­μῖ­τες, ὑ­ψώ­νε­ται τῆς ἡ­συ­χίας ἀ­κρό­πολη, σάν ἱ­ερό βῆμα στόν θε­όδ­μητο ναό τοῦ Ἁ­γίου Ὄ­ρους,Ἱ­ερά Σκήτη Ἁ­γίας Τρι­ά­δος τῶν Καυ­σο­κα­λυ­βίων.

Ἡ Σκήτη, ὡς ὀρ­γα­νω­μέ­νος μο­να­στι­κός οἰ­κι­σμός, ἱ­δρύ­θηκε στίς ἀρ­χές τοῦ 18ου αἰ.  ἀπό τόν ὅ­σιο Ἀ­κά­κιο τόν Καυ­σο­κα­λυ­βίτη (+ 12 Ἀπριλίου 1730). Ὁ ὅ­σιος Ἀ­κά­κιος ἦρθε ἐδῶ στά 1680 καί κα­τοί­κησε στό Σπή­λαιο πού βρί­σκε­ται στήν ἀ­να­το­λική πλευρά τῆς Σκή­της καί στό ὁ­ποῖο, τέσ­σε­ρις αἰ­ῶ­νες πρίν, ἀ­σκή­θηκε ὁ ὅ­σιος Μά­ξι­μος ὁ Καυ­σο­κα­λύ­βης (13 Ἰανουαρίου 1365).

Σή­μερα, στίς ἀρ­χές τοῦ 21ου αἰῶνα, ἡ Σκήτη τῆς Ἁ­γίας Τρι­ά­δος, μέ τή χάρη τοῦ Θεοῦ, γρά­φει ἤδη τόν τέ­ταρτο αἰ­ῶνα τῆς ἱ­στο­ρίας της. Στή χώρα αὐτή τῆς με­τα­νοίας, σέ 25 κα­τοι­κη­μέ­νες Κα­λύ­βες-ἡ­συ­χα­στή­ρια, ἀ­σκοῦν­ται γύρω στούς 30 Πα­τέ­ρες, φιλότιμοι ἐρ­γά­τες τῆς ἀ­ρε­τῆς καί τῆς ἐκ­κλη­σι­α­στι­κῆς τέ­χνης καί πι­στοί στήν τή­ρηση τῶν πα­τρι­κῶν πα­ρα­δό­σεων. Ἐ­κτός ἀπό τίς κα­θη­με­ρι­νές ἀ­κο­λου­θίες πού ἐ­πι­τε­λεῖ κάθε συ­νο­δεία στό πα­ρεκ­κλήσι τῆς Κα­λύ­βης τους, οἱ Καυ­σο­κα­λυ­βῖ­τες Πα­τέ­ρες προ­σφέ­ρουν ἀπό κοι­νοῦ τίς πρός Κύ­ριον εὐ­χές τους στό Κυ­ρι­ακό, τόν κεν­τρικό ναό τῆς Σκή­της, ἀ­φι­ε­ρω­μένο στήν Ἁ­γία Τρι­άδα.

ΚΑΛ. ΑΓ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥΣ

Μία ἀπό τίς ἱερές αὐτές Καλύβες εἶναι καί ἡ Καλύβη τοῦ Ἁγίου Χαραλάμπους, πού βρίσκεται στήν ἀνατολική πλευρά τῆς Σκήτης. Ἱδρυμένη στίς ἀρχές τοῦ 19 ου αἰώνα, κατοικήθηκε ἀπό εὐλαβεῖς καί φίλεργους μοναχούς, πού ἐτίμησαν τόν ἀθωνικό μοναχισμό καί τήν πνευματική παράδοση τῆς Σκήτης. Στό κατανυκτικό παρεκκλήσι τοῦ Ἁγίου Χαραλάμπους, καί ἐνώπιον τῆς ἱερᾶς εἰκόνας τοῦ Ἁγίου, φέγγει ἡ φλόγα ἐντός ἑνός ἱστορικοῦ κανδηλίου, ἡ ὁποῖα ὑπενθυμίζει συνεχῶς στούς πατέρες καί ὅλους τούς πιστούς ἕνα θαῦμα τοῦ ἁγίου Χαραλάμπους πού ἔγινε ἐντός τοῦ ναοῦ αὐτή περί τό 1821-1830, κατά τήν περιόδο τῆς κατοχῆς τοῦ Ἁγίου Ὄρους ἀπό τόν τουρκικό στρατό.

Στίς μέρες μας, μέ τή χάρη τοῦ Θεοῦ καί τήν εὐδοκία τοῦ ἁγίου ἱερομάρτυρος Χαραλάμπους, ἡ ἱερά αὐτή Καλύβη μετά ἀπό τήν ἐρήμωση τῶν τελευταίων ἐτῶν, ἐπανδρώθηκε καί, ταυτόχρονα μέ τίς προσπάθειες ἀνακαινίσεως τῶν κτισμάτων της, ἀναμένεται νά ἐπανεύρει τόν προορισμό της, τόσο ὡς τόπος μετανοίας καί καλλιέργειας τῶν ἀρετῶν ὅσο καί ἐκκλησιαστικῆς τιμῆς τοῦ θαυματουργοῦ ἁγίου Χαραλάμπους πρός δόξαν Θεοῦ καί ὠφέλεια τῶν προσκυνητῶν τῆς Σκήτης.

http://agioritikoslogos.blogspot.gr/

ΑΓΙΑ ΚΑΙ ΙΣΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΜΑΡΙΑ Η ΜΑΓΔΑΛΗΝΗ

