Archive for αγιος νικοδημος αγιορειτης

Χαριτωμένοι άνθρωποι στο Άγιον Όρος

Posted in Uncategorized with tags , , , , , , , , , , , on October 13, 2015 by anazhtitis

(*) (Αρχ. Γεώργιος Καψάνης, Καθηγούμενος Ι.Μ. Οσίου Γρηγορίου Αγίου Όρους)

img

π. Κωνσταντίνος: Σε πρόσφατο προσκύνημά μας στο Άγιον Όρος είχαμε την ευλογία να συναντήσουμε τον σε­πτό καθηγούμενο της Ιεράς Μονής Οσίου Γρηγορίου, τον π. Γεώργιο, και να μας ομιλήση για τους χαριτωμένους ανθρώπους που γνώρισε στην ζωή του. Τον παρακαλούμε και τώρα, να απευθυνθή προς τους ακροατάς της εκπομπής μας και να μας ομιλήση για τους χαριτωμένους ανθρώπους.

π. Γεώργιος: Ο π. Κωνσταντίνος με παρεκάλεσε να ομι­λήσω για τους χαριτωμένους ανθρώπους που υπάρχουν στο Άγιον Όρος. Κατ’ αρχήν θα ήθελα να πω ότι χαριτωμένοι είναι όλοι οι Χριστιανοί, γιατί όλοι οι Χριστιανοί έχουν την Χάρι του αγίου Βαπτίσματος. Χαριτωμένοι είναι και οι μοναχοί, γιατί εκτός από την Χάρι του αγίου Βαπτίσματος έχουν και την Χάρι του αγγελικού Σχήματος. Βέβαια το ζή­τημα είναι ότι λόγω των παθών μας κρύβουμε αυτήν την Χάρι, όπως κρύβεται η φωτιά κάτω από την στάχτη και δεν φαίνεται. Όταν όμως σιγά-σιγά με την μετάνοιά μας, την άσκησί μας, τον αγώνα μας τον πνευματικό και την προσευ­χή μας παραμερίσουμε τα πάθη, τότε σιγά-σιγά υποχωρεί η στάχτη των παθών και η φωτιά της θείας Χάριτος -που καί­ει μέσα μας- φανερώνεται. Και φανερώνεται η Χάρις του Θεού στους ανθρώπους, οι οποίοι αγωνίζονται έτσι. Τότε οι άνθρωποι είναι χαριτωμένοι και φαίνονται χαριτωμένοι.
Η Εκκλησία του Θεού πάντοτε είχε χαριτωμένους αν­θρώπους. Αυτοί οι χαριτωμένοι άνθρωποι ήταν πάντοτε το άλας της γης. Αυτοί εχαρίτωναν τον κόσμο και έδιναν νόη­μα και χαρά και στον κόσμο και στην εποχή που ζούσαν. Αλλά και μετά την κοίμησί τους, με την Χάρι που έχουν, εξακολουθούν να παρηγορούν και να βοηθούν τους ανθρώ­πους.

Ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς, που σήμερα εορτάζουμε, λέγει, ότι η θεία Χάρις σκηνώνει πρώτα στις ψυχές των Αγί­ων και από τις ψυχές μεταδίδεται και στα σώματά τους· και όταν κοιμηθούν, μένει στα λείψανά τους και στους τάφους τους και στις εικόνες τους και στους ναούς που είναι αφιε­ρωμένοι σ’ αυτούς. Είναι η Χάρις του Θεού που ενοικεί στα πρόσωπα των Αγίων και εν συνεχεία μένει και σε όλα αυτά που συνδέονται με τους Αγίους.

Γι’ αυτό εμείς οι Ορθόδοξοι προσκυνούμε τα άγια λείψα­να, τις άγιες εικόνες, τους ιερούς ναούς. Διότι όλα αυτά εί­ναι φορείς της Χάριτος του Θεού, που είχαν η Παναγία και οι Άγιοι.
Τώρα έρχομαι στο συγκεκριμένο ερώτημα του π. Κων­σταντίνου για τους χαριτωμένους ανθρώπους στο Άγιον Όρος. Θα ήθελα να πω ότι αυτό που είναι και δική μου εμπειρία, είναι και εμπειρία πολλών προσκυνητών του Αγίου Όρους. Συναντάμε στο Άγιον Όρος χαριτωμένους αδελ­φούς μας· και αυτό είναι που αναπαύει και τους προσκυνητάς του Αγίου Όρους. Βέβαια όταν λέμε χαριτωμένους αδελφούς, δεν εννοούμε ανθρώπους που κάνουν θαύματα και σημεία, αλλά εννοούμε ανθρώπους που έχουν ειρήνη στην ψυχή τους, έχουν αγάπη και ταπείνωσι.

Στο διάστημα της παραμονής μου στο Άγιον Όρος με α­ξίωσε ο Θεός να γνωρίσω χαριτωμένους ανθρώπους και να ωφεληθώ απ’ αυτούς. Πρέπει να πω ότι οι μοναχοί του Αγίου Όρους, και μάλιστα αυτοί που έχουν κάνει πολυετή άσκησι, έχουν κάποια κοινά χαρακτηριστικά, τα όποια -τουλάχιστον σε μένα- έχουν κάνει μεγάλη εντύπωσι.

Το πρώτο χαρακτηριστικό είναι ότι δεν έχουν καμμία εκτίμησι στον εαυτό τους, δεν έχουν καμμία εμπιστοσύνη και υπόληψι στον εαυτό τους ότι έχουν αρετή. Έχουν πολλή ά­σκησι, πολύν αγώνα, αλλά πιστεύουν ότι δεν έχουν κάνει τί­ποτε, περιμένουν μόνον από το έλεος του Θεού να σωθούν.