Posted in Uncategorized with tags , , , , , on July 22, 2015 by anazhtitis

download9999

Η αγία ένδοξος και πανεύφημος Μαρία η Μαγδαληνή υπήρξε η πιστή και αφοσιωμένη Μαθήτρια του Υιού και Λόγου του Θεού, η ακόλουθος της Υπεραγίας Θεοτόκου, η Διακόνισσα του Κυρίου και των Αποστόλων, η εκλεκτή Μυροφόρος, η Ευαγγελίστρια της Αναστάσεως, η Ισαπόστολος και κήρυκας της πίστεως. Σ’ αυτήν δόθηκε η χάρις να δη πρώτη μετά την Ανάσταση, μαζί με την Θεοτόκο, τον Αναστάντα Ιησού. Αυτή ευαγγελίσθηκε στους Αποστόλους την Ανάσταση του Κυρίου. Μέσα στα ιερά Ευαγγέλια δοξά¬ζεται από τους αγίους τέσσερις Ευαγγελιστές, ως πρώτη μετά την Θεοτόκον, Μαθήτρια και Μυροφόρος. Πατέρες της Εκκλησίας μας την χαρακτηρίζουν σεμνή και σοφή παρθένον με ψυχική ωραιότητα. Η αγία Μαρία η Μαγδαληνή είναι «ωραίο και ευγενικό παράδειγμα γυναικείας αφοσιώσεως, που φθάνει στην αυταπάρνηση και τον ηρωισμό. Γιατί ας μην έχη η γυναίκα την μυϊκή δύναμη του ανδρός, έχει όμως πλούτο αισθημάτων.

Πατρίδα της ήταν η πόλη Μάγδαλα, γι’ αυτό ονομάσθηκε Μαγδαληνή, εκ του τόπου καταγωγής της. Τα Μάγδαλα, κατά πάσα πιθανότητα, ευρίσκοντο στην Γαλιλαία, επί της δυτικής όχθης της λίμνης Τιβεριάδος. Καταγόταν από πλούσια και επιφανή οικογένεια. Οι γονείς της, ο Σύρος και η Ευχαριστία, ήταν εξαιρετικά ελεήμονες και φιλεύσπλαχνοι. Ζούσαν με φόβο Θεού, τηρούσαν τις εντολές του παλαιού Νόμου (Μωσαϊκού), γιατί αυτός ο Νόμος επικρατούσε τότε, αν και πλησίαζε το τέλος του. Γεννούν, λοιπόν, οι μα¬κάριοι αυτοί γονείς την μακαρία Μαρία. Όταν άρχισε αυτή να μεγαλώνη, δεν θέλησε να ασχοληθή με τα συνηθισμένα έργα των γυναικών της εποχής, δηλ. να υφαίνη και να γνέθη και να φτιάχνη λαμπρά υφάσματα, αλλά διάλεξε να επιδοθή στις σπουδές και πήγε κοντά σε διδάσκαλο να μάθη γράμματα, κατά τον βιογράφο της Νικηφόρο Κάλλιστο Ξανθόπουλο. Έτσι μελέτησε όλη την Παλαιά Διαθήκη και ιδιαιτέρως αγάπησε το Ψαλτήριον και τις Προφητείες. Εντρυφώντας στα βιβλία αυτά, ανίχνευε τις προρρήσεις των Προφητών για την έλευση του Χριστού και Μεσσίου.

Στην Ορθόδοξη Υμνολογία μας της Μεγάλης Εβδομάδος, γίνεται πολύ καθαρά η διάκριση μεταξύ των γυναικείων αυτών προσώπων. Της πόρνης γυναικός που άλειψε μύρα τον Κύριο, της οποίας «μνείαν ποιείσθαι οι θειότατοι Πατέρες εθέσπισαν» τη Αγία και Μεγάλη Τετάρτη. Και της αγίας Μαρίας της Μαγδαληνής ως Μυροφόρου και Ευαγγελιστρίας της Αναστάσεως του Σωτήρος. Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος ερμηνεύοντας τα άγια Ευαγγέλια, ερευνά και διευκρινίζει ποιες και πόσες ήταν οι γυναίκες που άλειψαν με μύρα την κεφαλήν και τα πόδια του Κυρίου και ουδεμίαν σχέσιν έχουν με την αγία Μαρία την Μαγδαληνή. Ο άγιος Ιωάν. ο Χρυσόστομος έχει γράψει και Λόγους με θέμα την πόρνη γυναίκα που μετενόησε και η οποία είναι ένα πρόσωπο άγνωστο και ανώνυμο.
Πώς δημιουργήθηκε αυτή η πλάνη και αυτή η σύγχυση γύρω από το ιερό πρόσωπο της Αγίας Μαρίας της Μαγδαληνής; Η σύγχυση αυτή προήλθε από την Δύση και είναι αυτή άλλη μία παπική πλάνη. Και δυστυχώς υφίσταται σήμερα και στην Ορθόδοξη Ρωσία.

«Συγχέεται συνήθως, μάλιστα δε εις την Δύσιν, και κακώς ταυτίζεται η Μαγδαληνή μετά της αμαρτωλού γυναικός, η οποία στην οικία του Φαρισαίου Σίμωνος άλειψε τα πόδια του Ιησού με μύρα».Είναι κατασυκοφάντηση και βλάσφημος λόγος εναντίον της αγίας Μαρίας της Μαγδαληνής η ταύτισή της με την αμαρτωλή γυναίκα του Ευαγγελίου.

Η άγια Μαρία η Μαγδαληνή ήταν άρρωστη αλλά όχι πόρνη!

Στον Βίο της αγίας Μαρίας της Μαγδαληνής (του οποίου η αρχή είναι: «Εγώ τους εμέ φιλούντας αγαπώ» διατυπώνονται τα εξής περί των επτά δαιμονίων: «Όταν ακούς για τα επτά δαιμόνια να σκέπτεσαι τα πνεύματα που είναι τα αντίθετα των επτά αρετών. Δηλαδή πνεύμα αφοβίας Θεού, πνεύμα ασυνεσίας, πνεύμα αγνωσίας, πνεύμα ψεύδους, πνεύμα κενοδοξίας, πνεύμα επάρσεως, πνεύμα κάλλους. Και όλα αυτά είναι αντίθετα και αντίπαλα όλων των αρετών. Γιατί κάθε αμαρτία έχει τον δαίμονά της δηλ. το πνεύμα που την ενεργεί».