Ένας τέτοιος μοναχός απέθνησκε σε μία σκήτη του Αγί­ου Όρους από ανίατο ασθένεια. Ήταν αρκετά νέος. Ήξερε ότι έπασχε από ανίατο ασθένεια και ήξερε ότι πεθαίνει. Ήταν από τους καλούς και αγωνιστάς μοναχούς. Λίγο πριν κοιμηθή, τον ρώτησε ένας νεώτερος αδελφός: «Πάτερ, τώρα εσύ φεύγεις. Θα ήθελα να μου πης κάτι από την πείρα σου, να με ωφελήσης και μένα». Και ο αποθνήσκων εκείνος μονα­χός του είπε το έξης: «Ξέρεις, αδελφέ, ότι εγώ αγωνίσθηκα στην ζωή μου και με νηστείες και με προσευχές και με αγρυ­πνίες και με υπακοή, και με την Χάρι του Θεού, όσο μπόρε­σα, προσπάθησα να τηρήσω τις υποσχέσεις του μοναχικού σχήματος. Πλην όμως τώρα δεν ελπίζω σ’ αυτά. Ελπίζω μό­νον στο Αίμα του Εσταυρωμένου (δηλαδή στο έλεος του Θεού)».
Αυτό, λοιπόν, είναι το πρώτο χαρακτηριστικό γνώρισμα όλων των χαριτωμένων μοναχών του Αγίου Όρους, ότι δη­λαδή δεν ελπίζουν στον εαυτό τους, στην άσκησί τους, στον αγώνα τους, αλλά στην Χάρι του Θεού. Εγνώρισα πατέρες οι οποίοι είχαν 60-70 χρόνια στο Άγιον Όρος, που αγωνίσθηκαν πολύ, και όταν τους ρωτούσες για την ζωή τους σου έλεγαν: «πέρασε η ζωή μου χωρίς να κάνω τίποτε, δεν έχω καμμία αρετή και δεν έχω κάνει κανένα καρπό σε όλο αυτό το διάστημα».

Θυμάμαι τον γέροντα Αυξέντιο, ο οποίος εκοιμήθη σε η­λικία 90 ετών, προ δεκαετίας περίπου, ο οποίος ήταν ένας πάρα πολύ ενάρετος και άγιος μοναχός. Κάποτε -ήταν Κυρι­ακή του Πάσχα- επρόκειτο να προσέλθουν οι πατέρες και οι λαϊκοί Χριστιανοί, που ήταν αρκετοί -ως προσκυνηταί- στο μοναστήρι, να κοινωνήσουν των Αχράντων Μυστηρί­ων. Προ της Θείας Κοινωνίας είπα από την Ωραία Πύλη για τους λαϊκούς αδελφούς: «Θα παρακαλέσω να προσέλθουν όσοι έχουν εξομολογηθή και προετοιμασθή. Όποιος δεν έχει ετοιμασθή, να εξομολογηθή πρώτα και μετά να κοινωνήση». Ο π. Αυξέντιος ενόμιζε ότι το έλεγα για τους μοναχούς. Ή­ταν τυφλός. Ήταν ο πρώτος στην σειρά από τους πατέρες, ο αρχαιότερος -είχε έλθει στο μοναστήρι το 1917-. Περίμενε την σειρά του να κοινωνήση. Νόμισε λοιπόν ότι ζητούσα και από τους πατέρες να εξομολογηθούν. Εξομολογείται, λοιπόν, δημοσία. Και ποια ήταν η εξομολόγησίς του; «Πλέω σ’ ένα πέλαγος ματαιότητος. Δεν έχω κάνει τίποτε στην ζωή μου. Δεν ξέρω που βρίσκομαι, ούτε που πηγαίνω». Και ζητούσε το έλεος του Θεού. Αυτή η ταπείνωσις εχαρακτήριζε πάντοτε τον π. Αυξέντιο. Γι’ αυτό οσάκις του ζητούσαμε κά­ποια συμβουλή, απέφευγε να μας πη, μόνον έλεγε: «Την ευ­χή. Την ευχή. Το “Κύριε Ιησού Χριστέ” να λέτε». Καί: «Να διαβάζετε τον Ευεργετινό». Έκρυβε την αρετή του και την πολλή πνευματική γνώσι και σοφία την οποία είχε. Έζησε όλη του την ζωή πραγματικά κρυμμένος από τα μάτια των πατέρων, οι οποίοι, αν και ζούσαν στα διπλανά κελλιά, δεν υποψιάζοντο την πολλή άσκησι και τον πολύ αγώνα του π. Αυξεντίου. Έχουμε πληροφορία αξιόπιστη ότι ο π. Αυξέντιος ηξιώνετο καθημερινώς να βλέπη το άκτιστον Φως. Αυτό βέβαια είναι κάτι συγκλονιστικό, συνέβαινε όμως, και είμαστε βέβαιοι ότι συνέβαινε, διότι ο π. Αυξέντιος είχε τις προϋποθέσεις για να μπορέση να φθάση στην θεοπτία.

Λοιπόν αυτό είναι κάτι το οποίο εμένα προσωπικά με συγκλονίζει: Η ταπείνωσις των πατέρων του Αγίου Όρους, οι οποίοι θεωρούν τον εαυτό τους για τίποτε, ως το «ουδέν», όπως λέγει ο άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης.