Ο Θεοφάνης Κεραμεύς γράφει: «Αλλά να μην νομίση κανείς ότι η Μαρία είχε επτά δαίμονες. Αλλά όπως ακριβώς τα χαρίσματα του Αγίου Πνεύματος ονομάζονται συνωνύμως επτά πνεύματα, καθώς ο μέγας Ησαΐας τα αρίθμησε: “Πνεύμα σοφίας και συνέσεως, πνεύμα βουλής, πνεύμα ισχύος και γνώσεως και ευσέβειας και φόβου Θεού”. Έτσι αντιθέτως και οι ενέργειες των δαιμόνων λέγονται δαίμονες. η ακηδία, η φειδωλία, η απείθεια, ο φθόνος, το ψευδός, η απληστία και κάθε πάθος είναι συνώνυμον του δαίμονος που το εγέννησε. Όποιος, λοιπόν, είναι κυριευμένος από αυτά τα πάθη, κατέχεται από δαίμονες. Δεν ήταν λοιπόν καθόλου απίθανον και αδύνατον και η Μαρία η Μαγδαληνή να υποδουλώθηκε σε κάποια επτά πά¬θη, από τα οποία λυτρώθηκε και ύστερα έγινε μαθή¬τρια του Σωτήρος».
Ο φιλάγαθος λοιπόν και φιλεύσπλαγχνος Κύριος την εθεράπευσε δια της χάριτός Του και την ε-λευθέρωσε από τα επτά δαιμόνια. Και αυτή συναισθανόμενη την μεγάλη ευεργεσία, γεμάτη ευγνωμοσύνη για τα αγαθά που αξιώθηκε, άφησε τα πάντα και άρχισε να ακολουθή τον Σωτήρα και Διδάσκαλο, όπως έκαναν οι Μαθητές και Απόστολοι. Απεκδύθηκε κάθε κακία και ενδύθηκε κάθε αρετή και αγαθότητα η μακαρία Μαρία. Για τα επίγεια και για τους συγγενείς καθόλου πλέον δεν ενοιάζετο. Για τα αγαθά του κόσμου, πλούτη, δόξα, ωραιότητα, καθόλου δεν εφρόντιζε.

Η αγία Μαρία η Μαγδαληνή έχει μία ξεχωριστή θέση μέσα στον όμιλο των Μυροφόρων και Μαθητριών. Βλέπομε ότι και οι τέσσερις Ευαγγελιστές αναφέρουν αυτήν πρώτη από όλες τις άλλες Μυροφόρες.
Μας αποκαλύπτει λοιπόν ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς, κινούμενος από αγάπη, αυτό που αναφέρεται συνεσκιασμένα από τους Ευαγγελιστές, ότι πρώτη απ’ όλους τους ανθρώπους, η Θεοτόκος δέχθηκε το Ευαγγέλιο της Αναστάσεως του Κυρίου. Και ότι η αγία Μα¬ρία η Μαγδαληνή και οι άλλες γυναίκες Μυροφόρες που είχαν έλθει ως τότε δεν κατενόησαν την σημασία των λόγων του αγγέλου και δεν εγνώρισαν αμέσως την αλήθεια. Διαπίστωσε μόνον την κένωση του Τάφου και έτρεξε η Μαρία η Μαγδαληνή στους Αποστόλους Πέτρο και Ιωάννη και τους μετέφερε μόνον αυτό, ότι δηλ. ο τάφος είναι άδειος.

Η Εκκλησία μας εορτάζει την μνήμη της αγίας Μυροφόρου και Ισαποστόλου Μαρίας Μαγδαληνής την 22 Ιουλίου. Επίσης την συνεορτάζει μαζί με τις άλλες Μυροφόρες Άγιες Γυναίκες, την τρίτη Κυρια¬κή μετά το Πάσχα, την Κυριακή των Μυροφόρων. Η ανακομιδή των λειψάνων της εορτάζεται στις 4 Μαΐου.

Και αναφέρομεν επίσης και τούτο, ότι της Μυροφόρου και Ισαποστόλου Μαρίας της Μαγδαληνής η ιερά χειρ, βρίσκεται στην Ιερά και Σεβάσμια Μονή της Σιμωνόπετρας, στο Αγιώνυμον Όρος του ΆΘω, θαύματα βρύουσα και χάριτας ιαμάτων πηγάζουσα ως ποταμός αένναος.

Απολυτίκιον

Ήχος α’. Τον τάφον σου Σωτήρ
Χριστώ τω δι’ ημάς, εκ Παρθένου τεχθέντι, σεμνή Μαγδαληνή, ηκολούθεις Μαρία, αυτού τα δικαιώματα, και τους νόμους φυλάττουσα. όθεν σήμερον, την παναγίαν σου μνήμην, εορτάζοντες, αμαρτημάτων την λύσιν, ευχαίς σου λαμβάνομεν.

Κοντάκιον

Ήχος δ’. Ο υψωθείς εν τω Σταυρώ.
Ο υπερούσιος Θεός εν τω κόσμω, μετά σαρκός επιφοιτών Μυροφόρε, σε αληθή μαθήτριαν προσήκατο, όλην σου την έφεσιν, προς αυτόν κεκτημένην. όθεν και ιάματα επετέλεσας πλείστα. και μεταστάσα νυν εν ουρανοίς, υπέρ του κόσμου πρεσβεύεις εκάστοτε.

Μεγαλυνάριον

Λόγοις λαμπρυνθείσα τοις του Χριστού, κόσμου την απάτην, καταλέλοιπας, και αυτώ προσήλθες, Μαγδαληνή Μαρία, και τούτω ηκολούθεις, ψυχής θερμότητι.

Μπροστά στην απεραντοσύνη του Άθωνα…

Posted in Uncategorized with tags , on June 28, 2015 by anazhtitis

123456789

Η Βυζαντινή αρχή του Άθωνα

Posted in Uncategorized with tags , , , , , , on May 26, 2015 by anazhtitis

Υπήρχαν μοναστήρια σε όλη την Αυτοκρατορία. Ο αριθμός τους είναι αδύνατο να υπολογιστεί. Ο περιηγητής του 12ου αιώνα Βενιαμίν της Τουδέλας έγραψε ότι υπήρχαν τόσα μοναστήρια στην Κωνσταντινούπολη όσα και οι μέρες του χρόνου.

vuzantium-4

Στην πραγματικότητα, εκείνη την εποχή υπήρχαν πιθανώς στην πόλη και στα περίχωρα περίπου εκατόν εβδομήντα πέντε μοναστικά ιδρύματα, κάποια από τα οποία, όπως το μοναστήρι του Στουδίου, φιλοξενούσαν αρκετές εκατοντάδες μοναχούς και άλλα όχι περισσότερους από δέκα. Μια μεγάλη επαρχιακή πόλη, όπως η Θεσσαλονίκη, πιθανώς φιλοξενούσε τουλάχιστον είκοσι μοναστικά ιδρύματα. Επιπροσθέτως υπήρχαν μοναστήρια και για τα δύο φύλα σε όλη την ύπαιθρο, πολλά από αυτά οργανωμένα σε ομάδες.

vuzantium-1

Στη μεσοβυζαντινή περίοδο η πιο διάσημη ομάδα μοναστηριών της Ορθοδοξίας βρισκόταν στην Όλυμπο της Βιθυνίας. Εκεί ο Θεόδωρος ο Στουδίτης άρχισε τη σταδιοδρομία του και σχεδίασε τις μεταρρυθμίσεις του. Υπήρχε μια άλλη ομάδα εγκαταστημένη ως επί το πλείστον σε σπηλιές στους λόφους της Καππαδοκίας, της οποίας οι μοναχοί είχαν αφιερωθεί περισσότερο στον στοχασμό και λιγότερο στην παιδεία και στην κοινωνική εργασία όπως η ομάδα της Ολύμπου. Όταν οι Τούρκοι κατέκτησαν την Καππαδοκία, πολλοί από αυτούς τους μοναχούς διέφυγαν και εγκαταστάθηκαν στο όρος Λάτρος στην ακτή του Αιγαίου νότια της Σμύρνης. Οι μοναστικές κοινότητες αυτής της περιοχής ήταν διάσημες τον 12ο αιώνα για τη λιτότητα και την ασκητική ζωή τους.

vuzantium-3

Η πιο διάσημη από αυτές τις ομάδες εγκαταστάθηκε στη χερσόνησο του όρους Άθως. Στο Άγιο Όρος κατοίκησαν ερημίτες από τα πρώτα χρόνια της μεσοβυζαντινής περιόδου και λίγες μικρές λαύρες εγκαταστάθηκαν σύντομα εκεί. Είχαν ήδη οργανωθεί σε κοινότητα υπό έναν «πρώτο», όταν το 963 ένας μοναχός από την Τραπεζούντα με το όνομα Αθανάσιος, ο οποίος απολάμβανε το προνόμιο της φιλίας του Αυτοκράτορα Νικηφόρου Φωκά, ίδρυσε εκεί ένα μεγάλο μοναστήρι της Ορθοδοξίας, γνωστό ως Μεγίστη Λαύρα. Παρά το όνομά του, δεν επρόκειτο για λαύρα, αλλά για ένα μοναστήρι που ακολουθούσε τον κοινοβιακό κανόνα του Θεοδώρου του Στουδίτη. Περί το τέλος του αιώνα, πέντε ακόμη μοναστήρια ιδρύθηκαν στο Άγιο Όρος και ο Αυτοκράτορας τους παραχώρησε ένα γραπτώς διατυπωμένο σύστημα διοικήσεως. Ένα μοναστήρι για τους Γεωργιανούς ιδρύθηκε το 979, ένα μοναστήρι για τους Ρώσους το 1169 και ένα μονασήρι για τους Σέρβους το 1197. Κατά τον 11ο αιώνα οι Αμαλφιτάνοι είχαν ένα μοναστικό ίδρυμα εκεί, το οποίο ακολουθούσε το λατινικό τυπικό, ενώ ένας προσηλυτισμένος Σελτζούκος πρίγκιπας ίδρυσε ένα μονασήρι τα πρώτα χρόνια του 12ου αιώνα. Ο καταστατικός χάρτης του Αγίου Όρους επέτασσε ότι έπρεπε να υπάρχει μια σύνοδος αποτελούμενη από τους επικεφαλής όλων των μοναστικών ιδρυμάτων, η οποία θα επικύρωνε την εκλογή των ηγουμένων. Ο καταστατικός χάρτης αναθεωρήθηκε το 1052, όταν εξαφανίστηκαν πολλές από τις μικρότερες και παλαιότερες λαύρες. Τότε η μονή της Μεγίστης Λαύρας αριθμούσε επτακόσιους μοναχούς και ο πληθυσμός της χερσονήσου πρεοσέγγιζε τα δέκα χιλιάδες άτομα.