Έχουμε στο μοναστήρι μας και έναν άλλο μοναχό, 97 ε­τών. Αυτός ήλθε στο μοναστήρι το 1924. Ήταν υποτακτικός του αειμνήστου, προορατικού και αγίου Καθηγουμένου, π. Αθανασίου Γρηγοριάτη. Έχει πολλή αρετή και αυτός ο γέροντας, δεν θα πω το όνομά του γιατί ζη. (Πρόκειται για τον π. Ησύχιο. Όταν εδόθη η παρούσα συνέντευξις, ήτο ακόμη εν ζωή). Θυμάμαι, όταν κάποτε του είπα ότι έχει αγωνισθή πολύ, αυτός μου απήντησε: «Δεν έχω κάνει τίποτε. Όλη μου την ζωή την πέρασα με αργολογία». Δεν θεωρούσε τον εαυ­τό του άξιο ούτε ένα καφέ να του κάνουμε. Αν κάνουμε για κανέναν άλλο καφέ, ας κάνουμε και γι’ αυτόν, αλλά μόνον για τον εαυτό του όχι. Δεν εζήτησε ποτέ τίποτε. Τόσα χρόνια που είμαι στο μοναστήρι δεν εζήτησε ποτέ ούτε ένα ράσο, ούτε ένα ζωστικό, ούτε τίποτε άλλο. Φοράει όλα τα παλιά και είναι ευχαριστημένος. Το μόνο που λυπάται είναι ότι τώρα δεν μπορεί να κάνη διακόνημα και ότι, καθώς λέγει, «τρώγει τζάμπα το ψωμί». Ο γέροντας αυτός, με αυτήν την βαθειά ταπείνωσι, έχει πολλή χάρι και πολλή ειρήνη στην ψυχή του. Όταν έρχωνται λαϊκοί Χριστιανοί να τον δουν -φαίνεται ότι ο Θεός τον πληροφορεί- χωρίς να του πουν αυτοί και να τον ερωτήσουν συγκεκριμένα πράγματα, τους λέγει αυτό το οποίο έχει ο καθένας πνευματική ανάγκη να ακούση.

Ένας άλλος μοναχός που έζησε στο μοναστήρι μας και εκοιμήθη προ ολίγων ετών, ο π. Εφραίμ, και αυτός είχε αυτήν την βαθειά ταπείνωσι. Κάποτε ήταν άρρωστος στο νοσοκο­μείο «Θεαγένειο» στην Θεσσαλονίκη. Εκεί τον επισκέφθηκα να τον δω. Όταν τον επλησίασα στο κρεβάτι, σήκωσε τα χεράκια του και μου είπε: «Έλα, γέροντα, θέλω να εξομολο­γηθώ». Άρχισε την εξομολόγησι δημοσία. Άκουγαν όλοι οι ασθενείς, αλλά ο γέροντας το έκανε με πολλή απλότητα, δεν σκεφτόταν ότι τον ακούνε και οι άλλοι. «Θέλω να με συγχω­ρήσης, γέροντα, διότι σε έχω πικράνει», έλεγε. Του απαντώ: «Δεν με πίκρανες, εγώ μάλλον σε έχω πικράνει, γιατί μπορεί να ήμουν λίγο αυστηρός». Και απήντησε: «Εσύ το έκανες για την σωτηρία μου, ενώ εγώ σε στενοχωρούσα λόγω των παθών μου. Και αυτό έπρεπε να το κάνης». Τότε εγώ γύρισα και είπα στους λαϊκούς που άκουγαν: «Βλέπετε ο π. Εφραίμ πόση ταπείνωσι έχει και πως μιλά;». Τότε ο π. Εφραίμ γύρι­σε και είπε στους λαϊκούς: «Αδελφοί μου, σας εξομολογού­μαι, δεν έχω καμμία αρετή. Τόσα χρόνια που είμαι στο Άγιον Όρος δεν έκανα τίποτε. Σας παρακαλώ να προσευχηθήτε για την σωτηρία μου». Και τότε όλοι οι λαϊκοί συγκινημένοι άρχισαν να κλαίνε, βλέποντας την ταπείνωσι ενός μονάχου που τον είχαν κοντά τους και έβλεπαν πόση αρετή είχε και πόση υπομονή έκανε. Ένας νέος από το προσωπικό του νο­σοκομείου, που έτυχε να είναι εκεί, έκανε τον σταυρό του και είπε: «Δόξα τω Θεώ που υπάρχει το Άγιον Όρος».

Αυτό, λοιπόν, είναι ένα στοιχείο, το οποίο καταθέτω από την προσωπική μου εμπειρία στο Άγιο Όρος, αυτή η βαθειά ταπείνωσις όλων των πατέρων, οι οποίοι έχουν τον εαυτό τους για τίποτε. Και αυτό δεν είναι κάτι επίπλαστο, δεν εί­ναι μία ταπεινοφάνεια. Είναι μία πραγματική πεποίθησις που έχουν για τον εαυτό τους, είναι μία όντως ταπείνωσις, ότι πράγματι δεν έχουν αρετή και δεν έχουν κάνει κανένα πνευματικό καρπό στην μοναχική τους ζωή. Και παρ’ όλα αυτά έχουν ειρήνη στην ψυχή τους και δεν φοβούνται και τον θάνατο, γιατί τους πληροφορεί η συνείδησίς τους -παρά την αίσθησι που έχουν της πνευματικής τους πτωχείας- ότι έχουν την Χάρι του Θεού και ότι έχουν το έλεος του Θεού.

Κάτι άλλο που μου έχει κάνει εντύπωσι στο Άγιο Όρος -και ίσως έχει κάνει και σε σας που με ακούτε και έχετε έλ­θει στο Άγιο Όρος- είναι ότι οι πατέρες δεν είναι ομοιόμορ­φοι, δεν είναι τυποποιημένοι· ο καθένας έχει τον δικό του προσωπικό χαρακτήρα, έχει την δική του προσωπικότητα. Και η αρετή του και η στάσις του και η όλη προσπάθειά του έχουν την σφραγίδα της δικής του προσωπικότητος. Είναι αυθόρμητοι· ποτέ δεν θέλουν να παραστήσουν ότι έχουν α­ρετή· αντιθέτως έχουν μία απλότητα, ώστε να δείχνουν και τα τυχόν ελαττώματά τους, μέχρι σημείου που οι λαϊκοί, κα­θώς βλέπουν τα ελαττώματα των μοναχών, να σκανδαλίζον­ται. Αλλά αυτούς δεν τους πειράζει αυτό, διότι θέλουν να δείχνουν αυτό που είναι, δεν θέλουν να δείχνουν αυτό που δεν είναι. Υπάρχει δηλαδή μία γνησιότητα και μία αυθεντι­κότητα στους πατέρες του Αγίου Όρους.