Εκείνη την εποχή ο μοναστικός τύπος της λαύρας στην πραγματικότητα είχε εξαφανιστεί. Αλλά το μειονέκτημα της κοινοβιακής ζωής των μοναστηριών της Ορθοδοξίας, σύμφωνα με τον κανόνα του Θεοδώρου του Στουδίτη ή του Μεγάλου Βασιλείου, ήταν ότι η απουσία της μοναξιάς καθιστούσε δύσκολο τον ιερό στοχασμό. Δεν ήταν εύκολο να είναι κανείς μυστικός σε ένα τέτοιο μοναστικό ίδρυμα. Στα προγενέστερα χρόνια ένας επίδοξος στοχαστής θα μπορούσε να εγκατασταθεί ως ερημίτης σε μια απομακρυσμένη σπηλιά ή στην κορυφή ενός στύλου, όπου θα νέκρωνε τη σάρκα του. Εάν αποσυρόταν αρκετά μακριά, θα μπορούσε να βρει την ειρήνη. Αλλά εάν βρισκόταν σε προσβάσιμο μέρος, η φήμη της αγιότητάς του θα εξαπλωνόταν και θα συνέρρεαν προσκυνητές κάθε είδους για να τον συμβουλευτούν τόσο σε πολιτικά όσο και σε πνευματικά θέματα. Ένας άγιος, όπως ο Συμεών ο Στυλίτης, αποτελούσε μια πραγματική δύναμη στην Αυτοκρατορία. Αλλά στην πορεία της μεσοβυζαντινής περιόδου, αυτοί οι άγιοι άνδρες σπάνιζαν όλο και περισσότερο. Ο τελευταίος καταγεγραμμένος Στυλίτης ονομαζόταν Λουκάς και έζησε κατά τον 10ο αιώνα.

STEVEN RUNCIMAN, “Η ΜΕΓΑΛΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΕΝ ΑΙΧΜΑΛΩΣΙΑ”

vuzantium-eksofullo

http://www.artionrate.com/index.php/artion-magazine/artion-kalesma/1305-vuzantinh-arxh-athwna

Διαβάστε επίσης μια υπέροχη συνέντευξη του μεγάλου Βυζαντινολόγου του 20ου αιώνα  Steven Runciman

http://www.artionrate.com/index.php/artion-magazine/artion-kalesma/1160-megistos-vuzantinologos-20ou-aiwna

Η Ιερά Μονή Ιβήρων σε 5 χαρακτικά έργα του Μάρκου Καμπάνη

Posted in Uncategorized with tags , , , , , on May 18, 2015 by anazhtitis

Τα χαρακτικά του Μάρκου Καμπάνη, που ακολουθούν, είναι από τη Συλλογή των πέντε χαρακτικών έργων: Η Ιερά Μονή Ιβήρων, Άγιον Όρος 2001.

iviron_1

«Τα χαρακτικά της Ιεράς Μονής Ιβήρων»

Αρχιμανδρίτης Βασίλειος
Καθηγούμενος της Ιεράς Μονής Ιβήρων

Όταν επισκέπτεσαι το Άγιον Όρος, επισκέπτεσαι φυσιολογικά και τον εαυτό σου. Εντυπωσιάζεσαι από τον καινούργιο κόσμο που συναντάς. Σταματάς για να προσανατολισθείς, να δεις και να πεις στον εαυτό σου — με τη δική σου γλώσσα και ευαισθησία — που βρίσκεσαι και τι συμβαίνει.

Την ίδια στιγμή κάποια αγιορείτικη αίγλη, ως αόρατη ακτινοβολία, ψαύει αναφώς τον πιο ιερό εαυτό σου.
Η αμοιβαία αυτή συνάντηση κάνει τον κάθε επισκέπτη προσκυνητή που εξομολογείται εις εαυτόν τα του προσκυνήματος. Και αν θελήσει να τα εξωτερικεύσει, θα μιλήσει αυθόρμητα στη μητρική του γλώσσα χρησιμοποιώντας δηλαδή τον πιο οικείο και πρόσφορο γι’ αυτόν τρόπο.

iviron_2

 

Έτσι γεννήθηκαν τόσα αθωνίτικα οδοιπορικά που μοιάζουν με συναξάρια, πίνακες που θυμίζουν εικόνες, ποιήματα που είναι εξομολόγηση.

Απ’ αυτήν την έκπληξη της συναντήσεως με τον μυστικό κόσμο του Άθω δεν ξέφυγε και ο ζωγράφος Μάρκος Καμπάνης. Επισκεπτόμενος για πρώτη φορά το 1991 το Άγιον Όρος συν-κινήθηκε. Και ήλθαν στην επιφάνεια της καλλιτεχνικής του ευαισθησίας τρόποι δουλειάς που τον προέτρεπαν να εκφρασθεί εικαστικά με τον πιο δικό του τρόπο. Έτσι, όταν θέλησε να μιλήση για το Όρος, αυθόρμητα κατέληξε στην Χαρακτική — παλιά του αγάπη — που δένεται άλλωστε τόσο πολύ με τη μορφή και την ιστορία του ιερού τούτου Τόπου.

Άρχισε να δουλεύει και να σχεδιάζει χαρακτικά. Είδαμε δείγματα της δουλειάς του (και τους δύο πύργους της Μονής μας). Μας ανέπαυσαν. Θελήσαμε λοιπόν και η Μονή των Ιβήρων να μπει στο πρόγραμμά του.

iviron_3

Τα έργα αυτά, με την αγιορείτικη χροιά και το ήθος, θυμίζουν άσκηση, προσωπική ματιά και υπομονή εργοχείρου. Φέρουν στη μνήμη παλιά χαρακτικά και αγιορείτικες Χαλκογραφίες, τότε πού δεν υπήρχαν οι ευκολίες των μηχανικών αποτυπώσεων. Έτσι νοιώθεις πιο άμεσα να βρίσκεσαι στον χώρο της ιστορίας και τον πόνο της ζωής.

Φωτιζόμενα τούτα τα χαρακτικά με πλάγιο φωτισμό, σαν του ήλιου που δύει, δείχνουν ανάγλυφα την προσπάθεια του καλλιτέχνη να καταγράψει το όραμά του· και τη δεξιοτεχνία του εργοχειρά που τυπώνει πάνω στο χειροποίητο χαρτί ένα-ένα τα αντίτυπά του. Ή να το πούμε διαφορετικά· διακρίνεις τον αγώνα του χαράκτη που σκαλίζει πάνω στο σκληρό υλικό το σχέδιό του· και την υπομονή του χειρώνακτα πού τυπώνει προσεκτικά πάνω στο εύπλαστο χαρτί το έργο του.

iviron_4

 

Με τη λιτότητα του ασπρόμαυρου, πάνω στο χειροποίητο χαρτί, παρουσιάζεται ψηλαφητά η ανεξίτηλη χάρη των ερειπίων, όπως και η αίσθηση του χρονικού και φευγαλέου σε κτήρια γερά και καλοστεκούμενα. Το κτιστό και το άκτιστο περιχωρούνται συνευφραινόμενα. Τα ερείπια σώζουν την Ιερότητα πού μένει. Και τα καινούργια αναδίδουν τη σεμνότητα αυτού πού βρίσκεται μέσα στον χρόνο και φεύγει.

Μέσα στην εργώδη προσπάθεια και το ελεγειακό κλίμα του χειροποίητου και παρερχόμενου φανερώνεται κάτι το αχειροποίητο και ιλαρό, που δίδεται στον άνθρωπο ως Θείο δώρο για όλον του τον κόπο και την άσκηση· στην υπομονή και στη χειροτεχνία.

 

iviron_5

Έτσι, τα απλά τούτα έργα μεταφέροντας ένα αγιορείτικο χαιρετισμό, δίδουν κουράγιο στον καθένα, όπου βρίσκεται, να αγαπήσει τη δουλειά του ως εργόχειρο· και να συνεχίσει, μέσα στον χρόνο, τον αγώνα του ως άσκηση, καθοδηγούμενος από κάποιο σταθερό αστέρι, που οδηγεί — όπως τότε — «ἐπάνω οὗν ἢν τὸ παιδὶον… μετὰ τῆς Μητρὸς αὐτοῦ» (πρβλ. Ματθ. 2, 9-11).

http://agioritikesmnimes.blogspot.gr/

ΑΘΩΝΑΣ

Posted in Uncategorized with tags , , , , , , , , on April 25, 2015 by anazhtitis

f3a642f616d24110543d81eab373db40

του Αλέξανδρου Μωραϊτίδη

Όταν ποτέ, περιηγούμενος το Άγιον Όρος, διέβαινον ταπεινός προσκυνητής από μοναστηρίου εις μοναστήριον, συχνά ο άνεμος της Χερσονήσου, ο ηγιασμένος από τα τόσα καιόμενα θυμιάματα των προσευχών, διανοίγων των πυκνοφύλλων καστανεών τους κλάδους, μου απεκάλυπτε μίαν τριγωνικήν κορυφήν, ως ασκητού πολιού κεφαλήν, προσευχομένου, εγγύς των νεφών, ένα κώνον πέτρινον, όστις σαν να μ’ εκοίταζε και σαν να με συνώδευε πανταχού παρών, με το τεφρόν εκείνο μέτωπόν του.

Κατ’ αρχάς ησθανόμην αναφρικίασιν φόβου και περιδεής απέστρεφον αλλαχού το βλέμμα, κλίνων την κεφαλήν από τα μαύρα έλατα του Ξηροποταμινού δάσους. Αλλ’ εν τη παρακαμπή της οδού, πάλιν, ιδού ενώπιόν μου ο πέτρινος ασκητής, με την μολυβδίνην εκείνην όψιν του ιλαρώς προσμειδιών μοι από του κρημνώδους του ύψους. Άλλοτε ως νεφέλη και άλλοτε ως πέτρα αιωρουμένη. Κι έκυπτον την κεφαλήν, αναμένων κάτι τι να πέση επ’ εμού. Αλλ’ έπειτα τόσον τον εσυνήθισα, ώστε τον εθεώρουν πλέον συμπροσκυνητήν μου. Όπου και αν ήμουν, ο φαλακρός γερων πάντοτε εμπρός μου. Εν οδώ βαδίζοντα με παρηκολούθει. Εις τας ξυλίνας απλωταριάς των Μονών καθήμενον μ’ εσυντρόφευεν.

Εν θαλάσση παραπλέοντα την απότομον ακτήν με κατευώδωνεν. Εις τον ύπνον μου μ’ εσκέπαζε. Και όταν αφυπνιζόμενος επήγαινον να νιφθώ εις την βρύσιν την κρύαν, τον έβλεπον πρώτον πρώτον, ως άγγελον νεφελοσκέπαστον, τον πέτρινον σύντροφόν μου. Επρόβαινον είτα από τον λεμονεώνα των Ιβήρων εις τους αμπελώνας, πέραν εις τους πέντε Μάρτυρας, να ο ερημίτης ενώπιον μου με το συννεφένιον του κουκούλιον. Ανηρχόμην από τα Παντοκρατορινά κελία προς τας Καρυάς, μου εθώπευε το βλέμμα η στακτερά όψις του. Εξετρύπωνον από καμίαν χαράδραν, πέραν από τον τάφον του Αγίου Νήφωνος, όπου κρημνώδης η ατραπός, παρά το χείλος του βράχου, ιδού πάλιν μ’ εχειραγώγει ο σύντροφός μου από τα ουράνια ύψη του.