Τελευταία πληροφορήθηκα για κάποιον μοναχό, ο οποί­ος κάνει μεγάλες νηστείες- είναι μεγάλος ασκητής· μπορεί να κάνη αρκετές ημέρες να βάλη κάτι στο στόμα του, και όμως, όταν έρχεται στις Καρυές, πηγαίνει σε κάποιο εστιατόριο και πίνει μπύρα. Το κάνει για να φαίνεται, για να σχηματίζη ο κόσμος την εντύπωσι ότι είναι ένας αμελής και ακρατής μοναχός που δεν αγωνίζεται. Έτσι ρίχνει στάχτη στα μάτια του κόσμου, για να κρύψη τις πολυήμερες νηστείες του και τον μεγάλο αγώνα που κάνει.

Βέβαια θα έχετε ακούσει για τους σαλούς δια Χριστόν. Υπάρχει και στο Άγιο Όρος μία τέτοια σαλότης σε μερικούς μοναχούς. Γι’ αυτό δεν πρέπει να βιαζόμαστε να βγάζουμε συμπεράσματα για μοναχούς που τους βλέπουμε να κάνουν πράγματα λίγο παράξενα ή που φαινομενικά δίνουν την εν­τύπωσι ότι δεν είναι ενάρετοι, διότι αυτά μπορεί να γίνωνται για να κρύψουν την αρετή και την μεγάλη άσκησι, την οποία έχουν αυτοί οι μοναχοί.

Βέβαια χαριτωμένοι πατέρες του Αγίου Όρους δεν είναι μόνον αυτοί που ο κόσμος γνωρίζει για την πολλή αρετή τους, την διάκρισί τους, το προορατικό τους χάρισμα, αλλά και άλλοι πατέρες που δεν είναι ευρύτερα γνωστοί. Και αυ­τοί είναι χαριτωμένοι, και αυτοί αγωνίζονται, κλαίνε, μετα­νοούν συνέχεια για τις αμαρτίες τους, για τις αμαρτίες όλου του κόσμου. Χαριτώνονται σιγά-σιγά από τον Θεό και τους αξιώνει ο Θεός να κάνουν ένα πραγματικά χριστιανικό θά­νατο.

Στο διάστημα που ο Θεός με αξίωσε να είμαι στο Άγιο Ό­ρος, είδα την κοίμησι 15 πατέρων. Μου έκανε εντύπωσι ότι όλοι αυτοί οι πατέρες είχαν έναν πάρα πολύ καλό θάνατο, παρ’ ότι ως άνθρωποι μπορεί να είχαν και κάποιες αδυναμίες. Τους αξίωσε ο Θεός με πολλή ειρήνη να φύγουν από αυτόν τον κόσμο, με εξομολόγησι και με μετάνοια. Μερικοί μάλιστα από αυτούς προεγνώρισαν και τον θάνατό τους.

Αυτό παρηγορεί και εμάς τους νεωτέρους, ότι ο Θεός πράγματι σ’ αυτούς που αγωνίζονται δίνει την Χάρι του και τους αξιώνει τελικά να φύγουν από αυτόν τον κόσμο ειρηνικά, εν Χάριτι, και έτσι να μεταβούν στον κόσμο της αιωνιότητος, εκεί όπου μας περιμένει ο Χριστός, η Παναγία και οι Άγιοι.

Οι χαριτωμένοι πατέρες του Αγίου Όρους αφήνουν και τα σώματά τους στα κοιμητήρια του Αγίου Όρους. Τα οστά τους μάλιστα πολλές φορές ευωδιάζουν. Συνέβη και στο μο­ναστήρι μας, σε κάποια ανακαίνισι του οστεοφυλακίου της Μονής, την οποία εκάναμε. Το οστεοφυλάκιο είναι κάτω από τον κοιμητηριακό ναό των Αγίων Πάντων, στον οποίο λειτουργούμε κάθε Σάββατο. Κάθε Παρασκευή βράδυ γίνε­ται παννυχίς, κατά την οποία μνημονεύονται τα ονόματα όλων των κεκοιμημένων πατέρων. Κάτω από το παρεκκλήσι αναπαύονται τα οστά των πατέρων. Όταν ανεκαινίζετο το οστεοφυλάκιο, τα οστά μετεφέρθησαν μέσα στο παρεκκλή­σι. Κατά το διάστημα αυτό όποιος εισήρχετο στον χώρο του κοιμητηριακού ναού, αισθανόταν πολύ έντονα μία ευωδία να τον περιλούη.

* * *

Στο σημείο αυτό η μετάδοσις της συνεντεύξεως διεκόπη -προφανώς λίγο πριν το τέλος της- αιφνιδίως. Ο π. Κων­σταντίνος επιλόγησε ως εξής:

π. Κωνσταντίνος: Αυτά μας είπε ο γέροντας π. Γεώργι­ος, καθηγούμενος της Ιεράς Μονής Οσίου Γρηγορίου Αγίου Όρους, και χαρακτήρισε πραγματικά τον χαριτωμένο άνθρωπο μέσα από τις απλές αλλά μοναδικές εμπειρίες των χαριτωμένων ανθρώπων που γνώρισε ο ίδιος. Πόση διαφορά πραγματικά υπάρχει από την δημοσκόπησι που ακούσαμε στην αρχή, από το πως οι άνθρωποι γύρω μας φαντάζονται τον χαριτωμένο άνθρωπο· τον θεωρούν ανύπαρκτο. Να ευ­χαριστήσουμε και πάλι τον π. Γεώργιο για την αγάπη που εί­χε να μας μιλήση γι’ αυτούς τους χαριτωμένους ανθρώπους.