Μίαν ημέραν όμως, ημέραν συννεφώδη και βροχεράν, τον έχασα τον προσφιλή συμπροσκυνητήν μου, αφανισθέντα μέσα εις τα πυκνωθέντα νέφη, την αγαπημένην του συντροφιάν. Ο ουρανός μ’ εφάνη, ότι κατήλθε μολύβδινος και βαρύς προς τα κάτω κι έλειψαν εν τω άμα και λόφοι και κράσπεδα των κορυφών. Ενόμισα προς στιγμήν, ότι ευρισκόμην εις το υψηλότερον της χερσονήσου μέρος. Αλλ’ αίφνης, μετά την εκπνοήν της τρικυμίας, διελύθησαν διωχθέντα εδώ κι εκεί τα νέφη και ανέκυψε πάλιν η ιερά του Άθωνος κορυφή ωσάν μία βυζαντινού Παντοκράτορος εικών, εζωσμένη γύρω γύρω του αγίου στήθους του από φαιά νεφελώματα ως πυκνωμένου εκεί λιβανοκαπνού.

Ο Άθωνας είναι αυτός!

a0c284a1ee1173fe72de1c238c0f8025

Ο Άθωνας, τον οποίον ο αρχαίος γλύπτης εσχεδίασέ ποτε να μεταμορφώση εις ανδριάντα του μεγάλου Μακεδόνος, βαστάζοντα δύο πόλεις εις τας δύο τεταμένας χείρας του, η δε ορθοδοξία μετέβαλεν αυτόν χαριέστερον εις «Περιβόλι της Παναγίας», καλλίδενδρον και ευανθές. Από τούτου αναρίθμητοι προσευχαί καθ’ εκάστην αναπέμπονται προς τον Θεόν, συνοδευόμεναι από τα ευωδέστερα άνθη, τα θυμιάματα των ασκητων, εν αρμονία γοητευτική καλλικελάδων ερημικών πτηνών, των οξυφώνων των μονών σημάντρων από μέσα από ανθοβολούντας θάμνους, τ’ αναρίθμητα μαρτυρικά και οσιακά λείψανα τ’ αποκείμενα εις τους θησαυρούς εκάστου μοναστηρίου. Και όσοι αναβούν, μετανοούν και όσοι δεν αναβούν παλιν μετανοούν! Ούτω ζωηρώς χρωματίζει το κοινόν εν Αγίω Όρει λόγιον το μεγαλείον της κορυφής του ΆΘωνος, όστις κυρίως υπό του λαού καλείται Άθωνας.

Δύο χιλιάδων περίπου μέτρων το ύψος του. Η ανάβασις εις αυτήν γίνεται από της μεσημβρινής πλευράς, διοτι από το βόρειον μέρος, προς την Μονήν του Αγίου Παύλου, το μέγα βουνόν κατέρχεται καθέτως, δια βαθυτάτων χαραδρών, αίτινες καθ’ όλον το έτος είναι σκεπασμέναι από κρυσταλλωμένας χιόνας. Πρέπει αφ’ εσπέρας να έχη βρέξει και τότε λίαν πρωί επιτυγχάνει η ανάβασις εις την θαυμαστήν κορυφήν, ότε η ατμόσφαίρα είναι διαυγής και καθαρά, αμειβομένων απεριγράπτως των κόπων του προσκυνητού δια του εξελισσομένου εκείθεν μεγαλοπρεπούς πανοράματος.

Συνήθως όμως γίνεται η ανάβασις τη 6η Αυγούστου, ότε πανηγυρίζει την εορτήν της Μεταμορφώσεως ο επί της κορυφής ναίσκος. Τότε αφ’ εσπέρας, αφ’ όλης της Χερσονήσου μοναχοί ανέρχονται, βαστάζοντες εις χείρας, αντί ράβδου, από εν χονδρόν ξύλον, ίνα την νύκτα, εν τη αγρυπνία, ανάψωσι φωτιάν και θερμανθώσι δια το ψύχος, το οποίον επάνω εκεί είναι λίαν επαισθητόν, ιδίως εν αιφνιδία μεταβολή του καιρού τας ημέρας εκείνας του Αυγούστου. Φθάσαντες εις την Κερασιάν, την υδατόρρυτον και χλοεράν εκείνην κοιλάδα, αρχίζομεν εντεύθεν την ανάβασιν δι’ ημιονικής οδού, πότε πλαγίως και πότε δι’ ελιγμών, δια μέσου ωραιοτάτουδάσους ελατών και πευκών, των οποίων πολλοί κορμοί κατάξηροι υψούνται κεραυνόπληκτοι, ως σκελετοί παλαιών τιτάνων. Ούτω μετά τρίωρον πορείαν φθάνομεν εις την Παναγίτσαν, μικρόν ναΐσκον, όπου σταθμεύουν συνήθως οι προσκυνηταί οι αναμένοντες την ευδίαν του όρθρου δια την ανάβασιν. Ο ναΐσκος ούτος ως μία αετοφωλεά διακρινόμενος από το πέλαγος με τον χαμηλόν σφαιρικόν θόλον του, τέσσαρας μήνας του έτους είναι αόρατος, σαβανωμένος υπό τας χιόνας με το μικρόν παράρτημά του, όπου αναπαύονται οι Λαυριώται πατέρες με τους ημιόνους των, οι αποστελλόμενοι από την Λαύραν, εις την οποίαν ανήκει η κορυφή, δια την ετήσιον της Μεταμορφώσεως πανήγυριν, δειπνούντες εδώ αφ’ εσπέρας και την επαύριον μετά την λειτουργίαν, εν τη καταβάσει, παραθέτοντες γεύμα εις τους προσκυνητάς.