(*) Απομαγνητοφωνημένο κείμενο της συνεντεύξεως που μεταδόθηκε α­πό τον Ραδιοφωνικό Σταθμό της Εκκλησίας της Ελλάδος την Κυριακή (Β’ Νηστειών) 14 Μαρτίου 1993, στο πλαίσιο της εκπομπής «Ραδιοπαράγκα» του π. Κωνσταντίνου Στρατηγοπούλου.
(Πηγή: «Ο Όσιος Γρηγόριος» Περιοδική έκδοση υπό των πατέρων της Ιεράς Μονής Οσίου Γρηγορίου Αγίου Όρους)

http://www.alopsis.gr/

 

Advertisements

Άγιος Ελευθέριος ο Ιερομάρτυς

Posted in Uncategorized with tags , , , , , on December 15, 2014 by anazhtitis

download

Γεννήθηκε στη Ρώμη κατά τον 2ο αι. από πλούσιους γονείς. Ο πατέρας του ήταν ύπατος της Ρώμης. Η μητέρα του Ανθία (της Ευανθίας γόνος, στιχηρό Εσπερινού) έγινε χριστιανή ακούοντας το κήρυγμα από μαθητές του Απ. Παύλου. Αυτή ανέλαβε και το βάρος της ανατροφής του μικρού Ελευθέριου μετά το θάνατο του πατέρα που συνέβη λίγο καιρό μετά τη γέννησή του. Η Ανθία τού έδωσε χριστιανική ανατροφή και τον συνέδεσε με τον επίσκοπο της Ρώμης Ανίκητο (155-166). Ο επίσκοπος βλέποντας την θερμουργό πίστη και την ενάρετη ζωή του εφήβου Ελευθερίου τον χειροτόνησε διάκονο στα 15 του χρόνια. Στη ηλικία των 17 ετών χειροτόνησε σε πρεσβύτερο τον αφοσιωμένο στην αποστολή του Ελευθέριο και στην ηλικία των 20 ετών του ανέθεσε τον επισκοπικό θρόνο της περιοχής του Ιλλυρικού, σημερινής Αλβανίας με έδρα την Αυλώνα.

Μα χειροτονήθηκε τόσο μικρός; Στο ερώτημα δίνει απάντηση ο άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης… Γράφει σε υποσημείωση του Συναξαριστού του. « Ας μη θαυμάζει κανείς ότι αυτός ο άγιος χειροτονήθηκε σε ηλικία αντίθετη με τους ιερούς κανόνες της 6ης Οικ. Συνόδου και της τοπικής Συνόδου της Νεοκαισαρείας, οι οποίοι ορίζουν ότι ο διάκονος χειροτονείται στη ηλικία των 25 χρόνων, ο πρεσβύτερος στα 30 και ο επίσκοπος πάνω από 30. Αυτό έγινε γιατί ο άγιος Ελευθέριος έζησε πριν ακόμη γίνουν οι παραπάνω κανόνες, οι οποίοι έγιναν αργότερα». Η χειροτονία του αγίου Ελευθερίου, όπως γράφει κάποιος βιογράφος του, έγινε «κατ’ οικονομίαν» Θεού, λόγω των μεγάλων αρετών και της σοφίας του με την οποία προσείλκυε στον Χριστό τους ειδωλολάτρες. Η γλυκύτητα του λόγου του, που επιβεβαιωνόταν με τα πολλά θαύματα του, έκανε αυτούς που βρίσκονταν στην πλάνη να ασπαστούν την χριστιανική αλήθεια.

Ο εχθρός όμως της σωτηρίας μας διάβολος άρχισε τον πόλεμο εναντίον του. Τότε ο διώκτης αυτοκράτορας Αδριανός έμαθε τη δράση του αγίου στην Ιλλυρία και έστειλε ένα στρατηγό του, τον Φήλικα, να τον συλλάβει. Αυτός ξεκίνησε με άγριες διαθέσεις. Έφτασε στην Αυλώνα, περικύκλωσε το ναό που βρισκόταν ο άγιος και μπήκε με απόφαση να τον σύρει έξω με τη βία. Γοητεύτηκε όμως από τη διδασκαλία του αγίου. Το άγριο βλέμμα του ημέρεψε. Ο λύκος έγινε πρόβατο. Ο διώκτης έγινε μαθητής. Πίστεψε στον Χριστό και βαπτίστηκε. Ο στρατηγός Φήλικας ξεχνά την εντολή του αυτοκράτορα. Ο άγιος όμως Ελευθέριος αφού τον προετοίμασε τον διέταξε να εκτελέσει τη διαταγή του αυτοκράτορα για να μη « ζημιωθεί του μαρτυρίου τον στέφανον». Μετά από λίγες μέρες έφτασαν στη Ρώμη και ο άγιος παρουσιάστηκε στον αυτοκράτορα. Κατά τη συνήθειά του ο διώκτης στη αρχή κολάκευσε τον άγιο, του υποσχέθηκε πλούτο, δόξα και τιμές και μετά τον απείλησε με τα φοβερά μαρτύρια που θα ακολουθούσαν αν δεν θυσίαζε στους Θεούς. Όπως ήταν φυσικό ο άγιος παρέμεινε ακλόνητος στην πίστη και παρουσίασε την ανοησία της ειδωλολατρικής θρησκείας.