Από την Παναγίτσαν η οδός πλέον είναι άβατος επί του βράχου δι’ ατραπών αποκρήμνων. Και εδαπάνησε μεν ικανάς λίρας εξ ιδίων του ο πατριάρχης Ιωακείμ ο Γ, ίνα καταστήση βατήν εις τους ημιόνους την επί του βράχου δυσχωρίαν, αλλά πάντοτε είναι επικίνδυνος η μέχρι της κορυφής δι’ ημιόνου ανάβασις, διότι το μέρος είναι όλως άδενδρον, ολισθηρόν και πετρώδες. Είναι αυτή η φαλακρά κορυφή πλέον, η πανταχόθεν της Χερσονήσου θεωρουμένη με το μολύβδινόν της κουκούλιον. Εις εν διάστημα η οδός είναι σκαλιστή επί του βράχου και εις εν αυτής μέρος, απόστασιν έως πέντε βημάτων, ένας ένας διέρχονται οι προσκυνηταί, έντρομοι θεωρούντες την άβυσσον, την χαίνουσαν κάτω,με τους δυσαναβάτους κρημνούς της. Μετά ημίσειαν ακριβώς ώραν αναχωρούντες από την Παναγίτσαν, ευρισκόμεθα επί της κορυφής.

Ουδείς ποιητής, ουδείς ζωγράφος, κανέν χρώμα και καμία φαντασία, καμία πτερωτή λογογράφου γραφίς δεν ημπορεί να παραστήση το μεγαλείον του θεάματος, το οποίον πληροί θάμβους βαθυτάτου την ψυχήν του ανθρώπου. Ολη η Χερσόνησος, με τα βουνά της και με τους λόφους της, τα ακρωτήριά της και τους όρμους της, όλη ευρίσκεται, θαρρείς, γύρω γύρω, εις την ευρείαν του Άθωνος ποδιάν. Αι μεγαλοπρεπείς και πολυώροφοι μοναί, άλλαι μεν ως καλυβάκια εν τω δάσει, άλλαι δε ως πεταλίδες επί των σκοπέλων. Ένθεν η Χαλκιδική όλη και ο Θερμαϊκός λάμπων ως καθρέφτης από άργυρον. Ο Όλυμπος και τα βουνά της Θεσσαλίας. Εκείθεν το Θρακικόν πέλαγος με τας νήσους του ως κύκνους κολυμβώντας προς τα Δαρδανέλλια. Κάτω το Αιγαίον με τα κύματα τα κάτασπρα και τα Ερημονήσια, ως κήτη φουρτουνιασμένα και συμμαζευμένα ως προς σωτηρίαν υπό την σκιάν του μεγαλοπρεπούς βουνού. Όπισθεν των βουνών ιδού οι κάμποι της Μακεδονίας, με τους ποταμούς της ως όφεις ασημένιους διολισθαίνοντας με γυαλιστερούς ελιγμούς υπό την ανταύγειαν των πρώτων του ηλίου ακτίνων. Όσοι δε των προσκυνητών είναι καλώς ετοιμασμένοι με ισχυράς διόπτρας βλέπουν και την Προποντίδα ως ομίχλην απλουμένην, και το ογκώδες Επταπύργιον, την περίφημον του Βυζαντίου Ακρόπολιν, ως μίαν μαυρίλαν με επτά στεφανωμένην κορυφάς, τους επτά πύργους της. Έχουν δίκαιον λοιπόν οι μοναχοί να λέγουν, ότι και όσοι αναβούν εις τον Άθωνα, μετανοούν, και όσοι δεν αναβούν πάλιν μετανοούν. Μετανοούν οι πρώτοι, διότι καταβαίνοντες χάνουν μίαν τοιαύτην μυθικού μεγαλείου εικόνα. Μετανοούν και οι δεύτεροι, διότι από την ολιγοψυχίαν των δεν ηξιώθησαν να απολαύσουν μίαν αλησμόνητον ηδονήν από εκείνας, τας οποίας σπανίως χαρίζει εις τον άνθρωπον η θεία δημιουργία. Ο ναΐσκος της Μεταμορφώσεως μόλις δύναται να περιλάβη έως οκτώ μοναχούς, ως λευκή κολονίτσα φαινόμενος, επί της βραχώδους αιχμής ακριβώς εκτισμένος. Έξω όμως αυτού υπάρχει μικρόν υπόστεγον και μία ισοπέδωσις πελεκητή, οπού ημπορούν να σταθούν έως διακόσιοι άνθρωποι. Η αγρυπνία τελείται ταχέως και τροχάδην μετά της λειτουργίας, διότι αν αίφνης μεταβληθή, ο καιρός και ψύχος επιπνευση, οι οδόντες πάραυτα αρχίζουν να τρίζουν και κτυπούν, αι χείρες παγώνουν, τα γόνατα ξυλιάζουν. Όταν δε τα νέφη συμπυκνωθούν, τότε – δεινόν! – οι κεραυνοί εκρήγνυνται, και τελείται επάνω εις την πετρίνην κορυφήν φοβερά πάλη των στοιχείων, εν μέσω αστραπών και βροντών. Χαλασμός κόσμου· εικών υπερνεφούς τιτανομαχίας, εν η συντρίβονται αι απορρώγες* πέτραι της φαλακράς εκείνης κορυφής μετά σπαρακτικών τριγμών και ενίοτε φεύ και άνθρωποι παραπεσόντες απροσδοκήτως εν μέσω της κραταιάς των στοιχείων πάλης. Ο τρόμος αυτός από των φημιζομένων σπαρακτικών επεισοδίων παρακολουθεί τον προσκυνητήν καθ’ όλην την αγρυπνίαν, όστις τότε μόνον καταπαύει, όταν αισίως καταβαίνοντες οι ολίγοι εκείνοι μοναχοί αναπνεύσωσι κάτω εις την Παναγίτσαν. Τότε, παρελθόντος πλέον του κινδύνου, αισθάνονται την χαράν από της αναπολήσεως του μεγαλοπρεπούς πανοράματος, το οποίον μένει αλησμόνητον πλέον εις όλην των την ζωήν.

http://www.egolpion.net