Ο Ανδριανός τον υπέβαλε στα παρακάτω βασανιστήρια.

α. Τον έβαλε σε πυρακτωμένο κρεβάτι για να ψηθεί. Ο Θεός όμως έστειλε δροσιά στον γενναίο ομολογητή και ανακούφισε τους πόνους του. Όταν διέταξε ο αυτοκράτορας να πάρουν τον άγιο από το κρεβάτι, νομίζοντας τον νεκρό, ο ίδιος σηκώθηκε και έψαλλε το «Υψώσω σε, ο Θεός μου, ο βασιλεύς μου και ευλογήσω το όνομα σου…». Ανέφερε δε στον τύραννο ότι η σωτηρία του έγινε από τον μόνο αληθινό Θεό και όχι από τους δικούς του ψεύτικους Θεούς.

β. Τον τοποθέτησε σε ειδικό μεγάλο τηγάνι που είχαν για τον βασανισμό των χριστιανών. Αφού έκαψε το λάδι έβαλαν τον άγιο μέσα σ’ αυτό. Πάλι όμως θαυματούργησε ο Θεός. Έσβησε τη φωτιά και κρύωσε το λάδι δροσίζοντας με τη θεία Χάρη του τον άγιο.

γ. Μεγάλος λέβητας (καζάνι) με λίπος, κερί και πίσσα. Αφού με δυνατή φωτιά κόχλαζαν τα υλικά έριξαν μέσα τον μάρτυρα του Χριστού, ο οποίος έμεινε εντελώς ανέπαφος ελέγχοντας τον αυτοκράτορα ότι είναι σαν τους λύκους της Αραβίας που καταδιώκουν τα ήμερα πρόβατα του Χριστού. Τότε πλησίασε τον αυτοκράτορα ο έπαρχος της Ρώμης Κορέμων, άνθρωπος σκληρόκαρδος, πολυμήχανος και ευφάνταστος στο να βρίσκει βασανιστήρια και του είπε ότι θα πείσει τον Ελευθέριο να αρνηθεί την πίστη του. Κατασκεύασε μια κάμινο με μυτερά σουβλιά για να ρίξει μέσα τον προσευχόμενο αθλητή του Χριστού που παρακαλούσε να αξιώσει τους διώκτες του να αφήσουν το ψέμα της ειδωλολατρίας και να γνωρίσουν την αλήθεια. Και ο Θεός άκουσε τη δέησή του. Συνέβη και πάλι το θαύμα του Χριστού όπως προηγουμένως στον Φίληκα. Ο Κορέμων φωτίστηκε από το Άγιο Πνεύμα. Πλησίασε τον αυτοκράτορα και του είπε: Τι κακό έκανε ο Ελευθέριος και τον καταδίκασες σε τόσο σκληρό θάνατο; Ο αυτοκράτορας έμεινε έκπληκτος και οργισμένος διέταξε να βάλουν μέσα στο καμίνι με τα καρφιά τον Κορέμωνα, ο οποίος φώναξε στον άγιο να τον βοηθήσει με την προσευχή του. Ο Κορέμων μπήκε και βγήκε μέσα στον κλίβανο χωρίς να πάθει τίποτε. Ο αυτοκράτορας βλέποντας την ήττα των θεών του διέταξε αμέσως τον αποκεφαλισμό του. Έτσι με λίγο κόπο και σε μια στιγμή ο έπαρχος της Ρώμης κέρδισε την αιώνια ζωή με το βάπτισμα του μαρτυρίου.

Μετά μπήκε στον πυρακτωμένο κλίβανο ο ιερομάρτυρας Ελευθέριος. Πάλι η χάρη και η δύναμη του Θεού θαυματούργησε. Η φωτιά έσβησε και τα σουβλερά καρφιά λύγισαν ώστε να μη βλάψουν το σώμα του. Ο λαός που παρακολουθούσε φώναζε δυνατά: «μέγας ο Θεός των χριστιανών» ο αυτοκράτορας όμως έμεινε ψυχικά τυφλός.

δ. Ο άγιος στη φυλακή. Ο αυτοκράτορας διέταξε να φυλακιστεί ο άγιος στις σκοτεινές φυλακές της Ρώμης για να πεθάνει από την πείνα. Εκεί ο Θεός έστελλε τροφή στο άγιο με ένα περιστέρι.

ε. Δεμένος σε ατίθασα άλογα. Αφού δεν πέθανε στη φυλακή από πείνα, όπως περίμενε ο αυτοκράτορας, έδωσε εντολή να τον δέσουν σε δυο ατίθασα άλογα και να τα κεντρίσουν να τρέχουν δυνατά ώστε να κατακοπούν οι σάρκες του αγίου και να πεθάνει. Άγγελος Κυρίου ημέρεψε τα άλογα, έλυσε τον άγιο από τα δεσμά και τον οδήγησε σε ένα βουνό στο οποίο έμεινε προσευχόμενος. Κάθε φορά που ο άγιος έψαλλε δοξολογώντας και υμνώντας τον Κύριο μαζεύονταν τα αγρίμια του δάσους και έμενα ακίνητα και σιωπηλά σκύβοντας το κεφάλι τους δείχνοντας το σεβασμό τους.

Στ. Το μαρτυρικό τέλος του. Μερικοί κυνηγοί που είδαν τον άγιο στο βουνό το ανέφεραν στον αυτοκράτορα που έστειλε ένα στρατιωτικό απόσπασμα να τον συλλάβει. Τα άγρια θηρία όρμησαν εναντίον των στρατιωτών. Ό άγιος τα διέταξε να ηρεμήσουν και να γυρίσουν στις φωλιές τους. Ακολούθησε τους στρατιώτες διδάσκοντάς τους να αρνηθούν την πλάνη τους. Μερικοί πίστεψαν.

Όταν έφτασαν στη Ρώμη ο αυτοκράτορας είχε αποφασίσει να δώσει τέλος στη ζωή του μάρτυρα. Ήθελε όμως να δώσει και θέαμα στους Ρωμαίους. «Άρτος και θεάματα» ήταν η προσφιλής τακτική της τότε εποχής. Το ίδιο δεν γίνεται και σήμερα; Στη αρένα της τηλεόρασης βλέπουμε να ρίχνονται στα σαρκοβόρα θηρία που βρυχώνται με μανία και διψούν για ανθρώπινο αίμα και να καταδικάζονται με κατασκευασμένα στοιχεία αθώοι άνθρωποι γιατί πρέπει να προσφερθεί «θέαμα». Τον «άρτον», τις παχυλές δηλ. αμοιβές, τις απολαμβάνει όχι ο λαός, αλλά οι διάφοροι «δαιμόνιοι» (κατάλληλη λέξη! Κατεχόμενοι από δαιμονικό πνεύμα) δημοσιογράφοι, οι οποίοι φυσικά εκφράζουν τη φωνή και τα συμφέροντα του κυρίου τους. Οδήγησαν τον άγιο Ελευθέριο μέσα στην αρένα (στάδιο) και άφησαν στην αρχή μια πεινασμένη και άγρια λέαινα και μετά ένα λιοντάρι να τον κατασπαράξουν. Τα θηρία πλησίασαν σαν ήμερα ζώα τον άγιο και του φιλούσαν τα πόδια δείχνοντας την αγάπη και την συμπάθεια τους (έφραξας στόματα λεόντων, εις ημερότητα αυτών μεταποιήσας την αγριότητα). Βλέποντας ο αυτοκράτορας τη συμπεριφορά των λιονταριών και ακούοντας την ιαχή του πλήθους «μέγας ο Θεός των χριστιανών» διέταξε τον αποκεφαλισμό του ομολογητή της πίστεως μέσα στην αρένα. Με την αποκοπή της κεφαλής έβαψε ο άγιος την αρχιερατική του στολή με το αίμα του μαρτυρίου. «Της ιεραρχίας την στολήν εφοίνιξας (έκανες κόκκινη) ταις ροαίς των αιμάτων σου» όπως ψάλλουμε στο δοξαστικό του Εσπερινού. Ο σοφός Ελευθέριος κοσμημένος με το ιερατικό ένδυμα (ιερέων ποδήρει κατακοσμούμενος) που έσταζε από το ποτάμι των αιμάτων του (και αιμάτων τοις ρείθροις επισταζόμενος) έτρεξε ευτυχισμένος στον Δεσπότη Χριστό (τω Δεσπότη σου Χριστώ μάκαρ ανέδραμες). Ο Ελευθέριος ως αδούλωτος στο νου, ενώ έβλεπε τα σπαθιά δεν υποδουλωνόταν στην πλάνη (Ελευθέριος, ως αδουλόνους φύσει, σπάθας θεωρών, ουκ εδουλούτο πλάνη) όπως λέει το δίστιχο του συναξαρίου. Τη σκηνή του μαρτυρίου παρακολουθούσε η μητέρα του Ανθία. Έτρεξε τότε και αγκάλιασε το άψυχο σώμα του μάρτυρα και το καταφιλούσε, «ησπάζετο το γλυκύ τέκνον, η καλώς γεννησαμένη και θρεψαμένη». Εκείνη τη στιγμή οι άσπλαχνοι δήμιοι την αποκεφάλισαν και έτσι την οδήγησαν « εις ουρανίους θαλάμους» μαζί με τον υιό της.

Στη Ελλάδα ο άγιος Ελευθέριος θεωρείται βοηθός των εγκύων γυναικών. Τους δίνει «καλή λευτεριά». Πολλές γυναίκες επικαλούνται τη βοήθεια του και ακουμπούν το εικονισματάκι του αγίου πάνω τους. Η αντίληψη αυτή αναφέρεται και σ’ ένα προσόμοιο στιχηρό της εορτής. « Των επιτόκων γυναίων Πάτερ κηδόμενος, ελευθερίαν δίδως, τω ναώ σου φοιτώσαις…» Δηλ. Φροντίζεις Πάτερ τις έγκυες γυναίκες που καταφεύγουν στο ναό σου δίνοντας του ελευθερία…

Σήμερα μαζί με τον άγιο Ελευθέριο γιορτάζουν και η μητέρα του Ανθία, ο άγιος Κορέμων αλλά και οι δύο δήμιοι που τον αποκεφάλισαν και αποκεφαλίστηκαν γιατί πίστεψαν στον Χριστό.

Ταις των σων αγίων πρεσβείαις Χριστέ ο Θεός ελέησον ημάς. Αμήν.

http://orthodoxfathers.com/

Οι Άγιοι του Αγίου Όρους. Χθες και σήμερα

Posted in Uncategorized with tags , , , , , , on November 26, 2014 by anazhtitis

Saints_of_Mount_Athos1

 

Παταπίου μοναχοῦ Καυσοκαλυβίτου

(…) Στό Ἅγιον Ὄρος, ἀπό τόν 9ο αἰώνα ὥς τίς μέρες μας, ἔζησαν ὑπέρ τούς τετρακοσίους Ἅγιοι. Ὑπάρχει βέβαια καί ἕνα πλῆθος ἀγνώστων σέ μᾶς ἁγίων, πού εὐαρέστησαν τόν Θεό καί τιμήθηκαν ἀπό Αὐτόν.

Τό Ἅγιον Ὄρος εἶναι ἴσως ὁ μόνος τόπος σ᾿ ὁλόκληρο τόν κόσμο πού δέν γεννήθηκε κανείς. Ἦταν ὅμως -καί μέ τή χάρη τοῦ Θεοῦ παραμένει καί σήμερα- ἕνας τόπος, ὅπου χιλιάδες ἄνθρωποι ἔχουν ἀναγεννηθεῖ ἐν Χριστῷ.

Οἱ ἅγιοι τῆς Ἐκκλησίας μας, ὅπως οἱ Ἁγιορεῖτες Ἅγιοι, μπορεῖ νά τιμῶνται ἰδιαίτερα σέ ἕναν τόπο, ἀνήκουν ὅμως στό πλήρωμα ὅλης τῆς Ἐκκλησίας. Καί γνωρίζουμε πολύ καλά ὅτι στή Βέροια, οἱ Ἁγιορεῖτες ἅγιοι ἀπολαμβάνουν τῆς τιμῆς τῶν πιστῶν. Καί ποιός δέν γνωρίζει τόν ἅγιο Ἀθανάσιο τόν Ἀθωνίτη, τόν ἅγιο Γρηγόριο τόν Παλαμᾶ, πού ἀσκήθηκε στή σκήτη τοῦ Τιμίου Προδρόμου, ἐδῶ στή Βέροια, τόν ἅγιο Νικόδημο τόν Ἁγιορείτη;

Ποιός δέν ἔχει ὠφεληθεῖ ἀπό τή διδασκαλία τῶν συγχρόνων μας ἁγίων Γερόντων Παϊσίου τοῦ Ἁγιορείτου καί Πορφυρίου τοῦ Καυσοκαλυβίτου;

Οἱ Ἁγιορεῖτες Ἅγιοι δόθηκαν ὁλοκληρωτικά στόν Θεό. Μέσα ἀπό πολυετεῖς ἀσκητικούς ἀγῶνες καθάρισαν τόν ἑαυτό τους ἀπό τά πάθη καί ἔγιναν δοχεῖα ἐκλεκτά, ἄξια νά δεχθοῦν τά θεῖα χαρίσματα. Καί στή συνέχεια ἀναδείχθηκαν λαμπροί συνεχιστές τῆς γνήσιας ὀρθόδοξης μοναχικῆς παράδοσης.

Τό Ἅγιον Ὄρος ὀνομάσθηκε Ἅγιο ἀπό τούς ἁγίους του. Κατά τόν ἅγιο Νικόδημο τόν Ἁγιορείτη, Ἅγιον Ὄρος σημαίνει «Τόπος ἁγιότητας. Τόπος καθαρότητας. Τόπος ὅπου ἐπάτησαν τόσων ἁγίων πόδια. Τόπος, πού ἔχει ζυμωμένα τά χώματα ἀπό τά αἵματα, ἀπό τούς ἀσκητικούς ἱδρῶτες, καί ἀπό τά δάκρυα ἑκατοντάδων καί χιλιάδων ὁσίων Πατέρων. Τό Ἅγιον Ὄρος εἶναι τόπος ἀρετῆς καί ἁγιότητας» (…)

(…) Ἔλεγε ὁ ὅσιος Πορφύριος ὁ Καυσοκαλυβίτης:
«Αὐτά πού θέλετε νά πεῖτε στά παιδιά σας, νά τά λέτε μέ τήν προσευχή σας. Τά παιδιά δέν ἀκοῦν μέ τά αὐτιά⋅ μόνο ὅταν ἔρχεται ἡ Θεία Χάρις πού τά φωτίζει, τότε ἀκοῦνε αὐτά πού θέλουμε νά τούς ποῦμε. Ὅταν θέλετε νά πεῖτε κάτι στά παιδιά σας, πέστε το στήν Παναγία κι αὐτή θά ἐνεργήσει. Ἡ προσευχή σας αὐτή θά γίνει ζωογόνος πνοή, πνευματικό χάδι, πού χαϊδεύει, ἀγκαλιάζει, ἕλκει τά παιδιά» (…)

(…) Καί ἐπειδή ζοῦμε σέ καιρούς χαλεπούς ὅπου ἡ οἰκονομική κρίση μαστίζει τήν κοινωνία μας, θά ἤθελα νά κλείσω μέ ἕνα, ὅπως θέλω νά πιστεύω, αἰσιόδοξο μήνυμα πρός τούς ἀγαπητούς ἀκροατές μας. Ὅπως ἔγραψε ὁ Ντοστογιέφσκι, «ἡ ὀμορφιά θά σώσει τόν κόσμο». Ἡ ὀμορφιά τῆς ψυχῆς θά σώσει τόν κόσμο, ἀκόμα κι ἄν γύρω μας ὅλα μοιάζουν νά γκρεμίζονται, ὅπως φαίνεται νά συμβαίνει στήν ἐποχή μας. Γι᾿ αὐτό δέν πρέπει νά χάνουμε τό θάρρος μας. Ἄς στραφοῦμε στήν ψυχή μας, ἄς ἑνωθεῖ αὐτή μέ τό Θεό καί μέσα ἀπ᾿ αὐτή τήν ἕνωση καί τήν ἐνατένιση, θά μπορέσουμε, μέ τή βοήθεια τοῦ Θεοῦ, νά διαπεράσουμε μέ ἀσφάλεια τό πέλαγος τῆς φουρτουνιασμένης ζωῆς μας (…)

Ἀποσπάσματα ἀπό ὁμιλία τοῦ μοναχοῦ Παταπίου Καυσοκαλυβίτου, στόν ἱερό ναό Ἁγίων Τιμοθέου τοῦ ἐκ Βερροίας καί Γεωργίου, τῆς πόλεως Βεροίας, πού πραγματοποιήθηκε τήν Κυριακή, 12 Ὀκτωβρίου 2014.

http://agioritikesmnimes.blogspot.gr/